Nüvə silahından sonra kimyəvi təhlükə: İranla bağlı yeni iddialar

İranın kimyəvi silah potensialı ilə bağlı narahatlıqlar yenidən gündəmə gəlib. İsrail təhlükəsizlik qurumları Tehranın kimyəvi silah hazırlamaq və istehsal etmək imkanlarına malik ola biləcəyini iddia edir.

Moderator.az “Channel 12” telekanalına istinadən xəbər verir ki, İranın istifadəyə hazır kimyəvi silah ehtiyatına sahib olduğunu və ya belə silahlardan istifadə etmək qərarı verdiyini təsdiqləyən açıq sübut yoxdur. Bununla belə, ABŞ kəşfiyyatı uzun illərdir bu istiqamətdə araşdırmalar aparır.

İranın kimyəvi silah proqramı ilə bağlı şübhələr 1980-1988-ci illərdəki İran-İraq müharibəsinin son dövrünə gedib çıxır. ABŞ-ın 2003-cü il hesabatında Tehranın müxtəlif zəhərli maddələr istehsal etdiyi və onları raketlər, artilleriya mərmiləri və bombalarda istifadə etmək imkanlarını araşdırdığı bildirilirdi.

2024-cü ildə Vaşinqton İranı medetomidin kimi əczaçılıq maddələrindən kimyəvi silah hazırlanması istiqamətində istifadə imkanlarını araşdırmaqda ittiham edib. Bu fəaliyyətlə əlaqələndirilən “Hakiman Shargh” şirkətinə qarşı da sanksiyalar tətbiq olunub.

2025-ci il ABŞ kəşfiyyat hesabatlarında İranın sinir sisteminə təsir edən, huşun itirilməsinə və ölümə səbəb ola biləcək maddələr üzərində tədqiqatları davam etdirdiyi iddia edilib.

Məlumata görə, 2026-cı ilin martında İsrail İranın kimyəvi və bioloji silah proqramı ilə əlaqəli hesab etdiyi obyektlərə, o cümlədən Tehrandakı Şəhid Meysəmi Tədqiqat Mərkəzinə və Tofiq Daru əczaçılıq zavoduna zərbələr endirib.

İsrail tərəfi bu hücumların İranın istehsal imkanlarına zərər vurduğunu bildirir. Lakin İranın hazırda istifadəyə hazır kimyəvi silahlara sahib olması və İsrailə qarşı belə hücum planlaşdırması barədə müstəqil şəkildə təsdiqlənmiş məlumat yoxdur.