Körpələr danışığı nə vaxt başa düşürlər?

Körpələrin dil öyrənmə prosesinin nə zaman başladığı hələ də araşdırılan və maraqlı bir mövzudur. Son dövrlərdə aparılan tədqiqatlar uşaqların dil bacarıqlarının inkişafına dair yeni və vacib məlumatlar ortaya qoyub. Ən son araşdırmalar göstərir ki, körpələr dörd aydan əvvəl nitq səslərini ayırd etməyə və onları dodaq və dil hərəkətləri ilə əlaqələndirməyə başlayırlar. Bu kəşf körpələrin dil inkişafının əvvəlki düşüncələrdən daha erkən başladığını ortaya qoyur və onların kommunikasiya qabiliyyətlərinin inkişafı barədə yeni fikirlər formalaşdırır.

Milli.Az xəbər verir ki, tədqiqatçılar körpələrin daha doğulmazdan əvvəl belə müəyyən səsləri və ritmləri eşitmək qabiliyyətinə sahib olduqlarını və doğulduqdan sonra ətraflarından gələn səsləri dinləyərək bu səsləri ayırd etməyi öyrəndiklərini bildirib. Hətta körpələr sadə səs və hərəkətləri bir-birinə bağlayaraq ilkin dil bacarıqlarını inkişaf etdirirlər. Bu dövr uşaqların gələcəkdə daha mürəkkəb nitq və kommunikasiya bacarıqlarını inkişaf etdirməyə başlamaq üçün təməl rolunu oynayır.

Beləliklə, körpələr doğulmazdan əvvəl səsləri eşidib onları ayıra bilirlər və bu, onların sosial və emosional inkişafı üçün əhəmiyyətli bir mərhələdir. Tədqiqatçılar bu nəticələrin uşaqların dil öyrənməsinin necə daha erkən və təbii bir şəkildə başladığını göstərdiyini eyni zamanda valideynlərin və tərbiyəçilərin uşaqlara dil öyrətmə metodlarını erkən yaşlardan tətbiq etmələrinin vacibliyini vurğulayır.

Əvvəllər elm adamları hesab edirdilər ki, uşaqların dil öyrənmə prosesi yalnız 6 ilə 12 ay arasında ana dilinə köklənməyə başlayanda meydana gəlir. Lakin yeni araşdırmalar bu fikri dəyişdirib. Tədqiqatlar göstərir ki, körpələr səslərin necə əmələ gəldiyini təhlil etmək qabiliyyətinə çox daha erkən yaşlarda sahib olurlar. 4-6 aylıq yaş dövründə körpələr artıq səsləri yalnız passiv şəkildə dinləmirlər, həm də onları vizual məlumatlarla müqayisə edərək aktiv şəkildə təhlil edirlər.

Araşdırma çərçivəsində 34 körpəyə iki süni dil öyrədilib. Bu prosesdə sözlər şəkillərlə müşayiət olunmuş və daha sonra uşaqlara öyrəndikləri dillərdən yeni sözləri tələffüz edən şəxsin videosu göstərilib. Tədqiqatçıların müşahidəsinə görə, körpələr artikulyasiyanın əvvəllər öyrəndikləri ilə uyğunlaşdığı videolara daha çox diqqət ayırıblar. Bu, uşaqların yalnız səsləri eşitmədiklərini, eyni zamanda həmin səsləri vizual məlumatlarla birləşdirərək təhlil etdiklərini göstərir.

Yeni tapıntılar körpələrin dil öyrənmə prosesinin daha erkən yaşlarda başladığını və onların fəal şəkildə dünyalarını anlamaya başladığını ortaya qoyur. Bu qabiliyyətin erkən inkişafı isə nitq pozğunluqlarının diaqnostikasına və müalicəsinə kömək edə bilər. Bu nəticələr həmçinin, uşaqların dil inkişafını izləyən valideynlər və tərbiyəçilər üçün əhəmiyyətli məlumatlar təqdim edir. Erkən mərhələlərdə körpələrin dil bacarıqlarını daha yaxşı anlamağa və onların inkişafını dəstəkləməyə imkan yaradır.

Asya
Milli.Az