Həyatın mənşəyi aydınlanır: Laboratoriyada kosmik toz istehsal edildi

Alimlər kainatda ulduzlararası məkanda mövcud olan toz hissəciklərini laboratoriya şəraitində yenidən yaratmağı bacarıblar. Bu uğur, dünyada həyatın necə başladığını və kosmosdan gələn üzvi maddələrin bu prosesdəki rolunu öyrənmək üçün yeni üfüqlər açır.

Milli.Az xəbər verir ki, kosmik toz sadəcə çirk deyil; o, ulduzların ölümü və ya formalaşması zamanı yaranan, tərkibində karbon, silisium və digər mühüm elementlər olan mikroskopik hissəciklərdir. Bu tozlar kosmosda kimyəvi reaksiyalar üçün bir növ "laboratoriya" rolunu oynayır və həyatın təməl daşları olan molekulların yaranmasına kömək edir.

Tədqiqatçılar kosmosun həddindən artıq soyuq və vakuum (boşluq) şəraitini yer üzündə süni şəkildə yaradıblar. Onlar xüsusi lazer texnologiyalarından istifadə edərək qaz qarışıqlarından kosmik toza bənzər bərk hissəciklər əldə ediblər. Bu, kosmosdakı mürəkkəb kimyəvi prosesləri yerindəcə müşahidə etməyə imkan verir.

Bu araşdırmanın ən həyəcanverici hissəsi "Panspermiya" nəzəriyyəsi ilə bağlıdır. Alimlər düşünürlər ki, həyat üçün lazım olan amin turşuları və digər üzvi birləşmələr Yer kürəsinə məhz bu cür kosmik tozlar və asteroidlər vasitəsilə daşınmış ola bilər. Laboratoriyada yaradılan bu tozlar həmin maddələrin kosmosun sərt şəraitində necə sağ qaldığını sübut edir.

İndiyə qədər alimlər kosmik tozu yalnız teleskoplar vasitəsilə uzaqdan və ya nadir hallarda kosmik gəmilərin topladığı nümunələr sayəsində öyrənə bilirdilər. İndi isə bu maddəni istənilən vaxt "istehsal edib" üzərində sınaqlar aparmaq mümkündür. Bu, digər planetlərdə (məsələn, Marsda) həyat axtarışı strategiyalarımızı tamamilə dəyişə bilər.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az