Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

İlon Maskın insandan ağıllı robotları cəmiyyət üçün qorxuludur? MÜTƏXƏSSİS RƏYİ

İlon Maskın insandan ağıllı robotları cəmiyyət üçün qorxuludur? MÜTƏXƏSSİS RƏYİ

Icma.az, Avtosfer saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Dünyaca məşhur sahibkar və texnologiya mütəxəssisi İlon Mask Ümumdünya İqtisadi Forumunda bildirib ki, ilin sonuna və ya gələn il hər bir insandan daha ağıllı süni intellekt əldə edəcəyik, sonra isə beş il ərzində o bütün bəşəriyyətdən daha ağıllı olacaq. Bu proqnoz cəmiyyətdə geniş narahatlıq doğurub və süni intellektin təkcə texnoloji deyil, həm də hüquqi və psixoloji aspektlərinin müzakirəsinə səbəb olub. 

Məsələ ilə bağlı İnformasiya Təhlükəsizliyi mütəxəssisi Elvin Abbasov Avtosfer.az-a açıqlamasında bildirib ki, proqnozun reallığı elmi dairələrdə bu həm mümkün bir gələcək, həm də ciddi bir texnoloji şişirtmə kimi qiymətləndirilir:
"İnsandan ağıllı süni intellekt dedikdə, yalnız məlumatları sürətlə emal edən deyil, həm də insanın sahib olduğu abstrakt düşünmə, yaradıcılıq, emosional zəka və mürəkkəb problemləri heç bir öncədən hazırlıq olmadan həll etmə bacarığına malik bir sistem nəzərdə tutulur. Hazırkı süni intellekt modelləri dar süni intellektdir. Yəni onlar yalnız öyrədildikləri sahələrdə güclüdürlər. Maskın bəhs etdiyi səviyyə isə sistemin hər hansı bir intellektual tapşırığı insan səviyyəsində və ya ondan daha üstün icra edə bilməsidir. Bu nöqtədən sonra super intellekt mərhələsi başlayır ki, burada sistem bəşəriyyətin kollektiv zəkasını geridə qoyaraq öz-özünü təkmilləşdirməyə başlayır. Hesablama gücünün eksponental artımı və proqram təminatındakı sıçrayışlar Maskın təxminini dəstəkləyir. Digər tərəfdən isə, bir çox alimlər iddia edirlər ki, süni intellekt hələ də şüur və məntiqi mühakimədən məhrumdur və sadəcə ehtimallar üzərindən işləyən statistik bir maşındır. İlon Maskın bu cür iddialı tarixlər verməsi çox vaxt həm investisiya cəlb etmək, həm də bu sahədəki tənzimləmələrin sürətləndirilməsi üçün diqqət çəkmək məqsədi daşıyır. Yəni, texniki tərəqqi danılmazdır, lakin 1-5 il kimi qısa müddətdə tam insan zəkasını əvəz edəcək bir sistemin yaranması elmi baxımdan hələ də mübahisəlidir".

Psixoloq Aygül Məlikovanın fikrincə, ən önəmli məsələ insan psixikasının özündən daha ağıllı bir varlıqla yaşamağa hələ tam hazır olmamasıdır:
"İnsan uzun əsrlərdir özünü ən ağıllı varlıq kimi qəbul edib. Bu inam yalnız rasional üstünlük deyil, həm də kimlik dayağıdır. İnsan öz dəyərini düşünə bilmək, qərar vermək və nəzarətdə olmaq üzərindən qurub. Özündən daha ağıllı bir varlığın mövcudluğu isə bu dayaqları sarsıda bilər. İnsan üçün təhlükənin ən böyüyü fiziki deyil, idarəni itirmək hissidir. Daha ağıllı bir varlıq qərarları bizdən daha doğru verərsə, insan özünü artıq lazım olmayan hiss edə bilər. "Əgər o məndən ağıllıdırsa, mənim yerim nədir?" sualı depressiv və ekzistensial boşluq yarada bilər. İnsan beyninin təməl mexanizmi təhlükəni öncədən sezməkdir. Tam anlamadığımız və bizdən üstün bir zəkaya güvənmək psixoloji olaraq çətindir. Amma insan çox adaptivdir. Tarix boyu hər böyük dəyişiklik əvvəl qorxu, sonra isə uyğunlaşma yaradıb. Süni intellektlə də belə olacaq. İlk mərhələdə təşviş, müqavimət, idealizasiya və demonizasiya olacaq, sonra isə münasibət formalaşacaq".



Hüquqşünas Kamandar Hüseynov isə insandan ağıllı sistemin insan hüquqları üçün təhlükəsi məsələsinə aydınlıq gətirib. Onun sözlərinə görə, süni intellektin tətbiqi insan hüquqlarına birbaşa təsir göstərə biləcək:
"Ümumilikdə, süni intellektin inkişafının insan hüquqlarına təsir dairəsi artıq neçə ildir ki, beynəlxalq ictimaiyyətin maraq dairəsindədir və daha çox rəqəmsal hüquqlar adı altında şərh olunur. Süni intellekt texnologiyaları fərdi məlumatların məxfiliyi, alqoritmik qərəzlilik, ayrı-seçkilik və insan ləyaqəti kimi əsas hüquqlara ciddi təsir göstərir.  Süni intellekt sahəsində insan hüquqlarının qorunması, çətinliklərin aradan qaldırılması və hüquqi tənzimləmə Hüquq və İnsan Haqları İnstitutu kimi qurumların da diqqət mərkəzindədir. Bu sahəni tənzimləyən ilk Avropa Etik Xartiyası hazırlanaraq təsdiq olunmuşdur. Həmin Avropa standartlarına bütün üzv dövlətlərin riayət etməsi zəruridir, habelə Avropa Şurasının üzv dövlətlərində olduğu kimi Azərbaycanda da süni intellektin hüquq sistemində tətbiq edilməsi vacibdir".      
Nurcan Babək

Oxunub 12

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:219
embedMənbə:https://avtosfer.az
archiveBu xəbər 23 Yanvar 2026 21:30 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see400

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see321

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see300

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see299

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see296

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see291

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see289

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see275

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see273

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see269

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see259

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see254

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see253

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see247

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see235

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see230

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see210

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see207

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see188

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri