Icma.az
close
up
RU
Menu

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

Zülalla ən zəngin çərəz

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

Leyla Əliyeva İSESKO nun Baş direktoru ilə görüşüb

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

Marsdakı sirli qara cizgilər: Düşündüyümüz kimi deyilmiş

Marsdakı sirli qara cizgilər: Düşündüyümüz kimi deyilmiş

Qaynarinfo portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Mars səthindəki qara yamac cizgiləri uzun müddət duzlu suyun varlığına işarə kimi dəyərləndirilirdi. Lakin son araşdırmalar bu quruluşların əslində külək və toz hərəkətləri nəticəsində yarana biləcəyini ortaya qoyur.

Qaynarinfo xəbər verir ki, 10 il əvvəl Mars səthində, qum təpələrinin yamaclarında qara cizgilər aşkar edilib. Əvvəlcə bu cizgilər Marsda duzlu su axınının mühüm sübutu kimi qiymətləndirildi. Çünki bir planetdə suyun olması həyat ehtimalını birbaşa təsir edir və bu, elmi ictimaiyyətin ən böyük maraq mövzularından birinə çevrilmişdi.

Lakin ötən 10 il ərzində alimlər bu cizgilərin doğrudan da su ilə əlaqəli olub-olmadığını dəfələrlə təhlil edibıər, yeni məlumatlar toplayıblar və fərqli fikirlər irəli sürüblər. Son aparılan genişmiqyaslı araşdırmalar isə cizgilərin suya deyil, başqa təbii amillərə bağlı ola biləcəyini göstərir.

Braun Universiteti və Bern Universitetindən tədqiqatçılar Mars səthindəki bu sirli cizgilərin sirrini açmaq üçün nəhəng məlumat bazası yaradıblar. Yüksək dəqiqlikli 86.000-dən çox peyk görüntüsünü süni intellektlə dəstəklənən maşın öyrənməsi alqoritmləri ilə təhlil edərək Mars yamaclarında 500.000-dən artıq qara cizgi aşkar ediblər.

Araşdırmanın nəticəsinə görə, bu cizgilər "təkrarlanan yamac cizgiləri" (RSL) adlandırılan müvəqqəti quruluşlardır və maye su və ya donmuş maddələrlə əlaqələndirilmir. Yarım milyon cizginin heç birində müəyyən istiqamətlilik, temperatur artımı və ya rütubətlə bağlılıq tapılmayıb.

Marsdakı qara cizgilərin əsl səbəbi: külək və toz...

Alimlərin təhlillərinə əsasən, bu cizgilər əslində Mars atmosferindəki küləyin sürətində artım və səthdə toplanan tozun təsiri ilə meydana gəlir. Yəni Mars səthindəki bu qara izlərin əsas mənbəyi maye su deyil, küləyin daşıdığı tozlar və qum hərəkətləri kimi təbii geoloji proseslərdir.

Bu nəticə Mars səthindəki cizgilərin planetin cəmi kiçik bir hissəsini – təxminən 0,1%-ni əhatə etdiyini göstərir. Lakin buna baxmayaraq, bu cizgilər bir neçə qlobal toz fırtınasına bərabər miqdarda tozu yerini dəyişdirə bilir. Bu hal Mars ekosistemini və geomorfologiyasını anlamaq üçün yeni bir yol açır.

Marsı anlamaqda yeni dövr

Bu araşdırma Marsdakı su izləri ilə bağlı əvvəlki fərziyyələri əhəmiyyətli dərəcədə dəyişir. Su axınına dair şübhələri azaldan tapıntılar Mars səthindəki təbii dinamiklərin daha mürəkkəb olduğunu göstərir. Külək və toz hərəkətlərinin Mars geologiyasında oynadığı rol, planetin bugünkü quruluşunu və atmosfer şəraitini anlamaqda həlledici əhəmiyyət daşıyır.

Elm aləmi bu cür böyük məlumat bazalarına və süni intellektlə dəstəklənən təhlillərə əsaslanaraq Marsın sirrlərini açmağa davam etdiyi bir vaxtda, bəşəriyyətin Qırmızı Planetdə həyat axtarışı da daha real əsaslar üzərində formalaşır.

Aydın

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:258
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 21 May 2025 23:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see319

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see290

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see288

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see283

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see234

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see232

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see231

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see226

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see225

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see217

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see213

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see208

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see204

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see193

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

15 Noyabr 2026 02:58see187

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

15 Noyabr 2026 09:13see184

Leyla Əliyeva İSESKO nun Baş direktoru ilə görüşüb

15 Noyabr 2026 04:16see181

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see180

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see176

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see174
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri