Icma.az
close
up
RU
Dünyada içməli su mənbələri üçün əsas təhlükələr açıqlandı

Dünyada içməli su mənbələri üçün əsas təhlükələr açıqlandı

Qaynarinfo saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Almaniyanın Maks Plank BiogeoKimya İnstitutunun alimləri güclü quraqlıqların və intensiv yağıntıların yeraltı sularının - milyardlarla insan üçün içməli su mənbələrinin - keyfiyyətinə və sabitliyinə təhlükə yaratdığını müəyyən ediblər. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə araşdırma "Nature Communications" (NatComms) elmi jurnalında dərc olunub.

Yeraltı su mənbələri adətən yağıntılar nəticəsində torpaq vasitəsilə süzülərək dolur. Bu proses zamanı suyun tərkibindəki maddələr torpaqdakı canlı orqanizmlər tərəfindən udularaq sudan təmizlənir. Beləliklə, təbii filtrasiyanın köməyi ilə yüksək keyfiyyətli yeraltı su ehtiyatları formalaşır.

Lakin güclü yağıntılar zamanı yağış suları tez bir zamanda torpağın dərin qatlarına nüfuz edərək təbii filtrasiya prosesini keçmədən, səthdəki və torpağın üst qatlarındakı həll olunmuş maddələri birbaşa yeraltı sularına daşıya bilir.

Bu vəziyyət xüsusilə güclü leysan yağışlarından və uzun sürən quraqlıqlardan sonra daha da aktuallaşır. Uzun müddət davam edən quraqlıqlar torpaqda çatların yaranmasına səbəb olur və bu da yağış suyunun torpağın üst qatları tərəfindən udulmasını çətinləşdirir. Belə hallarda su ya birbaşa yeraltı sularına, ya da çaylara, göllərə və okeanlara axır.

Alimlər Almaniyada 8 il ərzində yeraltı sularını araşdıraraq böyük bir tədqiqat qrupu ilə birgə analiz aparıblar. Araşdırmada həll olunmuş üzvi maddələrin səviyyəsi suyun çirklənməsinin dolayı göstəricisi kimi istifadə edilib və yeraltı sularının sabitliyində əsaslı dəyişikliklərin baş verdiyi müəyyən olunub.

Araşdırma nəticəsində alimlər yeraltı sularında uzunmüddətli çirklənmə tendensiyalarını aşkar ediblər. Bu, səthdən yeraltı sularına yığılan üzvi maddələrin miqdarının artması və yeraltı su səviyyəsinin azalması ilə müşahidə olunub. Alimlər bu artan çirklənməni ekstremal hava hadisələri ilə birbaşa əlaqələndiriblər.

Araşdırmanın müəlliflərinin fikrincə, bu yeni analiz metodu yeraltı su mənbələrində keyfiyyət risklərini daha dəqiq müəyyən etməyə kömək edə bilər. Bu, içməli su mənbələrinin mühafizəsi və iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə tədbirlərinin gücləndirilməsi üçün mühüm bir addım ola bilər.

Yeraltı su ehtiyatlarının keyfiyyəti və sabitliyi, iqlim dəyişikliyi və ekstremal hava şəraiti fonunda daha da həssas hala gəlir. Bu isə içməli su təminatının davamlılığını qorumaq üçün qlobal səylərin artırılmasını tələb edir.

Aydın

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:198
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 20 Yanvar 2025 21:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see313

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see302

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see289

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see283

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see279

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see269

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see251

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see248

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see245

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see241

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see240

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see238

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see234

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see227

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see226

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see221

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see202

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see197

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see193

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri