DÇ 2026 na rəng qatan maraqlı millilər in İCMALI

Futbol üzrə dünya çempionatının 48 iştirakçıya qədər genişləndirilməsi təkcə turnirin formatını deyil, həm də coğrafiyasını dəyişib.

İdman.Biz xəbər verir ki, DÇ-2026-da eyni anda dörd debütant - Özbəkistan milli komandası, İordaniya milli komandası, Kabo-Verde milli komandası və Kürasao milli komandası çıxış edəcək. Lakin daha az maraqlı olmayan başqa bir məqam da var: bir neçə yığma çox uzun fasilədən sonra yenidən dünya səhnəsinə qayıdır. Məhz buna görə qarşıdakı mundial artıq indidən iştirakçı tərkibinə görə ən qeyri-adi turnirlərdən biri kimi görünür.

Debütantlar arasında xüsusilə Özbəkistan seçilir. “Ağ canavarlar” tarixində ilk dəfə 5 iyun 2025-ci ildə BƏƏ ilə səfərdə 0:0 hesablı heç-heçə edərək Asiya seçmə mərhələsinin üçüncü raundunda qrupda ilk iki yeri təmin edib və mundiala vəsiqə qazanıb. Bu, ölkənin mundiala çıxmaq üçün səkkizinci cəhdi idi və həlledici oyunda qapıçı Utkir Yusupov ikinci hissədə etdiyi bir neçə mühüm seyvlə əsas rol oynayıb. Vacib məqam ondan ibarətdir ki, bu, təsadüfi uğur deyil, millinin uzunmüddətli və sistemli inkişafının nəticəsidir.

İordaniya da tarixində ilk dəfə mundiala 5 iyun 2025-ci ildə vəsiqə qazanıb. Komanda Oman milli komandasını Əli Olvanın het-triki sayəsində 3:0 hesabı ilə məğlub edib, daha sonra isə Cənubi Koreya milli komandasının İraq milli komandası üzərində qələbəsini gözləyərək mundiala çıxışını rəsmiləşdirib. Bu, İordaniyanın 11-ci cəhdi idi. Komanda debütə autsayder kimi deyil, son illərdə ciddi irəliləyiş əldə etmiş və Asiya səviyyəsində rəqabətədavamlı olduğunu sübut etmiş yığma kimi gəlir.

Kabo-Verde turnirin ən parlaq debütantlarından biridir. Təxminən 600 min əhalisi olan kiçik ada dövləti Afrika seçmə qrupunda Kamerun milli komandasını dörd xal qabaqlayaraq birinci olub. Həlledici oyun Esvatini milli komandası üzərində 3:0 hesablı qələbə ilə başa çatıb. Bu uğur xüsusilə dəyərlidir, çünki komanda yalnız turnirin genişləndirilməsindən faydalanmayıb, güclü rəqabətdə qalib gəlib. Azərbaycanlı azarkeşlər üçün daha bir maraqlı detal var: yığmanın heyətində Ağdamın Qarabağ klubunun yarımmüdafiəçisi Leandro Andrade çıxış edir.

Kürasao DÇ-2026-nın ən ekzotik debütantıdır. Bu yığma tarixində ilk dəfə mundiala çıxıb və dünya çempionatına vəsiqə qazanan ölkələr arasında əhali sayına görə ən kiçik dövlət olub. Komandanın turnirə yolu çox inamlı alınıb: seçmə mərhələni məğlubiyyətsiz keçərək qrupunu birinci pillədə başa vurub. Eyni zamanda Kürasao millisinin heyəti əsasən Niderland futbol köklərinə malik oyunçulardan formalaşıb ki, bu da komandanı təşkilatlanmış və taktiki baxımdan intizamlı edir.

Lakin DÇ-2026-nı xüsusi edən yalnız debütantlar deyil. Haiti milli komandası 1974-cü ildən sonra ilk dəfə dünya çempionatına qayıdır və bu, ölkənin tarixində cəmi ikinci iştirak olacaq. Komanda seçmə mərhələdə çətin şəraitdə mübarizə aparıb, ev oyunlarını məcburən ölkə xaricində keçirib ki, bu da uğuru daha da dəyərli edir.

Konqo Demokratik Respublikası milli komandası da 1974-cü ildən sonra ilk dəfə mundiala qayıdır. Həmin vaxt komanda hələ Zair adı ilə çıxış edirdi. Onların yolu ən dramatiklərdən biri olub: həlledici vəsiqə qolu qitələrarası pley-offda əlavə vaxtda vurulub, oyunun özü isə hakimin qıcolma səbəbindən əvəzlənməsi ilə yadda qalıb.

İraq milli komandası da onilliklərdən sonra geri dönür. Yığma 1986-cı ildən sonra ilk dəfə dünya çempionatına vəsiqə qazanıb və bunu bir neçə pley-off mərhələsini keçərək bacarıb. Bu hadisə ölkə üçün təkcə idman baxımından deyil, milli ruh yüksəkliyi baxımından da böyük əhəmiyyət daşıyır.

Yeni Zelandiya milli komandası 2010-cu ildən sonra ilk dəfə mundialda çıxış edəcək. Maraqlıdır ki, əvvəlki iştirakında komanda heç bir oyunda uduzmasa da, qrupdan çıxa bilməmişdi ki, bu da turnir tarixində ən qeyri-adi nəticələrdən biri hesab olunur.

Türkiyə milli komandası isə 2002-ci ildən sonra ilk dəfə dünya çempionatına qayıdır. Həmin turnirdə bürünc medal qazanan türklər DÇ-2026-nın vəsiqəsini pley-off oyunları vasitəsilə əldə edərək Avropa səhnəsində hələ də ciddi qüvvə olduqlarını təsdiqləyiblər.

Beləliklə, DÇ-2026 artıq indidən təkcə böyük adların deyil, həm də nadir hekayələrin turniri kimi görünür. Debütantlar ambisiyalarla gəlir, uzun fasilədən sonra qayıdan komandalar isə xüsusi motivasiya ilə çıxış edəcək. Məhz belə yığmalar dünya çempionatlarını həqiqətən canlı və gözlənilməz edir.

Teymur Tuşiyev