Icma.az
close
up
RU
Media savadlılığının inkişafı: Nələrə diqqət edilməlidir? Ekspert AÇIQLADI

Media savadlılığının inkişafı: Nələrə diqqət edilməlidir? Ekspert AÇIQLADI

Bakivaxti saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Müasir dövrdə kütləvi kommunikasiya vasitələri və təhsil sistemi şəxsiyyətin formalaşmasında əsas sosiallaşdırıcı institutlar kimi çıxış edir.

Son illərin araşdırmalarına görə, mədəniyyətlərarası kommunikasiya, media savadlılığı, rəqəmsal bacarıqlar, innovativlik kimi anlayışlar şəxsiyyətin formalaşmasında əsas amillərdən hesab olunur. YUNESKO-nun əsas sənədlərinə əsasən, media təhsili insan hüquqlarının dəstəklənməsi, gənclərin sülh, ədalət, azadlıq, qarşılıqlı hörmət və anlaşma ruhunda formalaşmasında mühüm rol oynayır.

Bəs görəsən, media savadlılığı nədir? Media savadlılığının inkişafı üçün hansı amillərə diqqət edilməlidir?

Mövzu ilə bağlı media eksperti Zeynal Məmmədli Bakıvaxtı.az-a açıqlamasında bildirib ki, media savadlılığı bir çox ölkələrdə, o cümlədən Türkiyədə artıq orta məktəbdən tədris olunur.

Onun sözlərinə görə, sosial şəbəkələrin aramsız inkişafı dövründə bilgi ilə fakt arasında çox böyük fərq yaranıb. İstənilən bilgi fakt sayılmır. Fakt təsdiqlənmiş reallıqdır:

"Beynəlxalq Jurnalistika Federasiyasına əsasən, təsdiqlənmə mexanizmində iki müstəqil qaynağın rəyi əsasında məlumat təsdiqlənir. Bundan başqa, iki köməkçi tərəf var. Bunlardan biri maliyyəsi məlum olan, ölkə ərazisində tanınan və geniş auditoriyası olan nüfuzlu mediada məlumatın çıxmasıdır. Məsələn, Gəncədə çıxan qəzet həmin şəhər üçün nüfuzlu sayıla bilər, ancaq ölkə üzrə nüfuzlu sayılmayacaq. Digər tərəfdən, rəsmi qəzetlərdə gedən məlumatlar artıq fakt sayılır. Yəni, həmin xəbərdə yanlışlar olarsa, jurnalist məsuliyyət daşımır. Artıq səhvə görə dövlət qurumu məsuliyyət daşıyacaq. Bundan əlavə, nüfuzlu şəxsin qeyd etdiyi fikirlər fakt sayılır. Media savadlılığında faktın olması çox vacibdir. Bu, həm jurnalist üçün ciddi tələbdir, həm də oxucuların nəyə inanıb-inanmasına qərar verməsi üçün vacibdir".

Z.Məmmədli vurğulayıb ki, media savadlılığında ciddi tələblərdən biri də balanslı informasiya ilə bağlıdır. Peşəkarlığa can atan hər bir jurnalist balansı qorumaq üçün bütün tərəflərə sual verməli və bütün baxışların açıqlanmasına imkan yaratmalıdır.

Zeynal Məmmədli: Media savadlılığı olanda insanların güvənsizlik məsələsi həll olunur

"Balanslı olmayan informasiya sadəcə bilgidir və fakt kimi qəbul edilmir. Bu, hətta ictimaiyyəti yanıltma sayılır. Balanslı informasiyanın fakta dayanıqlılığı olmalıdır. Bundan başqa, informasiya gerçəyi əks etdirməli və ictimai önəmi olmalıdır. Həmçinin jurnalist alternativ baxışların yanlış ifadə edilməməsinə əmin olmalıdır. Eyni zamanda mütləq ayrıca xəbər və ya silsilə xəbər şəklində qərəzsizliyə can atmalı və bunu oxuculara tam açıqlamalıdır. Qərəzsiz olduğunun alternativ üsulları kimi telefon sorğularından, videobağlantılardan və digər elementlərdən faydalanaraq, diskussiyalar planlaşdırmalıdır. Jurnalist vicdanlı olmalıdır. Peşəkar media ilə sosial şəbəkələrin ciddi fərqləri bu amillərdən ibarətdir", - deyə müsahibimiz qeyd edib.

Media ekspertinin fikrincə, media savadlılığı olanda insanların güvənsizlik məsələsi həll olunur. Jurnalistlərin fəaliyyəti istənilən kənar təsirlərdən uzaq olmalıdır.

Gülşən Şərif

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:225
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 16 Dekabr 2024 15:13 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see307

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see297

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see281

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see279

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see273

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see271

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see253

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see224

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see219

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see219

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see216

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see213

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see207

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see203

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see197

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see194

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see191

Yuxusuz gecədən sonra bunu edin

15 Noyabr 2026 02:02see188

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see180

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

15 Noyabr 2026 02:58see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri