Domeni olan deputatlar: onlar bunu nə məqsədlə alıblar?

Rəqəmsal kommunikasiya imkanlarının artması fonunda deputatların şəxsi domenlərdən istifadə etməsi son illər diqqət çəkən tendensiyaya çevrilib. Bu cür platformalar nəzəri baxımdan seçici ilə birbaşa əlaqə, fəaliyyətin sistemli təqdimatı və ictimai məlumatlılığın artırılması üçün əlavə imkanlar yaradır. Eyni zamanda, domenlərin məzmunu və funksiyası ilə bağlı müxtəlif yanaşmalar mövcuddur. Bəziləri onları hesabatlılıq aləti kimi görür, digərləri isə daha çox imic yönümlü kommunikasiya formatı hesab edir. 

Modern.az saytı domeni olan deputatları və onların bu veb-saytları necə istifadə etdiyini araşdırıb. 

Hazırda Milli Məclisdə təmsil olunan 124 deputatın 8-i şəxsi veb-sayt yaradıb. Buraya Rafael Hüseynov, Tənzilə Rüstəmxanlı, Naqif Həmzəyev, Nurlan Həsənov, Cavanşir Feyziyev, Vüqar İskəndərov, Razi Nurullayev və Şahin Seyidzadə daxildir. 

Vitse-spiker Rafael Hüseynov 2024-cü ilədək veb-saytdan aktiv istifadə edib. İnternetə “rafaelhuseynov.com” domeni ilə daxil olmaqla vitse-spiker haqqında məlumat, keçirdiyi görüşlərlə yanaşı, onun fotolarını bir hissədə toplayan bölməni, yaradıcılığının ayrı-ayrı sahələri və rəhbəri olduğu Nizami adına Ədəbiyyat Muzeyi haqqında məlumatları görmək mümkündür. Qeyd edək ki, R.Hüseynov 2026-cı il üçün də bu domeni alıb. 

Tənzilə Rüstəmxanlı adını daşıyan “tenzilerustemhanli.az” domenini aktiv istifadə edir. Veb-saytda T.Rüstəmxanlının müəllifi olduğu yazılar, rəhbəri olduğu layihələrlə bağlı davamlı məlumatlar yerləşdirilir. Eyni zamanda deputatın bəyanatlarını da saytda görmək mümkündür. T.Rüstəmxanlı burada mediada haqqında gedən məsələlərə operativ cavab verməyə çalışır. 

Naqif Həmzəyev 2004-cü ildən etibarən “nagif.info”, 2015-ci ildən isə “hamzayev.az” saytını işlədir. Burada deputatın Milli Məclisin plenar və komitə iclaslarında çıxışı ilə yanaşı, mediaya açıqlamaları, görüşləri, rəhbəri olduğu layihələri, keçirdiyi vətəndaş qəbulları haqqında məlumatlar paylaşılır. Həmçinin veb-saytdan birbaşa olaraq deputata müraciət ünvanlamaq da mümkündür. 

103 saylı Şəmkir kənd seçki dairəsindən deputat seçilən Nurlan Həsənov “nurlanhasanov.az” ünvanlı veb-saytın ana səhifəsində seçicilərinə müraciət edib. Lakin deputat bu saytı 2025-ci ilin ilk 5 ayına qədər aktiv istifadə edib. O, saytda əsasən seçiciləri ilə görüşlər haqqında məlumat verir. Bundan başqa saytda N.Həsənovun Milli Məclis və Beynəlxalq fəaliyyəti haqqında ümumi məlumatlar əksini tapıb. 
Cavanşir Feyziyev “cavansir.feyziyev.com” domenindən istifadə edir. O bu saytda əsasən siyasi, elmi və ictimai fəaliyyəti haqqında məlumatlar paylaşıb. Eyni zamanda, saytda deputat haqqında məlumat, foto və video qaleri, tərcümə, kitab və müsahibələr də yer alıb. İnternet resursunda birbaşa olaraq deputata ismarıc da göndərmək mümkündür. 

Vüqar İskəndərov 2020-ci ildən “vuqariskenderov.com” domenini alsa da, deputat bu saytda sadəcə bir paylaşım edib. Belə ki, burada sadəcə deputat haqqında məlumat, fəaliyyətlər bölmündə isə 2020-ci il 8 iyununda seçiciləri ilə görüş barədə məlumat paylaşılıb. Saytdan birbaşa olaraq deputatın Facebook, İnstagram və X hesabına giriş mümkündür. 

Razi Nurullayev də internetə birbaşa çıxış əldə etmək üçün özünə domen alan deputatlardandır. O, “razinurullayev.com” adlı veb-saytından 2025-ci ilə qədər aktiv istifadə edib. Saytda R.Nurullayevin müxtəlif media subyektlərində yayımlanan müsahibə, açıqlama və rəsmi görüşləri ilə yanaşı, qeyri-rəsmi paylaşımları da əksini tapıb. Sayt həçinin ingilis dilində fəaliyyət göstərir. 
Şahin Seyidzadəyə məxsus “seyidzade.az” domenli saytda onun seçki ərəfəsində keçirdiyi görüşlər barədə məlumatlar paylaşılıb. Saytdakı son paylaşım 2024-cü ilin 21 avqustunda, seçkidən 10 gün əvvəl, təşviqatın son günündə edilib. Şahin Seyidzadə deputat mandatını qazandıqdan sonra isə həmin veb-saytda hər hansı yeni paylaşım yer almayıb.
Nəticə etibarilə, deputatlar bu platformalardan əsasən öz imicini formalaşdırmaq, fəaliyyətləri haqqında məlumat vermək və bəzi hallarda seçici ilə birbaşa əlaqə yaratmaq məqsədi ilə istifadə ediblər. Bir sıra hallarda domenlər hesabatlılıq aləti kimi təqdim olunsa da, onların real funksionallığı və davamlı istifadəsi deputatdan deputata ciddi şəkildə fərqlənir.
Qeyd edək ki, Azərbaycan bazarında domen adlarının qiyməti əsasən qeydiyyatçı şirkətdən asılı olaraq dəyişir. Ən çox istifadə olunan .az domeninin rəsmi illik qeydiyyat və yenilənmə haqqı təxminən 50 ABŞ dolları səviyyəsindədir və ödəniş manatla həyata keçirilir. Bununla yanaşı, bəzi qeydiyyatçılar bazar mexanizmi əsasında .az domenlərini 200-600 dollar aralığında da təklif edirlər. Yerli hostinq şirkətlərinin təqdimatlarında isə .az domenlərinə təxminən 20-40 manat illik qiymətə də rast gəlinir.

Beynəlxalq domen uzantıları Azərbaycan bazarında daha ucuzdur. .com domenlərinin illik qiyməti əsasən 25-30 manat, .net və .org kimi uzantılar isə buna yaxın və ya bir qədər yüksək məbləğə təklif olunur. Nisbətən az istifadə edilən .site, .club kimi uzantıların qiyməti isə adətən 35-45 manat civarındadır.