Icma.az
close
up
RU
Planet sərhədlərinin pozulması bəşəriyyətin gələcəyini riskə atır…

Planet sərhədlərinin pozulması bəşəriyyətin gələcəyini riskə atır…

Sia Az saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

…Potsdam İqlim Tədqiqatları İnstitutunun alimləri xəbərdarlıq edir ki, bəşəriyyət okeanın kritik turşulaşması da daxil olmaqla doqquz planet sərhədindən yeddisini keçib. Bu, milyardlarla insanın həyatının asılı olduğu ekosistemlərin məhv edilməsinin zəncirvari reaksiyasını təhdid edir.

… SİA-nın məlumatına görə, bəşəriyyət görünməmiş ekoloji risklər dövrünə qədəm qoyub: Potsdam İnstitutunun məlumatına görə, bütün Holosen boyu Yerin sabitliyini təmin edən doqquz planet sərhədindən yeddisi artıq pozulub.

Xüsusilə narahatlıq doğuran yeddinci sərhəddir - antropogen CO₂ emissiyalarının 25-30 faizinin udulması ilə birbaşa əlaqəli olan Dünya Okeanının sürətli turşulaşması…

Karbon qazını karbon turşusuna çevirən kimyəvi reaksiyalar suyun pH səviyyəsini aşağı salaraq, onu kalsium strukturlu orqanizmlərə - mərcanlara, mollyuskalara və planktonun əsas növlərinə qarşı aqressiv edir.

Onların yoxa çıxması dəniz qida zəncirlərinin əsaslarını sarsıdır, qida üçün okeandan asılı olan 1 milyard insanın dolanışıq vasitələrini təhdid edir.

Potsdam İqlim Tədqiqatları İnstitutunun tədqiqatının həmmüəllifi Levke Sezar qeyd edir ki, hər iki sərhədi pozmaq “domino effekti” yaradır: okeanın turşulaşması qlobal istiləşməni gücləndirir (suyun CO₂ udmaq qabiliyyəti azaldıqca) və biomüxtəlifliyin itirilməsi torpağın deqradasiyasını sürətləndirir.

Artıq bu gün kənd təsərrüfatında azot və fosforun istifadəsi, mikroplastiklərin konsentrasiyası və növlərin yox olma sürəti ilə bağlı məhdudiyyətlər aşılmışdır.

Məsələn, balıqlar üçün “körpələr evi” kimi xidmət edən tropik mərcan rifləri turşuluq və yüksələn temperaturun birləşməsinə görə hər il örtüyünün 1-2 faizini itirir.

Bunu “planet-today” yazır.

Alimlər 10 min il formalaşan biosferin dayanıqlığının dağılmağa yaxın olduğunu vurğulayırlar.

… Zəncirvari reaksiya dayandırılmazsa, Yer ekstremal hava hadisələri, aclıq və kütləvi miqrasiyaların normaya çevrildiyi planetə çevrilmək riski ilə üzləşir. Həll sənaye və kənd təsərrüfatı təcrübələrinin qlobal şəkildə yenidən qurulmasını tələb edir, əks halda sivilizasiya sağ qalma ərəfəsində qalacaq.

Əli Babayev

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:143
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 10 Aprel 2025 22:55 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see378

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see371

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see361

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see361

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see359

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see341

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see340

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see323

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see321

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see318

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see306

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see303

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see299

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see290

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see271

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see269

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see255

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see220

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see220

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri