İnsanlar niyə çox pulları olsa belə, ikinci əl əşyalar alırlar? Psixoloqların cavabı

"Second hand” (ikinci əl) mağazalarının yalnız qənaət etməyə çalışan insanlar üçün olduğu fikri geniş yayılsa da, bu gün maddi imkanı yüksək olan şəxslər də şüurlu şəkildə ikinci əl mağazalarına, vintaj butiklərinə, komisyon mağazalarına və təkrar satış platformalarına üstünlük verirlər.

Qaynarinfo xəbər verir ki, "Economic Times” nəşrinin yazdığına görə, psixoloqlar hesab edirlər ki, bu seçimin səbəbi yalnız pula qənaət etmək deyil. İnsanları daha çox ətraf mühitə qayğı, fərdiliyini ifadə etmək, yaradıcılıq hissi və unikal əşyalara sahib olmaq istəyi motivasiya edir.

Ətraf mühitə qayğı

2021-ci ildə aparılmış araşdırmaya görə, ekoloji problemlərə həssas yanaşan insanlar istifadə olunmuş əşyaların alınmasına daha müsbət münasibət göstərirlər.

Tədqiqat müəllifləri belə nəticəyə gəliblər ki, ekoloji şüur ikinci əl məhsulların alınmasını təşviq edən amil kimi günahkarlıq hissi və ya sosial təzyiqdən daha güclü rol oynayır.

Fərdiliyi ifadə etmək istəyi

2022-ci ildə aparılan başqa bir araşdırma göstərib ki, ikinci əl məhsul alan insanlar seçim edərkən qənaətcillik, ekoloji məsuliyyət, nostalji hissi, fərdi üslub və modaya maraq kimi müxtəlif motivləri nəzərə alırlar.

Araşdırma həmçinin göstərib ki, müxtəlif mağaza növləri fərqli alıcı qruplarını cəlb edir. Nostaljini sevənlər daha çox ənənəvi komisyon mağazalarına üz tutur, ekoloji düşüncəyə malik alıcılar ikinci əl bazarlarını və təkrar satış platformalarını seçirlər. Dəbə xüsusi diqqət yetirən insanlar isə demək olar ki, bütün növ ikinci əl mağazalarından alış-veriş edirlər.

Moda da əsas motivlərdən biridir

İkinci əl mağazaları ilə bağlı ən geniş yayılmış stereotiplərdən biri də dəbə maraq göstərən insanların yalnız yeni geyimlər almasıdır. Lakin araşdırmalar bunun əksini göstərir.

2016-cı ildə aparılmış tədqiqata əsasən, moda ikinci əl geyim alış-verişinin əsas motivlərindən birinə çevrilib.

Tədqiqatçılar dörd müxtəlif alıcı tipini müəyyən edərək onların təxminən 83 faizinin seçimində modanın müəyyən dərəcədə rol oynadığını aşkar ediblər.

Bir çox alıcı sadəcə ucuz məhsul axtarmır. Onlar vintaj geyimlər, məhdud sayda istehsal olunan kolleksiyalar, nadir brendlər və ya onları kütləvi modadan fərqləndirəcək unikal geyimlər əldə etməyə çalışırlar.

"Xəzinə ovu” hissi

Adi mağazalardan fərqli olaraq, ikinci əl mağazalarında məhsul çeşidi daim yenilənir. Buna görə də hər ziyarət zamanı gözlənilməz və dəyərli bir əşya tapmaq ehtimalı yaranır.

Tədqiqatçılar bunu "xəzinə ovu” adlandırırlar. Alıcılar növbəti dəfə dizayner gödəkçəsi, vintaj çanta və ya dəyərinin çox kiçik hissəsinə satılan nadir bir əşya ilə qarşılaşacaqlarını əvvəlcədən bilmirlər.

Məhz bu gözlənilməzlik alış-veriş prosesini daha maraqlı və həyəcanlı edir. Bir çox insan üçün əsas zövq alışın özündən deyil, başqalarında olmayan xüsusi bir əşyanı tapmaq hissindən qaynaqlanır.

Aydın