Hansı sahələr distant iş rejiminə keçə bilər? Ekspertdən açıqlama

Azərbaycanda əmək münasibətlərində yeni mərhələ başlayır. Artıq Azərbaycanda distant iş qanuniləşir.

Hansı sahələrdə çalışan işçilərin distant işdən daha effektiv yararlana biləcəyi gözlənilir?

Azərbaycanda real sektorda – məsələn, maliyyə, İT, media, təhsil, xidmət və dövlət qurumlarında – distant işin tətbiqi nə qədər mümkündür?

Moderator.az-a danışan iqtisadçı ekspert Eldəniz Əmirov bildirib ki, Azərbaycanda distant işin əmək qanunvericiliyinə daxil edilməsi ölkəmizdə əmək münasibətlərində keyfiyyət baxımından yeni mərhələnin başlanğıcı deməkdir:

“Artıq distant iş əvvəlki kimi yalnız pandemiya dövründə məcburi tətbiq olunan model deyil, qanunvericilikdə rəsmən təsbit edilən və hüquqi çərçivədə tənzimlənən bir əmək forması kimi hüquqi status qazanır. “Distant iş”in tətbiqi sahələr üzrə fərqlənir: bəzi sektorlar üçün tam şəkildə, bəzilərində qismən, bəzi sahələrdə isə ümumiyyətlə mümkün deyil. Xüsusilə İT və rəqəmsal xidmətlər sahəsində, eləcə də onlayn kurslar, onlayn tədris və tədris platformaları kimi təhsilin müəyyən istiqamətlərində distant iş çox yüksək effekt verir. Bu model zamana və xərclərə qənaət, daha yüksək performans, iş proseslərinin optimallaşdırılması kimi üstünlüklər yaradır. Eyni zamanda, xidmət sektorunun müəyyən sahələrində və dövlət qurumlarının bir sıra istiqamətlərində də distant iş formatı realdır. Məsələn, analitik araşdırma bölmələri və elektron xidmətlər şöbələri, çağrı mərkəzləri, onlayn müştəri xidmətləri kimi strukturlar həm dövlət, həm də özəl sektorda, o cümlədən banklarda geniş şəkildə bu modeldən yararlana bilirlər”.

Ekspertin sözlərinə görə, distant iş modelinin real sektorda tətbiq imkanlarının dəqiq faizlə göstərilməsi çətin olsa da, tendensiya bu formatın getdikcə daha geniş yayılacağını göstərir:

“Çünki “distant iş” həm ofis, kommunal və inzibati xərcləri, həm də nəqliyyatla bağlı məsrəfləri əhəmiyyətli dərəcədə azaldacaq.  Bundan əlavə, Bakıda müşahidə olunan tıxacların azalmasına belə müsbət təsir göstərə bilər. Distant iş kadr çatışmazlığının aradan qaldırılmasına da yardım edəcək. Çünki regionlarda yaşayan peşəkarlar artıq paytaxta gəlmədən paytaxtdakı təşkilatlarda işləyə bilirlər ki, bu da əmək bazarında daha geniş imkanlar yaradacaq.

Bununla yanaşı, distant işin müəyyən çatışmazlıqları da mövcuddur. Bəzi sahələrdə çalışan əməkdaşlara mütəmadi nəzarət tələb olunur və bu, məsafədən çətinlik yarada bilər. İnformasiya təhlükəsizliyi riskləri, internet sürəti və şəbəkə kəsintiləri kimi texniki problemlər də nəzərə alınmalıdır. Bu çətinliklər mərhələli şəkildə aradan qaldırıla bilər və yaxın dövrdə Azərbaycanda distant iş modelinin daha da genişlənməsi gözlənilir”.

Mehin Mehmanqızı