Icma.az
close
up
RU
Döyüş təyyarələri raketlər kimi kosmosa uça bilərmi?

Döyüş təyyarələri raketlər kimi kosmosa uça bilərmi?

Icma.az xəbər verir, Qaynarinfo saytına əsaslanaraq.

Döyüş təyyarələri havada üstünlük qazansa da, kosmosa çatmaq məsələsinə gəlincə onların imkanları kifayət etmir. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, "Wion" nəşri bunun səbəblərini izah edib.

Döyüş təyyarələri Yer atmosferində uçmaq üçün layihələndirilir, kosmik raketlər isə tamamilə başqa məqsəd üçün – orbitə və daha yüksək hündürlüklərə çıxmaq üçün yaradılır.

Orbitə çıxmaq üçün sürət təxminən 9400 km/saat təşkil etməlidir. Müasir döyüş təyyarələrinin ən sürətliləri isə 3500 km/saat həddinə çata bilir. Enerji fərqi o qədər böyükdür ki, təyyarələrin bunu aşması mümkün deyil.

Bundan başqa, döyüş təyyarələrinin mühərrikləri atmosferdən alınan oksigenlə işləyir. Hündürlük artdıqca hava seyrəkləşir və mühərriklər gücünü itirir. Raketlər isə oksigeni öz yanacaq sistemlərində daşıyır və atmosferdən asılı deyillər.

Orbitə qalxmaq üçün aparat həm də ekstremal istiliklərə və gərgin yükə tab gətirməlidir. Atmosfer uçuşu üçün yaradılan döyüş təyyarələri isə bu şəraitdə dağılar. Yanacaq səmərəliliyi də mühüm fərqdir: reaktiv mühərriklər atmosferdə, raket mühərrikləri isə yüksək enerji tələb edən kosmik uçuşlarda effektivdir.

Qeyd edilir ki, bəzi eksperimental təyyarələr kosmik sərhədi keçə bilsə də, onlar hibrid aparatlardır və ənənəvi döyüş təyyarəsi hesab olunmurlar. Buna görə də hazırkı döyüş təyyarələri orbitə çıxa bilmir.

Müasir döyüş təyyarələrindən, məsələn, "MiQ-25" 2,8 Max (təxminən 3500 km/saat) sürətə çata bilir. Amma "hava-hava" sinifli "Meteor" kimi raketlər 4 Max-dan (təxminən 5000 km/saat) artıq sürətlə uçur. Bu səbəbdən döyüş təyyarələrinin öz raketlərini ötüb keçməsi də mümkün deyil.

Aydın

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:159
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 07 Sentyabr 2025 18:06 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see293

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see282

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see279

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see274

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see274

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see269

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see260

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see259

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see253

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see252

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see234

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see229

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see228

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see228

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see225

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see217

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see216

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see213

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see210
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri