“Putin Budapeştə necə uçacaq: Sanksiyalar arasından çıxış yolu axtarılır“ BBC

"Diplomatiyaya yol açılacaq, yoxsa hava məkanları bağlı qalacaq?.."

Donald Tramp və Vladimir Putin Budapeştdə şəxsi görüş keçirməyə razılaşıblar. Lakin indi bütün diqqət təkcə diplomatiyaya yox, həm də logistikaya yönəlib: Sanksiyalar altındakı Rusiya lideri Macarıstan paytaxtına necə çatacaq?

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "bbc.com" nəşri yazıb.

Avropa Komissiyası bildirib ki, Rusiya hökumət təyyarəsinin Avropa hava məkanına buraxılıb-buraxılmaması barədə qərarı hər ölkə ayrı-ayrılıqda verəcək. Yəni ümumi qadağa yoxdur, amma siyasi risk böyükdür.

1 500 kilometrlik məsafə niyə 5 000 kilometrə çevrilə bilər?

Moskva ilə Budapeşt arasındakı birbaşa məsafə cəmi 1 500 kilometrdir, normalda iki saatlıq uçuşdur. Lakin Rusiyaya məxsus təyyarələr üçün Avropa hava məkanı praktiki olaraq bağlıdır. BBC və "Airlive" mənbələrinə görə, Putin Budapeştə çatmaq üçün 5 000 kilometrlik dolayı marşrutdan istifadə etməli ola bilər.

Ən real ssenari belə görünür:

Xəzəe dənizi üzərindən İrana giriş, oradan Türkiyə istiqamətində davam, Aralıq dənizi üzərindən keçid, Serbiya və ya Monteneqro üzərindən Macarıstanın cənubundan giriş.

Daha qısa yol olan Polşa, Slovakiya və ya Rumıniya üzərindən uçmaq üçün isə xüsusi icazə lazımdır, bu isə mövcud sanksiyalar şəraitində faktiki olaraq qeyri-mümkündür.

Avropa Komissiyasının sözçüsü Olof Gill vəziyyəti belə izah edir: Biz real dünyada yaşayırıq. Əgər hansısa görüş Ukraynada ədalətli sülhə yaxınlaşdırırsa, bəzən xoşumuza gəlməyən formatlara da dözməli oluruq".

Rusiya rəsmilərinin əvvəlki "dolayı uçuşları": Lavrov, Matviyenko və başqaları

BBC Rus xidməti son illərdə yüksək vəzifəli rusiyalı məmurların Avropaya necə uçduğunu araşdırıb:

- Sergey Lavrov 2022-ci ildə Belqrada səfərini ləğv etməli olub - Monteneqro, Bolqarıstan və Şimali Makedoniya onun təyyarəsinə hava məkanını bağlayıb.

- 2024-cü ildə Maltada keçirilən ATƏT görüşünə isə Türkiyə - Misir - Liviya marşrutu ilə gedə bilin (6,5 saatlıq uçuş).

- Valentina Matviyenko 2024-cü ilin iyulunda Cenevrəyə "parlament sədrlərinin sammiti" üçün uçanda İsveçrə İtaliya və Fransadan xüsusi icazə alıb.

Mədəniyyət naziri Olqa Lyubimova 2025-ci ilin aprelində Romada Papa Fransiskin dəfnində iştirak edib, lakin may ayında yeni papanın inaugurasiya mərasiminə uçmaq istəyəndə marşrut razılaşdırılmadığı üçün təyyarə Misir sahillərindən geri dönməli olub.

Putinin Budapeştə necə uçacağı təkcə texniki məsələ deyil, bu, siyasi mesajdır. Avropa dövlətləri sanksiyalarla reallıq arasında seçim etməlidir: ya hava məkanlarını açıb diplomatiyaya şans verəcəklər, ya da Kreml rəhbərinin 5 000 kilometrlik "siyasi marafona" məcbur qalmasını izləyəcəklər. Görüş baş tutsa belə, bu sual yadda qalacaq: "Putin Budapeştə necə gəlib?".