İki ölkəni müharibənin astanasından döndərən ilk onlayn oyun

Video oyunları tarixini nəzərdən keçirdikdə, ilk addımların 1958-ci ildə Brukheven Milli Laboratoriyasında osiloskop ekranında hazırlanmış "Tennis for Two" oyunu ilə atıldığını görürük. Eyni zamanda, 1973-cü ildə ARPANET şəbəkəsi üzərindən oynanan "Maze War" da çoxoyunçulu sistemlərin ilk nümunələrindən biri hesab olunur. Lakin fiziki məsafələri aşaraq rəqabət aparmaq ideyası internet texnologiyalarının həyatımıza daxil olmasından onilliklər əvvəl Atlantik okeanını keçən teleqraf xətləri vasitəsilə həyata keçirilib.

Qaynarinfo xəbər verir ki, XIX əsrin son rübündə ABŞ ilə Böyük Britaniya arasında yaranan diplomatik böhranları yumşaltmaq məqsədilə iki ölkənin parlamentləri arasında teleqraf şahmat turniri təşkil edildi. Bu addım rabitə texnologiyalarından böhran dövrlərində sülh məqsədləri üçün istifadə oluna biləcəyini göstərən ən erkən və diqqətçəkən nümunələrdən biri oldu.

İki böyük dövlət arasındakı siyasi gərginlik ABŞ-ın Monro doktrinasına uyğun sərt mövqeyi səbəbindən qısa müddətdə artmışdı. Hərbi və diplomatik qarşıdurmaların intensivləşdiyi bu həssas dövrdə britaniyalı deputat Ser Con Henniker Hiton məsələyə müdaxilə etdi.

Hiton ABŞ Nümayəndələr Palatasının üzvlərinə parlamentlər arasında dostluq məqsədli şahmat turniri keçirmək təklifini irəli sürdü.

Təklif qəbul edildikdən sonra iki ölkə arasındakı əlaqə okeanın altından keçən sualtı teleqraf kabelləri vasitəsilə təmin edildi. Gedişlərin ötürülmə sürəti isə dövrün imkanları nəzərə alındıqda texnoloji möcüzə sayılırdı. Göndərilən hər mesaj orta hesabla cəmi 40 saniyəyə qarşı sahilə çatırdı.

Günlərlə davam edən bu strateji mübarizədə ABŞ Nümayəndələr Palatasının üzvləri ilə britaniyalı deputatlar qarşılaşdılar. Turnir boyunca tərəflər hərəyə iki qələbə qazandı, bir görüş isə heç-heçə başa çatdı.

Nəticədə yaranan balanslı vəziyyət siyasi gərginliyin yerini dostluq dialoqunun almasına kömək etdi.

Şahmat taxtasındakı rəqabət gərgin atmosferi aradan qaldıraraq iki dövlət arasındakı diplomatik kanalları yenidən yumşaltdı. Siyasi böhran kölgəsində başlayan bu turnir bu gün müasir qlobal şəbəkələr üzərindən oynanan çoxoyunçulu oyunların dünyadakı ilk prototiplərindən biri hesab olunur.

Aydın