Köhnəlmiş tətil formatına qlobal maraq gözlənilmədən artır: Səbəb nədir?

Dünyadakı qeyri-sabitlik, iqlim fəlakətləri və münaqişələr səbəbindən turistlər getdikcə daha çox paket turlara üstünlük verirlər. 

Qaynarinfo "Financial Times"a istinadən xəbər verir ki, bu tendensiya, səyahətlərin ləğv və ya gecikmə riskinə qarşı daha etibarlı qorunma axtaran istirahətçilərin seçimi ilə əlaqədardır.

"Barclays”in məlumatına görə, 2021-ci ildən bəri britaniyalı turistlərin turagentliklər üzərindən etdiyi xərclər davamlı artım göstərir və son 17 ayın 13-də ümumi səyahət xərclərini geridə qoyub. Təkcə 2025-ci ilin mayında agentliklər vasitəsilə bronlarda 11 faiz artım qeydə alınıb ki, bu da aviaşirkətlərin biletlərindəki 3,5 faizlik artımdan xeyli yüksəkdir.

"Tui”, "Jet2” və "On the Beach” kimi şirkətlər yenidən yüksəliş dövrü yaşayır. İstirahətçilər tətil planlarını pozan tətilçilərin tətili, yanğınlar və müharibələr səbəbindən baş verən ləğvlərdən qorunmaq üçün bu formatı seçirlər. Konsaltinq şirkəti OC&C proqnozlaşdırır ki, Böyük Britaniya, İrlandiya və Almaniyada paket turlar bazarı 2024-cü ildəki 49 milyard funt sterlinqdən 2028-ci ildə 67 milyard funt sterlinqə çataraq hər il orta hesabla 8 faiz artacaq.

"On the Beach” şirkətinin baş direktoru Şon Morton bildirib: "Paket turlara tələbat indiyədək olmadığı qədər yüksəkdir. İndi insanlar daha yaxşı anlayırlar ki, paketli tətil alanda əlavə hüquqlar əldə edirlər".

Paket turlar ilk dəfə 1960-cı illərdə Britaniya turistlərinin əsas seçim forması idi. Lakin internetin inkişafı ilə turistlər müstəqil şəkildə bilet və otel bron etməyə başlayıb. Bu tendensiya nəticəsində 2019-cu ildə Böyük Britaniyanın ən qədim turagentliyi "Thomas Cook” fəaliyyətini dayandırıb.

Turizm konsaltinq mütəxəssisləri bildirirlər ki, 10–15 il əvvəl paket tur operatorlarının tamamilə yoxa çıxacağı düşünülürdü, amma indi onlar yenidən gücləniblər.

Yaxın Şərqdəki münaqişələr, aviaşirkətlərdə təkrarlanan tətil aksiyaları və cənubi Avropada meşə yanğınları istirahətçilərin risklərini artırır. Bu səbəbdən turizm bazarında çevikliyi və təhlükəsizlik zəmanəti ilə fərqlənən paket turlar daha çox seçilir.

Paket turlar Avropa İttifaqının xüsusi direktivi ilə qorunur: əgər tur operatoru iflas edərsə, turistlərin hüquqları təmin olunur. Eyni zamanda, bəzi yeni şirkətlər – məsələn "loveholidays” – müştərilərə daha çox fərdiləşdirilmiş seçimlər təqdim edərək bu bazarı cəlbedici edir.

Əvvəllər müstəqil bron etməyə üstünlük verən gənc turistlər də artıq paket tətilə üz tutur. "Jet2” isə sosial şəbəkələrdəki virallaşan məzmunu ilə gənclər arasında populyarlıq qazanıb.

Bununla belə, bazarın köhnə oyunçuları – məsələn, "Tui” – daha az çevikdir, çünki özlərinə məxsus mehmanxana və təyyarələri idarə edirlər. Yeni şirkətlər isə "yüngül aktiv” modeli sayəsində müştərilərə daha sərbəst seçim imkanı təqdim edir.

"Barclays” nümayəndəsi Riç Robinson qeyd edir ki, paket turlara marağın əsas hərəkətverici qüvvəsi geniş seçim deyil, turistlərin "tətilin pozulması qorxusu”dur: "Çox sayda insan ləğv olunmuş tətillər yaşadı. Bu təcrübəni yaşayanlar təbii olaraq özlərini qorumaq istəyirlər".

Aydın