Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Dünya okeanının sürətlə qaralması ilə bağlı həyəcan təbili çalınır..?

Dünya okeanının sürətlə qaralması ilə bağlı həyəcan təbili çalınır..?

Sia Az saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Alimlər bunun fəsadlarını izah edərək, bu prosesin həm dəniz heyvanlarına, həm bütün ekosistemlərə, həm də insanların özünə zərər verəcəyini vurğulayıblar...

...Son 20 ildə dünya okeanlarının beşdə birindən çoxu qaralmışdır. Britaniyanın Plimut Universitetinin alimləri bu qənaətə gəliblər.

SİA-nın xarici qaynaqlardan əldə etdiyi məlumata görə, “Okeanın qaralması” suyun üst qatındakı dəyişikliklər günəş işığının okeanın dərinliklərinə çatmasını çətinləşdirdiyi zaman baş verir.

BBC xəbər verir ki, suyun bu yuxarı təbəqəsi dəniz həyatının 90 faizinə ev sahibliyi edir və biogeokimyəvi dövrələrin saxlanması üçün çox vacibdir.

Tədqiqatda deyilir ki, 2003-2022-ci illər arasında dünya okeanlarının 21 faizi qaralmışdır. Alimlər bu prosesin yosunların çiçəklənmə dinamikasında dəyişikliklər və dəniz səthinin temperaturunun dəyişməsi kimi amillərlə əlaqəli olduğunu irəli sürürlər.

...Bu, xüsusilə qida ilə zəngin suların səthə qalxdığı sahilyanı ərazilərdə, eləcə də qurudan böyük axıntılarda nəzərə çarpır - yağış kənd təsərrüfatı məhsullarını dənizə yuyur və fitoplanktonların çiçəklənməsinə təkan verir.

Açıq okeanda qaralmaya səth sularının temperaturunun yüksəlməsi səbəb ola bilər ki, bu da günəş işığını maneə törədən planktonun artmasına səbəb olub.

...Tədqiqat nəticəsində məlum olub ki, okeanın 9 faizini təşkil edən fotik zonanın (günəşlə işıqlanan yuxarı su sütunu) dərinliyi 50 m-dən çox kiçilib - bu Afrika qitəsi ilə müqayisə oluna bilən ərazidir.

Okeanın başqa 2,6 faizi üçün 100 m azalıb.

Fotik zonanın dərinliyində ən güclü dəyişikliklər Körfəz axınının şimalında, Arktika və Antarktikada - iqlim dəyişikliyinin təsirlərinin xüsusilə nəzərə çarpan bölgələrində qeydə alınıb.

Qaralma sahilyanı ərazilərdə və qapalı dənizlərdə də geniş yayılmışdır. Bununla belə, tədqiqatçılar qeyd ediblər ki, qaralma təkcə sahilyanı ərazilərə deyil, okeanın açıq sahələrinə də təsir edir.

Bununla belə, bütün bölgələr qaralmır: okeanın təxminən 10 faizi, faktiki olaraq, eyni müddət ərzində yüngülləşib.

...Alimlər deyirlər ki, qarışıq mənzərə okean sistemlərinin mürəkkəbliyini və suyun aydınlığına təsir edən bir çox amilləri əks etdirir.

Dəyişikliklərin dəqiq təsirləri hələ tam başa düşülməsə də, elm adamları onların dəniz növlərinə və ekosistemlərinə geniş təsir göstərə biləcəyi barədə xəbərdarlıq ediblər.

Plimut Universitetinin dəniz mühafizəsi professoru Tomas Davisin şərh etdiyi kimi, nəticələr təsdiqləyir ki, bu cür dəyişikliklər “günəş və ayın işığından asılı olan heyvanların yaşaya və çoxalmasına imkan verən məkanı azaldır”.

Davis xəbərdarlıq edib ki, okeanın qaralması nəfəs aldığımız havaya, yediyimiz balıqlara və planetin iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə qabiliyyətinə təsir göstərə bilər.

...Bizim tapıntılarımız əsl narahatlıq üçün əsasdır,- deyə alim vurğulayıb.

Plymouth Dəniz Laboratoriyasının dəniz biogeokimyası və müşahidələrinin rəhbəri, professor Tim Smit əlavə edib ki, bəzi işıqdan asılı dəniz heyvanları qida və digər resurslar üçün rəqabəti artıraraq səthə yaxınlaşmağa başlaya bilər.

...Və bu da bütün dəniz ekosistemində əsaslı dəyişikliklərə səbəb ola bilər.

Əli Babayev

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:217
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 09 İyun 2025 00:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see400

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see321

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see300

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see299

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see296

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see291

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see289

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see275

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see273

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see269

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see259

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see254

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see253

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see247

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see235

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see230

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see210

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see207

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see188

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri