Doğrudanmı, Venesuela böhranı ABŞ Azərbaycan münasibətlərinə təsir edəcək?

İndi Azərbaycanda hamını bir sual maraqlandırır: ABŞ-la Azərbaycan arasında münasibətlər necə olacaq?! Hansı məcrada inkişaf edəcək?!

Məlum: dekabrın 3-də ABŞ Venesuela Bolivar Respublikasına hərbi müdaxilə edib. Amerika xüsusi təyinatlıları Venesuela prezidenti Nikolas Maduronu öz evində həbs edib, ABŞ-a aparıb. Bundan sonra Vaşinqtonun başqa ölkələrlə münasibətləri də gündəmə gəlib.

Bu mənada ABŞ-la Azərbaycan arasında dövlətləarası əlaqələrin necə olacağı ilə bağlı suallar sosiaı şəbəkələrdə və mediada müzakirə olunur.

Müxalif media orqanları, eləcə də, Azərbaycan hakimiyyəti leyhinə təbliğat aparan blogerlər şəbəkəsi belə bir iddia irəli sürüb: guya Venesuelada hakimiyyət dəyişikliyi ABŞ-ın Azərbaycana münasibətində kəskin - mənfi dönüş yarada bilər.

Bu, əslində iddiadan da çox müxalif mövqedə dayanan siyasi qruplarının və onların media ayağının arzusu kimi görünür. Sanki Azərbaycanı da hədəf kimi göstərməyə çalışırlar. Həm də bunun real nəticələrə gətirib çıxarmayacağını bilə-bilə.

Marginal qrupların xəyalları ilə reallıq arasında çox kəskin fərq var. Bu fərq ondan ibarətdir ki, Azərbaycan keçmiş prezident Cozef Baydenin və onun administrasiyasında dövlət katibi olmuş Entoni Binkenin yanlış xarici siyasəti sayəsində sıfıra düşmüş münasibətlərin yenidən bərpa olunmasına çalışır. Prezident Donald Trampın hakimiyyətə qayıdışı ABŞ-la Azərbaycan arasında münasibətlərin "aşağı ölü nöqtə" dən hərəkətə başlayacağına böyük ümidlər yaradıb. Bu ümidlərin doğrulmasına hər iki tərəfin bir sşəi və iradə var.

Ötən ilin sentyabrında Azərbaycan Prezidentinin xarici siyasət məsələləri üzrə köməkçisi - Prezident Administrasiyasının şöbə müdiri Hikmət Hacıyev ABŞ-a səfər etdi, Dövlət Departamentində, Konüresdə mühüm görüşlır keçirdi. Azərbaycanla ABŞ arasında strateji tərəfdaşlıq, regional məsələlər, eləcə də, 907-ci düzəlişin ləğvi müzakirə edildi. Noyabrda isə Azərbaycan parlamentinin nümayəndə heyəti ABŞ-da səfırdə oldu. Avvustdan bəri keçən müddətdə ABŞ-ın Dövlət Departamentinin iqtisadi və biznes məsələlərinə cavabdeh olan rəsmiləri Bakıya gəlmişdi. Bu ilin əvvəlində - 2026-cı il yanvarın 4-də isə Oklahomadan olan senator Markveyn Mallinin başçılığı ilə ABŞ Konqresinin ikipartiyalı nümayəndə heyəti Bakıda olub, heyəti Prezident İlham Əliyev qəbul edib. Daha sonra Konqres üzvləri müdafiə naziri Zakir Həsənovla da görüşüblər.

Əsas müzakirə olunan məsələlər yenə də məlumdur: iki ölkə arasında strateji tərəfdaşlıq, bölgədə sülh gündəliyi və Orta dəhliz, həmçinin Azərbaycanla bağlı məhdudlaşdırıcı müddəların, konkret olaraq, "Azadlığı müdafiə aktı" na 907-ci düzəliin ləğvi məsələləri ətrafında danışıqlar, söhbətlər gedib. Oklahoma Milli Qvardiyası ilə Azərbaycanın müvafiq struktirları arasında anlaşmaəldə olunub. Bu da ABŞ-ın Azərbaycana qarşı olan, o cümlədən, keçmişdən qalmış 907-ci düşəlişin ləğvinə ümidləri artırıb.

Prezidentin köməkçisi Hikmət Hacıyev də demişdi ki, ABŞ qanunvericiliyində Azərbaycan əleyhinə olan bəzi məhdudiyyətlər aradan qalxdıqdan sonra, ikitərəfli münasibətlərdə daha sürətli dinamika əldə olunacaq. 907-ci düzəliş hazırda bu prosesə mane olur.

Beləliklə, ABŞ-Azərbaycan münasibətlərində nəinki hansısa gərginlik var, əksinə canlanma hiss olunur. Belə görünür ki, əvvəlki Administrasiyadan Prezident Trampa miras qalmış problemlər, o cümlədən, məlum 907-ci düzəlişin ləğvi tezliklə baş tutacaq. Buna hər iki tərəfdə ən yüksək səviyyədə siyasi iradə, istək var. Qalır real nəticə əldə etmək.

Yazıçı-publisist, əməkdar jurnalist Bahəddin Həzi, bizimyol.info