Ebola təhlükəsi ABŞ da yeni səyahət qaydalarını gündəmə gətirib

Afrikada Ebola virusunun Bundibuqyo ştamı ilə bağlı epidemiyanın yayılması beynəlxalq səhiyyə qurumlarını və hava nəqliyyatı sektorunu narahat etməkdə davam edir. ABŞ ölkəyə virusun gətirilməsi riskini azaltmaq məqsədilə yeni səyahət tələbləri tətbiq etməyə hazırlaşır. Bununla belə, aviaşirkətləri təmsil edən təşkilatlar qaydaların icrası üçün ayrılan müddətin kifayət etmədiyini bildirərək onların yenidən nəzərdən keçirilməsini istəyiblər.

Reuters agentliyinin məlumatına görə, Beynəlxalq Hava Nəqliyyatı Assosiasiyası (IATA) və “Airlines for America” təşkilatı ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzinə müraciət edərək yeni tələblərin tətbiqinin çətinliklərini diqqətə çatdırıblar.

Qaydalara əsasən, noyabrın 3-dən ABŞ-a uçan beynəlxalq reyslərin sərnişinləri son 21 gün ərzində Konqo Demokratik Respublikasında olmadıqlarını təsdiqləyən yazılı və ya elektron bəyanat təqdim etməlidirlər. ABŞ-ın müvafiq qurumları bu tədbirlə yoluxmuş şəxslərin ölkəyə daxil olması riskini azaltmağı hədəfləyirlər.

Aviaşirkətlər yeni prosedurların qısa müddətdə tətbiqinin qeydiyyat sistemlərinin dəyişdirilməsini, elektron sənədlərin toplanmasını, əməkdaşların hazırlanmasını və əlavə təşkilati tədbirləri tələb etdiyini bildiriblər. “Airlines for America” bəzi kateqoriyadan olan şəxslər, o cümlədən ekipaj üzvləri üçün istisnaların nəzərdən keçirilməsini də təklif edib. IATA isə məhdudiyyətlərin yalnız hava nəqliyyatına şamil olunmasının səbəbləri ilə bağlı suallar qaldırıb. Agentliyin məlumatına görə, ABŞ-ın Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzi təşkilatların müraciəti ilə bağlı şərh verməyib.

Ebola epidemiyasının miqyası isə narahatlığın səbəblərini aydın göstərir. Avropa Xəstəliklərin Qarşısının Alınması və Nəzarəti Mərkəzinin oktyabrın 26-da yayımladığı məlumatda bildirilir ki, oktyabrın 24-dək Konqo Demokratik Respublikasında 9 964 təsdiqlənmiş yoluxma və 4 851 ölüm qeydə alınıb. Epidemiyanın yayıldığı ərazilər ölkənin səkkiz əyalətini əhatə edir.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının oktyabrın 23-də dərc etdiyi hesabatda isə oktyabrın 20-dək Konqo Demokratik Respublikasında 9 704 təsdiqlənmiş yoluxma və 4 687 ölümün qeydə alındığı göstərilib. Həmin hesabatda Keniyada və Nigeriyada da ölkə xaricindən gətirilmiş yoluxma halları barədə məlumat verilib. Bu rəqəmlər müxtəlif tarixlərə aid olduğundan epidemiyanın dinamikasını qiymətləndirərkən hesabatların yenilənmə tarixini nəzərə almaq vacibdir.

ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzinin oktyabrın 28-də yenilənmiş məlumatına əsasən, bu epidemiya ilə əlaqəli Ebola yoluxması ABŞ-da təsdiqlənməyib. Qurum ABŞ əhalisi və səyahətçilər üçün ümumi riski aşağı qiymətləndirsə də, epidemiyanın Konqo Demokratik Respublikasının ucqar ərazilərində yayılmasını və beynəlxalq səviyyədə yoluxma riskini diqqətdə saxlayır.

Epidemiyaya qarşı mübarizədə yoluxmuş şəxslərin vaxtında aşkarlanması, təmasda olan insanların izlənilməsi, xəstələrin təcrid edilməsi və tibbi yardımın əlçatanlığının artırılması mühüm əhəmiyyət daşıyır. Səhiyyə qurumlarının məlumatları göstərir ki, virusun yayıldığı ərazilərdə epidemioloji nəzarətin gücləndirilməsi və beynəlxalq əməkdaşlığın davam etdirilməsi zəruridir.

Beləliklə, Ebola təhlükəsi yalnız səhiyyə məsələsi deyil, həm də beynəlxalq nəqliyyatın təhlükəsizliyi və sərhədlərarası əməkdaşlıq baxımından aktual problem olaraq qalır. ABŞ-ın yeni qaydaları ətrafında yaranan müzakirələr ictimai sağlamlığın qorunması ilə beynəlxalq hava əlaqələrinin səmərəli təşkili arasında tarazlığın vacibliyini bir daha gündəmə gətirir.

Nurəngiz Adilqızı

XQ