Icma.az
close
up
RU
“Dindarların dini məsələləri sakit şəkildə müzakirə etməsi mümkün deyil” İLAHİYYATÇI

“Dindarların dini məsələləri sakit şəkildə müzakirə etməsi mümkün deyil” İLAHİYYATÇI

Icma.az, Gununsesi portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

“İslam adı ilə təqdim olunan, lakin əslində dırnaqarası uydurulmuş bir din forması uzun illərdir cəmiyyətə sırınır. Bu yanaşma hər cür islahatın qarşısını alır. Min il əvvəl yaşamış fəqihlərin, məzhəb başçılarının və müctəhidlərin öz dövrlərinin şəraitinə uyğun verdikləri fətvaların bu gün – 21-ci əsrdə – dəyişmədən təqdim olunması dini düşüncənin inkişafını əngəlləyir. Nəticədə bu, həm gerçək dini təfəkkürün qarşısını alır, həm də insanlarda narazılıq və aqressiya yaradır”.

Bu sözləri Gununsesi.info -ya açıqlamasında ilahiyyatçı Tural İrfan bildirib.

Onun sözlərinə görə, müasir və sərbəst yaşamaq istəyən insanlar, o cümlədən inamsız təbəqə, bu sərt və dar çərçivəli dini baxışlara qarşı ikrah hissi ilə yanaşır:

“Onlar daim “haram”, “qadağa” kimi ifadələrlə qarşılaşdıqları üçün daxilən bir gərginlik və qarşıdurma hissi formalaşır. Maraqlıdır ki, bu aqressiya bəzən həmin qadağaları təqdim edənlərin özündə də görünür. Çünki insan təbiəti etibarilə həm qadağalara, həm də azadlığa meyllidir. Qadağan edilən şeylərə maraq insan fitrətindən irəli gəlir. Əgər bu qadağalarla yanaşı alternativ yollar göstərilmirsə, bu zaman istər dindar, istərsə də qeyri-dindar şəxslərdə narahatlıq və daxili təzyiq yaranır.

Orta əsrlərdə formalaşmış dini fətvalar o dövrün imperiya və hüquq sisteminə uyğun olaraq hazırlanmışdı. O zaman üçün bu normal görünə bilərdi. Amma həmin hökmlərin bu günün azad və fərqli cəmiyyətlərinə olduğu kimi tətbiqi ciddi sosial və psixoloji ziddiyyətlər doğurur. Reformların qarşısı məhz bu səbəblə alınır.

İŞİD kimi radikal qrupları doğuran nə Quran idi, nə də İslamın ilkin prinsipləri. Bu, reformların qarşısını alan təhrif olunmuş təfəkkürün nəticəsidir. Belə qruplar dini hakimiyyət adı ilə qadınları istismar edir, onları alver predmetinə çevirir, zorakılıq və qətllərə yol verirlər. Halbuki insanın mənəvi ehtiyacları var və bu ehtiyaclar haram yollarla deyil, halal və icazəli yollarla qarşılanmalıdır. Bunun üçün cəmiyyət də, dövlət qanunları da uyğun şərait yaratmalıdır”.

İlahiyyatçı qeyd edib ki, bu gün cəmiyyətdə, hətta bəzi alimlər arasında belə, Quranın ruhundan uzaq, təhrif olunmuş yanaşmalar var:

“Onlar Allahın kəlamına öz maraqları prizmasından yanaşaraq insanları istismar edirlər. Əslində isə Quranın orijinal mahiyyəti, onun mexanizmi və dərin mənası kənarda qalır. Təəssüf ki, bu insanlar sadəcə özlərinin uydurduqları və fərdi maraqlara əsaslanan yozumlara əsaslanırlar. Tərcümə və təfsirlərin bir çoxu isə Quranın həqiqi mənasını deyil, şəxsi düşüncə və yanaşmaları əks etdirir.

Həqiqi Quranın və əsl İslamın ortaya çıxmasına imkan verilmir. Kim ki bu barədə danışmağa çalışır , məsələn, mənim kimi biri bir neçə nəfər oturub gerçəklikdən danışırsa dərhal başqa insanlar çıxıb onu təhqir edir, ona qarşı mübarizə aparırlar. Hətta xaricdən olanlara qarşı fətvalar verilir. Məhz bu yanaşma reformların qarşısını alan əsas maneədir. Radikallıq və aqressiyanın kökündə həmin qapalı və təhrif olunmuş düşüncə dayanır və bu acı reallığı qəbul etmək lazımdır.

Bu vəziyyət sosial şəbəkələrdə də özünü göstərir. Cəmiyyətimizdə bir neçə dindarın bir yerə yığışıb dini məsələləri sakit, anlayışlı şəkildə müzakirə etməsi, demək olar ki, mümkün deyil. Halbuki elm, təhsil, səhiyyə kimi sahələrdə mütəxəssislər fikir mübadiləsi aparır, ortaq nəticəyə gəlirlər. Dində isə hər kəsin fərqli məzhəb və məktəbinə bağlılığı səbəbindən ən sadə müzakirə belə tez bir zamanda mübahisə və qarşıdurmaya çevrilir”.

Şəbnəm Rəhimova

Gununsesi.info

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:142
embedMənbə:https://www.gununsesi.info
archiveBu xəbər 23 İyul 2025 16:47 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see389

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see361

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see306

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see285

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see281

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see274

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see263

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see256

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see255

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see240

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see230

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see228

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see225

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see222

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see220

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see216

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see215

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see211

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see211

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri