Qəbirdən ölünün dişini çıxarmaq diri adamın dişini sökməklə eyni hökmdədir İLAHİYYATÇI

“Həmin şəxs əgər sağ adamın dişlərini zorla çıxarsaydı, hansı cəzaya məruz qalacaqdısa, indi də o cəzaya məruz qalmalıdır”

Nəsimi Rayon Polis İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən həyata keçirilən əməliyyat nəticəsində paytaxtın qəbiristanlıqlarından birində qəbirləri talayan şəxs saxlanılıb. 39 yaşlı Elvin Abbasov qəbiristanlıqda işlədiyi müddətdə, qəbirləri qazaraq, oradan qızıl dişləri oğurlamaqda şübhəli bilinib. O, oğurladığı dişləri paytaxtdakı mağazalardan birinə satıb, bundan maddi qazanc əldə edib. Faktla bağlı cinayət işi başlanılıb və araşdırmalar davam edir. Abbasovun digər cinayət əməllərinin olub-olmaması araşdırılır. Bu hadisə cəmiyyətdə böyük narahatlıq yaradıb və qəbiristanlıqlarda təhlükəsizlik tədbirlərinin artırılması məsələsini gündəmə gətirib.

Qəbirlərdən qızıl diş və ya digər qiymətli əşyaların oğurlanması həm etik, həm hüquqi, həm də dini baxımdan ciddi şəkildə qınanan və qəbuledilməz bir davranışdır. Qəbirlərdən qızıl diş oğurlamaq yalnız bir oğurluq deyil — bu, həm də ölüyə və onun yaxınlarına qarşı ciddi hörmətsizlikdir. Bu cür əməllərin qarşısının alınması üçün hüquq-mühafizə orqanları tərəfindən ciddi nəzarət və ictimai maarifləndirmə vacibdir. Qəbir oğurluğu, xüsusilə də mərhumların dinc uyuduğu yerdə onların qalıqlarına müdaxilə etməklə baş verən bu cür əməllər, ümumi insanlıq dəyərlərinə, mərhumlara və onların ailələrinə qarşı hörmətsizlikdir. Bu cür hadisələr cəmiyyətin mənəvi dəyərlərinə zərbə vurur və sosial narahatlığa səbəb olur. Azərbaycanda və bir çox xarici ölkələrdə bu cür əməl Cinayət Məcəlləsi ilə cəzalandırılır. Dini baxımdan da qəbiri açmaq, meyitə zərər vermək və ya üzərindəki əşyaları oğurlamaq çox böyük günah sayılır. Bu cür xəbərlər cəmiyyətdə etimada və təhlükəsizlik hissinə zərər vurur. Ailələr üçün bu, artıq yasdan çıxmış bir travmanın yenidən oyanması deməkdir. Həm də belə hadisələr insanların öz doğmalarının məzarlarını qorumaq üçün əlavə tədbirlər görməsinə səbəb olur ki, bu da qəbiristanlıqlarda ictimai narahatlığa gətirib çıxarır.

Milli Cəbhə Partiyasının sədr müavini, ilahiyyatçı Tural İrfanın da “Sherg.az”a açıqlamasında dediyi kimi, qəbirlərin açılması islamda haramdır: 

“Ciddi zərurət olmasa, qəbri açmaq olmaz. Qəbirdən oğurluq isə ölünü soymaqdır ki, bu da haramdır. Cinayətkar üçün ölü, yaxud diri fərqi olmur. Bu cür halların qarşısını almaq üçün din xadimləri və ilahiyyatçılar boş, lazımsız, cəmiyyət üçün xarakterik olmayan söhbətləri, mübahisələri, debatları dayandırıb insanlara dinin mənəvi yönlərini, tərənnüm etdiyi əxlaq normalarını, sosial cəhətlərini anlamalıdırlar. Qəbirdən ölünün dişini çıxarmaq diri adamın dişini sökməklə eyni hökmdədir”. 

T. İrfan hesab edir ki, qəbiri talayan şəxs əgər sağ adamın dişlərini zorla çıxarsaydı, hansı cəzaya məruz qalacaqdısa, indi də o cəzaya məruz qalmalıdır: 

“Əslində, bu kimi hallar dinə aidiyyəti olmayan cinayət halıdır. Adam gedib qəbri açıb ölünün dişlərini soyub. Bunun müqabilində də dövlətin müvafiq qanununa uyğun olaraq da cinayət məsuliyyətinə cəlb edilib. Amma mənəvi baxımdan bu hərəkət ölünü təhqir etməkdir. İnsanlıqdan kənar işdir. Qəbirləri adətən kaftar və goreşənlər eşir. İnsan qəbir eşməz. Dini yöndə maarifləndirmə din xadimləri tərəfindən effektiv aparılmalıdır ki, hər yerdə insanlar halalı, haramı bilsinlər. Bax belə ortaya çıxan aktual mövzular ətrafında din xadimləri gərək düzgün maarifləndirmə aparsınlar”.