“Donbasdan geri çəkilmə sülh yox, yeni müharibə riski yarada bilər“

"Donetsk üzərində razılaşma Rusiyaya Ukraynanın dərinliklərinə doğru yeni hücum üçün strateji üstünlük verə bilər..."

Donbasla bağlı danışıqların Ukraynanın Donetsk vilayətinin qalan hissəsini təhvil verməsi ilə nəticələnməsi müharibəni dayandırmaya da bilər.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "nyt.com" nəşri yazıb.

Donetsk tələbi və təhlükəli ssenari

Analitiklər hesab edir ki, əksinə, belə bir ssenari Rusiyaya zəiflədilmiş Ukraynaya qarşı yeni və sürətli hücum üçün əlverişli şərait yaradar. Nəşr qeyd edir ki, Slavyansk və Kramatorsk daxil olmaqla Donetskin Ukraynanın nəzarətində qalan hissəsi 2014-cü ildən bəri qurulan ən güclü müdafiə xətlərindən biridir.

Bu mövqelərin itirilməsi Kiyevin şərqdə əsas dayaq nöqtəsini zəiflədəcək. ABŞ Dövlət katibi Marko Rubio Donetsk məsələsini danışıqlarda "keçilməmiş son körpü" adlandırsa da, Moskva təhlükəsizlik zəmanətləri də daxil olmaqla başqa tələblərin də olduğunu bildirir.

Simvolizm və Kremlin daxili hesablamaları

Nəşr yazır ki, Donetsk Kremlin ideoloji xəttində xüsusi yer tutur. Rusiya illərdir Donbası "tarixi rus torpağı" kimi təqdim edir və dövlət təbliğatını bu regionun "xilas edilməsi" üzərində qurub. Xerson və Zaporojye ilə bağlı iddialar arxa plana keçsə də, Donetskin tam nəzarətə götürülməsi Putin üçün daxili auditoriyaya "zəfər" narrativi formalaşdırmaq baxımından həlledici sayılır.

Berlin Karnegi Mərkəzinin direktoru Aleksandr Qabuyev bildirir ki, əgər Rusiya danışıqlar masasında hərbi yolla əldə edə bilmədiyini qazanarsa, müharibənin nəticəsi Kremlin xeyrinə təqdim edilə bilər. Onun sözlərinə görə, Donetsk torpaqlarının verilməsi Ukrayna cəmiyyətində ciddi daxili gərginlik yarada bilər: "Bu torpaq uğrunda insanlar illərlə döyüşüb və can verib. İndi onu təhvil vermək milli birliyə qoyulmuş gecikmiş bombadır".

"Ankoric formulu" və su amili

Məqalədə qeyd olunur ki, Tramp administrasiyası ötən il danışıqları dirçəltmək üçün Donetsk ətrafında ərazi mübadiləsini nəzərdə tutan "Ankoric formulu"nu irəli sürüb. Bu yanaşma Ukrayna qoşunlarının geri çəkilməsini və ərazilərin demilitarizasiya olunmuş zona kimi tanınmasını nəzərdə tuturdu.

Lakin Kiyev bu təklifi qəbul etməyib və Konstitusiyanın referendum olmadan ərazi güzəştlərinə icazə vermədiyini bildirib. Nəşr əlavə edir ki, Donetsk üzərində israrın səbəblərindən biri də su böhranıdır. Şəhərin əsas su mənbələri hələ də Ukraynanın nəzarətindədir və Putin bu problemi yalnız həmin ərazilərin ələ keçirilməsi ilə "əsaslı şəkildə həll oluna bilən" məsələ kimi təqdim edir.