Dünyanın iki gücü müharibə hazırlığında?

Son zamanlar Pekinin qərbində nəhəng hərbi komanda mərkəzi inşa edilir. 

“Financial Times” (FT) yazır ki, bu obyekt ölçüsünə görə ABŞ-nin Pentaqon binasını on dəfədən çox üstələyəcək. Layihə "Pekin Hərbi Şəhəri" adlanır və onun tikinti sahəsi təxminən 607 hektara bərabərdir. ABŞ kəşfiyyat mənbələri və peyk görüntülərinə əsasən, əsas tikinti mərhələsi 2024-cü ilin ortalarında başlayıb. 

Çinin Xalq Azadlıq Ordusunun (NOAK) indiki baş qərargahı Pekinin mərkəzində yerləşir. Lakin ekspertlər hesab edirlər ki, bu bina müharibə şəraitində kifayət qədər qorunmaya malik deyil. ABŞ kəşfiyyatının keçmiş yüksək rütbəli əməkdaşlarından biri bildirib ki, yeni kompleksin ölçüsü, strukturu və yerin altına qismən yerləşdirilməsi onun təhlükəsizlik baxımından üstün olduğunu göstərir. 

Çin rəhbərliyi bu yeni obyektin Pentaqonun sığınacaq sisteminə qarşı daha dayanıqlı olacağını və hətta nüvə hücumlarına belə tab gətirəcəyini düşünür. Çinli analitiklərin fikrincə, bu nəhəng hərbi obyekt  ölkə lideri Si Cinpinin ABŞ-ni hərbi cəhətdən üstələmək istəyinin göstəricisidir. 

Bir mənbə FT-yə bildirib: "Bu obyekt yalnız bir məqsədə xidmət edir – Çinin getdikcə güclənən və daha mürəkkəb silahlı qüvvələri üçün sığınacaq rolunu oynamaq". Tayvan Müdafiə Nazirliyinə yaxın mənbələr də NOAK-ın yeni bir komanda mərkəzi inşa etdiyini təsdiqləyiblər. Bununla belə, bəzi ekspertlər bildirirlər ki, bu ərazinin ölçüsü onu adi bir hərbi bazadan daha böyük və strateji baxımdan vacib bir obyektə çevirir. 

Pentaqon ABŞ-nin Müdafiə Nazirliyinin qərargahıdır və dünyada ən böyük beşbucaqlı binalardan biri sayılır. 1943-cü ildə tikilmiş bu bina 343,7 min kvadrat kilometr ərazini əhatə edir. Pekində tikilən yeni hərbi obyekt isə ölçüsünə görə Pentaqonu xeyli üstələyir və Çinin gələcək hərbi strategiyasına ciddi təsir edəcək. 

Donald Tramp yenidən prezident seçildikdən sonra Pentaqona yeni rəhbər təyin olunub. Bu, “Fox News”-un keçmiş aparıcısı Pit Hegsetdir. O, ABŞ-nin "dünyanın ən güclü və təhlükəli hərbi qüvvəsi" olaraq qalacağını bildirib. Onun əsas prioritetlərindən biri ordunun modernləşdirilməsi və qlobal təhlükələrə qarşı daha effektiv müdafiə mexanizmlərinin gücləndirilməsi olacaq. 

Latviyalı hərbi ekspert Einars Graudins mövzu ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a açıqlamasında bildirib ki, Avropada İkinci Dünya müharibəsindən sonra ən böyük hərbi münaqişə davam edir: 

“Bu kontekstdə hər hansı bir ölkənin nə qədər böyük komanda mərkəzlərinə və ya nə qədər əraziyə sahib olmasının heç bir real əhəmiyyəti yoxdur. İkinci Dünya müharibəsindən bəri istənilən normal ölkənin Müdafiə Nazirliyi və ya digər strateji obyektləri paytaxtda və ya onun yaxınlığında yerləşir. Lakin bu binaların hərbi əməliyyatlarda birbaşa rolu olmur. Çünki istənilən məlum hərbi obyekt, ilk növbədə, hava və raket hücumları ilə hədəfə alınır. Ona görə də müəyyən obyektlərin "vahid komanda mərkəzi" kimi təqdim edilməsi sadəcə siyasi bir rəmzdir. 

Məsələn, Moskvada Frunzenski sahilində yerləşən Rusiya Müdafiə Nazirliyinin binasını götürək. Bütün dünya bu binanı tanıyır, amma əslində, orada real döyüş əməliyyatlarına dair heç bir idarəetmə prosesi baş vermir. Belə mərkəzlər siyasi və inzibati funksiyaları yerinə yetirir. Əsl hərbi idarəetmə isə tamamilə fərqli, gizli və qapalı yerlərdə baş verir. 

Bu prinsip ABŞ üçün də keçərlidir. Pentaqon hərbi məmurların və zabitlərin işlədiyi bir bina olub, formal planlaşdırma və idarəetmə işləri üçün nəzərdə tutulub. Amma əgər fövqəladə vəziyyət baş versə, real strateji qərarlar tamamilə fərqli, gizli yerlərdə qəbul ediləcək". 

Ekspert qeyd edib ki, Çin və ABŞ heç vaxt quru qoşunlarının iştirakı ilə müharibə aparmayacaq: 

“Çünki belə bir münaqişə texniki olaraq mümkün deyil. Heç bir ABŞ əsgəri Çin torpaqlarına hücum etməyəcək, eləcə də Çin ordusu Los-Anceles və ya San-Fransiskoya hücum etməyəcək. Əgər bu iki ölkə arasında qarşıdurma kəskinləşərsə, yeganə real təhlükə qarşılıqlı nüvə zərbələri ola bilər. “Bəs Çin niyə nəhəng hərbi obyektlər tikir?” sualına gəlincə, bu, daha çox siyasi jestdir. Çin dövləti dünyaya öz gücünü nümayiş etdirmək istəyir və "Biz böyük gücük, bizimlə hesablaşın" mesajını verməyə çalışır. Amma bu binalar və ya onların ölçüsü qlobal güc balansını heç bir şəkildə dəyişməyəcək. Əsas hərbi infrastruktur həmişə gizli, çoxqatlı və ehtiyat planlarla qurulur. Bir sözlə, hansısa ölkənin Müdafiə Nazirliyinin binasının neçə mərtəbədən və ya neçə hektardan ibarət olması onun real hərbi gücünə təsir edən əsas amil deyil. Bu, sadəcə görüntü və siyasi rəmzdir”. 

Səbinə Uğur 
“Cebheinfo.az”