MDB çoxtərəfli əməkdaşlıq və qarşılıqlı etimadın unikal modeli

Meydanəli Yolçiyev

​​​YAP Daşkəsən rayon təşkilatının sədri

Oktyabrın 10-da Tacikistanın paytaxtı Düşənbədə keçirilən MDB Dövlət Başçıları Şurasının məhdud tərkibdə iclası təşkilatın gələcək fəaliyyət istiqamətlərinin müəyyənləşdirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Görüşdə siyasi dialoqun dərinləşməsi, iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi və humanitar sahədə qarşılıqlı təşəbbüslərin dəstəklənməsi əsas müzakirə mövzularından biri olub. Azərbaycanın bu formatda iştirakını səciyyələndirən əsas xüsusiyyətlərdən biri ölkənin regional əməkdaşlığa töhfə verməsi, birliyin praktiki fəaliyyətinə dinamizm gətirməsidir.

İclasda Prezident İlham Əliyev Tacikistan ilə ikitərəfli əlaqələrin ardıcıl və dinamik inkişaf etdiyini vurğulayıb. Dövlətimizin başçısı qeyd edib ki, Azərbaycan və Tacikistan arasındakı münasibətlər qardaşlıq, dostluq, qarşılıqlı dəstəyə əsaslanır və böyük inkişaf potensialına malikdir. Bu gün Azərbaycan ilə Tacikistan arasında iqtisadi-ticarət əlaqələrinin artması, nəqliyyat-logistika, enerji və mədəniyyət sahələrində ortaq layihələrin icrası regionda sabitliyin və qarşılıqlı rifahın təminatına xidmət edir. Hər iki ölkə həm də BMT, Qoşulmama Hərəkatı, İƏT və MDB kimi beynəlxalq platformalarda bir-birinin mövqelərini dəstəkləyir. Bu əməkdaşlıq regional balansın qorunmasında və çoxtərəfli diplomatiyanın güclənməsində mühüm rol oynayır.

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın Şərqi Zəngəzur bölgəsinin Laçın şəhərinin bu il MDB-nin mədəniyyət paytaxtı seçilməsinə verdikləri dəstəyə görə təşkilata üzv dövlətlərin rəhbərlərinə təşəkkürünü bildirib. 2024-cü ilin iyununda Laçında “MDB-nin mədəniyyət paytaxtı İli”nin açılış mərasimi keçirilib. Tədbir zamanı qonaqlar Laçının tarixi-mədəni irsi ilə yanaşı, onun müasir inkişaf modelini də yaxından gördülər. Uzun illər işğal altında qalıb tamamilə dağıdılmış şəhərin qısa müddətdə müasir infrastruktura malik, yaşamaq üçün əlverişli şəhərə çevrilməsi dövlətin yenidənqurma siyasətinin uğurlu nəticəsidir.

Laçının MDB məkanında mədəniyyət paytaxtı elan olunması həm bir şəhərin dirçəlişinin göstəricisi, həm də işğaldan azad edilmiş ərazilərin beynəlxalq mədəni əməkdaşlıq müstəvisinə qaytarılması baxımından tarixi hadisədir. Bu amillər, həmçinin Azərbaycanın mədəni diplomatiyasının regionda yaratdığı müsbət imicin daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir.

Birliyin həyatında daha bir mühüm hadisə – III MDB Oyunları məhz Azərbaycanda, qədim Gəncə şəhərində keçirilib. Sentyabrın 28-dən oktyabrın 8-dək davam edən oyunlar XII əsrin böyük şairi və mütəfəkkiri Nizami Gəncəvinin doğma şəhərində təşkil olunub. Yarışlara MDB üzvləri ilə yanaşı, qonaq qismində iştirak edən ölkələrdən də olmaqla 13 dövlətdən 1600-dən çox idmançı qatılıb. Oyunlar Gəncə ilə yanaşı, Qəbələ, Göygöl, Yevlax, Mingəçevir, Xankəndi və Şəki şəhərlərində də keçirilib. Bu idman bayramı MDB məkanında dostluğun, həmrəyliyin və mədəni inteqrasiyanın möhkəmlənməsinə xidmət edib. Eyni zamanda, Gəncənin və Azərbaycanın digər şəhərlərinin beynəlxalq idman və turizm mərkəzi kimi təqdim olunmasına mühüm töhfə verib. MDB Oyunları yalnız idman yarışı deyil, həm də xalqlar arasında mədəni körpülərin qurulmasına yönəlmiş dostluq mesajı idi.

Prezident İlham Əliyevin çıxışında humanitar əməkdaşlıq istiqamətində vurğuladığı məsələlər MDB çərçivəsində mədəni, təhsil və sosial sahələrdə inteqrasiyanın dərinləşməsinə yönəlib. Laçının mədəniyyət paytaxtı elan edilməsi və Gəncədə MDB Oyunlarının təşkili göstərdi ki, Azərbaycan birliyin humanitar platformasında aktiv rol oynayır və mədəni diplomatiyanı strateji prioritet kimi inkişaf etdirir. Bu təşəbbüslər həm xalqlar arasında dostluğun möhkəmlənməsinə, həm də regionda etimad mühitinin dərinləşməsinə şərait yaradır. MDB məkanında birgə tədbirlərin keçirilməsi müxtəlif xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşma və əməkdaşlıq ruhunun qorunmasına mühüm töhfə verir.

Düşənbədə keçirilən iclas bir daha sübut etdi ki, MDB dövlətləri arasında əməkdaşlıq qarşılıqlı maraqlar və bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq prinsiplərinə əsaslanır. Prezident İlham Əliyevin çıxışında bu dəyərlərin vurğulanması Azərbaycanın birliyin fəaliyyətində oynadığı müsbət rolu və konstruktiv mövqeyini aydın şəkildə nümayiş etdirdi. Dövlətimizin təşəbbüsləri MDB-nin yalnız siyasi və iqtisadi deyil, həm də humanitar və mədəni istiqamətdə inteqrasiya potensialının artırılmasına xidmət edir. Bu faktorlar Birliyin məkanında qarşılıqlı hörmətə, etimada və inkişaf yönümlü əməkdaşlığa əsaslanan yeni mərhələnin başlanğıcı kimi dəyərləndirilir.

Prezident İlham Əliyevin Düşənbə iclasındakı çıxışı MDB-nin inkişafına, onun üzv ölkələri arasında mehriban qonşuluq və strateji tərəfdaşlıq münasibətlərinin möhkəmlənməsinə xidmət edən əhatəli baxış idi. Bu çıxış bir daha göstərdi ki, Azərbaycan regionda əməkdaşlığın, sabitliyin və qarşılıqlı faydalı əlaqələrin təşəbbüskarı və etibarlı tərəfdaşı kimi çıxış edir. Düşənbə görüşü MDB məkanında birlik, həmrəylik və qarşılıqlı etimadın təcəssümü olmaqla, gələcək əməkdaşlığın istiqamətlərini müəyyən edən mühüm mərhələ kimi tarixə düşüb.