Cəlalzadənin Bakı səfərindən kimlər narahatdır?

İran xarici işlər nazirinin müavini Vahid Cəlalzadə bu günlərdə Azərbaycana səfər edərək xarici işlər naziri Ceyhun Bayramovla ikitərəfli münasibətlər və regional gündəmlə bağlı danışıqlar aparacaq. Məhz bu səfərin ərəfəsində İranda fəaliyyət göstərən anti-Azərbaycan qruplar yenidən fəallaşıb və ölkəmiz əleyhinə əsassız iddialar irəli sürməyə başlayıblar. Bu qruplar Azərbaycan-Türkiyə əməkdaşlığının genişlənməsini, Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı prosesləri və Bakının artan hərbi gücünü özləri üçün “təhlükə” kimi qələmə verməyə çalışır, media üzərindən isterik və təhrif olunmuş məlumatlar yayırlar.

Bu reaksiyanın arxasında duran əsas səbəb Cənubi Qafqazda formalaşan yeni geosiyasi reallıqlardır. Azərbaycan 44 günlük müharibədən sonra təkcə ərazi bütövlüyünü bərpa etmədi, həm də regionun infrastruktur və təhlükəsizlik arxitekturasının əsas qurucu qüvvəsinə çevrildi. Tehran daxilindəki müəyyən dairələr isə bu yeni balansı qəbul etməkdə çətinlik çəkir. Onların “gizli razılaşmalar”, “İran əleyhinə planlar” və “Zəngəzur üzərindən təhdid” kimi iddiaları fakta yox, ideoloji qorxuya əsaslanır. Halbuki Zəngəzur marşrutunun açılması İran üçün ciddi iqtisadi üstünlüklər yaradır, lakin anti-Azərbaycan qruplar bunu öz auditoriyasına etiraf etmək istəmirlər.

İran mediasının Azərbaycanın hərbi paradını isterik şəkildə şərh etməsi də eyni narahatlığın başqa təzahürüdür. Azərbaycan müxtəlif ölkələrlə — Türkiyə, Pakistan, Çin, İtaliya, Belarus, Rusiya və digər tərəfdaşlarla açıq və şəffaf hərbi-texniki əməkdaşlıq aparır. Bu əməkdaşlıq heç bir ölkəyə qarşı yönəlməyib. Lakin Tehrandakı müəyyən mərkəzlər Azərbaycanın artan gücünü regiondakı ənənəvi təsir imkanlarının azalması kimi qiymətləndirir və buna qarşı informasiya hücumları ilə reaksiya verirlər.

Daha geniş planda isə İranın Azərbaycana qarşı sərt ritorikası keçmişdən qalan siyasi komplekslərdən qidalanır. Uzun illər Ermənistanı dəstəkləyən, Qarabağdakı işğal rejiminin möhkəmlənməsinə yardım edən Tehran indi regionda tamamilə fərqli reallıqla üz-üzə qalıb. Anti-Azərbaycan qüvvələrin səsi məhz bu reallığı qəbul etməmək cəhdidir. Lakin Bakı–Tehran dialoqunun davam etməsi göstərir ki, radikal qrupların təzyiqi iki ölkə arasında normallaşma prosesini dayandıra bilməyəcək. Azərbaycanın güclənməsi regionda sabitlik və əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaradır və bu, heç bir tərəfin manipulyativ təbliğatı ilə dəyişdirilə bilməz.

Ruslan Zəngəzur