Icma.az
close
up
RU
Media savadlılığının inkişafı: Nələrə diqqət edilməlidir? Ekspert AÇIQLADI

Media savadlılığının inkişafı: Nələrə diqqət edilməlidir? Ekspert AÇIQLADI

Bakivaxti saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Müasir dövrdə kütləvi kommunikasiya vasitələri və təhsil sistemi şəxsiyyətin formalaşmasında əsas sosiallaşdırıcı institutlar kimi çıxış edir.

Son illərin araşdırmalarına görə, mədəniyyətlərarası kommunikasiya, media savadlılığı, rəqəmsal bacarıqlar, innovativlik kimi anlayışlar şəxsiyyətin formalaşmasında əsas amillərdən hesab olunur. YUNESKO-nun əsas sənədlərinə əsasən, media təhsili insan hüquqlarının dəstəklənməsi, gənclərin sülh, ədalət, azadlıq, qarşılıqlı hörmət və anlaşma ruhunda formalaşmasında mühüm rol oynayır.

Bəs görəsən, media savadlılığı nədir? Media savadlılığının inkişafı üçün hansı amillərə diqqət edilməlidir?

Mövzu ilə bağlı media eksperti Zeynal Məmmədli Bakıvaxtı.az-a açıqlamasında bildirib ki, media savadlılığı bir çox ölkələrdə, o cümlədən Türkiyədə artıq orta məktəbdən tədris olunur.

Onun sözlərinə görə, sosial şəbəkələrin aramsız inkişafı dövründə bilgi ilə fakt arasında çox böyük fərq yaranıb. İstənilən bilgi fakt sayılmır. Fakt təsdiqlənmiş reallıqdır:

"Beynəlxalq Jurnalistika Federasiyasına əsasən, təsdiqlənmə mexanizmində iki müstəqil qaynağın rəyi əsasında məlumat təsdiqlənir. Bundan başqa, iki köməkçi tərəf var. Bunlardan biri maliyyəsi məlum olan, ölkə ərazisində tanınan və geniş auditoriyası olan nüfuzlu mediada məlumatın çıxmasıdır. Məsələn, Gəncədə çıxan qəzet həmin şəhər üçün nüfuzlu sayıla bilər, ancaq ölkə üzrə nüfuzlu sayılmayacaq. Digər tərəfdən, rəsmi qəzetlərdə gedən məlumatlar artıq fakt sayılır. Yəni, həmin xəbərdə yanlışlar olarsa, jurnalist məsuliyyət daşımır. Artıq səhvə görə dövlət qurumu məsuliyyət daşıyacaq. Bundan əlavə, nüfuzlu şəxsin qeyd etdiyi fikirlər fakt sayılır. Media savadlılığında faktın olması çox vacibdir. Bu, həm jurnalist üçün ciddi tələbdir, həm də oxucuların nəyə inanıb-inanmasına qərar verməsi üçün vacibdir".

Z.Məmmədli vurğulayıb ki, media savadlılığında ciddi tələblərdən biri də balanslı informasiya ilə bağlıdır. Peşəkarlığa can atan hər bir jurnalist balansı qorumaq üçün bütün tərəflərə sual verməli və bütün baxışların açıqlanmasına imkan yaratmalıdır.

Zeynal Məmmədli: Media savadlılığı olanda insanların güvənsizlik məsələsi həll olunur

"Balanslı olmayan informasiya sadəcə bilgidir və fakt kimi qəbul edilmir. Bu, hətta ictimaiyyəti yanıltma sayılır. Balanslı informasiyanın fakta dayanıqlılığı olmalıdır. Bundan başqa, informasiya gerçəyi əks etdirməli və ictimai önəmi olmalıdır. Həmçinin jurnalist alternativ baxışların yanlış ifadə edilməməsinə əmin olmalıdır. Eyni zamanda mütləq ayrıca xəbər və ya silsilə xəbər şəklində qərəzsizliyə can atmalı və bunu oxuculara tam açıqlamalıdır. Qərəzsiz olduğunun alternativ üsulları kimi telefon sorğularından, videobağlantılardan və digər elementlərdən faydalanaraq, diskussiyalar planlaşdırmalıdır. Jurnalist vicdanlı olmalıdır. Peşəkar media ilə sosial şəbəkələrin ciddi fərqləri bu amillərdən ibarətdir", - deyə müsahibimiz qeyd edib.

Media ekspertinin fikrincə, media savadlılığı olanda insanların güvənsizlik məsələsi həll olunur. Jurnalistlərin fəaliyyəti istənilən kənar təsirlərdən uzaq olmalıdır.

Gülşən Şərif

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:242
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 16 Dekabr 2024 15:13 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see367

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see349

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see317

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see308

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see299

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see291

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see280

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see270

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see262

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see250

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see248

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see237

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see236

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see236

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see233

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see233

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see223

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see222

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see210

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri