İpoteka kreditlərinin silinməsi məsələsi gündəmdə Gözlənilən qərar...

Rusiyada ailə siyasəti ilə bağlı maraqlı bir təklif gündəmə gəlib. Dövlət Dumasının deputatı Nina Ostaninanın sözlərinə görə, ailədə hər növbəti uşağın doğulması ilə ipoteka kreditinin bir hissəsi silinməli, dördüncü uşağın doğulması halında isə kredit tamamilə ləğv olunmalıdır. Azərbaycanda da doğum göstəriciləri əvvəlki illərlə müqayisədə zəifləyir və ailələr maddi səbəblərdən daha çox uşaq planlaşdırmaqda tərəddüd edir.

Bu cür güzəştlər ölkəmizdə də tətbiq oluna bilərmi?

Globalinfo.az-a danışan iqtisadçı Asif İbrahimov deyib ki, Azərbaycanda ipoteka məsələləri qanunvericiliklə tənzimlənir və bu sahəyə nəzarət edən əsas qurum İpoteka və Kredit Zəmanət Fondudur:

“Fondun yaradılmasında məqsəd vətəndaşların mənzilə çıxış imkanlarını genişləndirmək, xüsusilə gənc ailələr üçün ipoteka kreditlərini daha əlçatan etməkdir. Bu istiqamətdə hüquqi baza mövcuddur. Hər il Prezident fondun nizamnamə kapitalını artırır və bu da dövlətin ipoteka siyasətinə formal dəstəyini göstərir”.

Asif İbrahimov

İqtisadçı bildirib ki, mövcud mexanizmlərin real icrası gözlənilən səviyyədə deyil:

“Fondun rəsmi məlumatlarına əsasən, son 15 il ərzində cəmi 52 min nəfərə ipoteka krediti verilib. Bu rəqəm əhalinin ümumi sayı ilə müqayisədə olduqca aşağıdır. Yəni ipoteka sistemi geniş kütlə üçün əlçatan deyil. Nəticədə əksər ailələr mənzil problemini bank kreditləri, şəxsi vəsait və ya qeyri-rəsmi maliyyə mənbələri hesabına həll etməyə məcbur qalırlar”.

Asif İbrahimov qeyd edib ki, bu şəraitdə ipoteka kreditləri üzərindən ailə siyasətinin həyata keçirilməsi, yəni uşaqların sayına görə borcun azaldılması və ya tam silinməsi kimi mexanizmlərdən danışmaq hələ tezdir:

“Mövcud sistem özü effektiv işləmədiyi halda, ona əlavə sosial funksiyalar yükləmək real nəticə verməyə bilər. Rusiyada gündəmə gətirilən bu təşəbbüs bir sıra Avropa ölkələrində artıq uzun müddətdir tətbiq olunur və ailələrin daha çox uşaq sahibi olmasına stimul yaradır. Lakin Azərbaycanda ipoteka bazarı hələ formalaşma mərhələsindədir və bu sahədə struktur problemlər mövcuddur. Buna görə də, hazırkı mərhələdə bu cür innovativ və sosialyönümlü ipoteka güzəştlərinin tətbiqini gözləmək real deyil. Əvvəlcə ipoteka mexanizmlərinin genişləndirilməsi, əlçatanlığın artırılması və sistemin daha səmərəli işləməsi təmin olunmalıdır”.

Zaira Akifqızı
Globalinfo.az