“Rotterdam” yüksək hərbi hazırlıq vəziyyətinə gətirilir

Rusiya ilə NATO arasında birbaşa münaqişə ehtimalı varmı? 

Rusiya və Ukrayna arasında atəşkəs razılaşması imkanlarının fiaskoya uğradığı bir şəraitdə tərəflərin bir-birinə hücumları artmaqdadır. ABŞ Prezidenti Donald Trampın bu müharibəni “24 saata həll edəcəm” vədi də reallığa çevrilmədi. Əksinə, onun təşəbbüsü ilə keçirilən görüşlər nəticəsiz qaldı. Son günlər ABŞ Prezidentinin  Rusiyanın ünvanına tənqidlər səsləndirməsi və Ukraynaya yeni hərbi yardım paketini təsdiqləməsi real mənzərəni ortaya qoyur.

Rotterdam limanı Rusiyanın hərbi təhdidinə qarşı...

Belə bir şəraitdə NATO bu istiqamətdə fəaliyyətini gücləndirir. Doğrudur, bu müharibədə NATO müttəfiqləri Ukraynaya ciddi hərbi dəstək verir. Lakin alyans Rusiya ilə birbaşa münaqişədən yayınır. Bununla belə, vəziyyətin birbaşa Rusiya-NATO müharibəsinə çevrilmək ehtimalı da istisna olunmur.  Yeri gəlmişkən, “Financial Times” nəşri Avropanın ən böyük limanı olan Rotterdam limanında NATO-nun tələbi ilə Rusiyanın mümkün hərbi təhdidinə qarşı hazırlıqların başlandığını yazıb. Məlumata görə, hazırda limanda bir sıra strateji addımlar atılır. Belə ki, hərbi yüklərlə dolu gəmilər üçün xüsusi dayanacaqlar ayrılır, silah və sursatların Şərqi Avropaya ötürülməsi üçün yeni logistik marşrutlar planlaşdırılır. Eyni zamanda, mövcud konteyner terminalı əsas yükləmə və boşaltma mərkəzinə çevriləcək. Bundan əlavə, liman ərazisində amfibiya (su və quru) hərbi təlimlərinin mütəmadi keçirilməsi də nəzərdə tutulur.

Nəşrin yazdığına görə, Rotterdam limanının direktoru həmçinin Avropa İttifaqını yalnız neft və qaz ehtiyatları ilə kifayətlənməməyə, mis, litium və qrafit kimi strateji xammalların da ehtiyatını yaratmağa çağırıb. Onun fikrincə, bu yalnız hərbi təhlükəsizlik baxımından deyil, sənaye və texnoloji dayanıqlıq üçün də həyati əhəmiyyət daşıyır.

Qeyd edək ki, NATO son aylarda Rusiya ilə potensial hərbi toqquşma ehtimalına qarşı üzv dövlətlərdə infrastruktur və logistik hazırlıqları artırmaq üçün təcili tədbirlər görür. Rotterdam limanında görülən bu addımlar da həmin strategiyanın bir hissəsi hesab oluna bilər.

Bu tədbirlər toqquşma riskinin ciddi şəkildə nəzərə alındığını göstərir

Məsələ ilə bağlı qəzetimizə açıqlama verən politoloq Züriyə Qarayeva bildirib ki, Rotterdam limanında NATO-nun təşəbbüsü ilə həyata keçirilən hazırlıqlar Avropada artmaqda olan hərbi gərginliyin və Rusiya ilə mümkün toqquşma riskinin ciddi şəkildə nəzərə alındığını göstərir. Onun sözlərinə görə, Avropanın ən böyük dəniz qapısı olan bu liman, strateji cəhətdən Şimali Atlantika alyansı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Limanda hərbi yüklər üçün xüsusi dayanacaqların ayrılması və Şərqi Avropaya silah və sursat daşınması üçün yeni logistik marşrutların planlaşdırılması, NATO-nun müdafiə xəttini öncədən möhkəmləndirmək istədiyini göstərir. Bu, həm də Ukrayna müharibəsindən sonra Avropanın təhlükəsizlik arxitekturasında baş verən köklü dəyişikliklərin davamıdır.

Ümumi müdafiə strategiyasının bir parçası

Onun sözlərinə görə, NATO son aylarda üzv ölkələrdə hərbi infrastrukturun təkmilləşdirilməsi, təlimlərin intensivləşdirilməsi və tez cavab vermə qabiliyyətinin artırılması istiqamətində bir sıra addımlar atır. Bu fonda, Rotterdam limanında həyata keçirilən tədbirlər təcrid olunmuş deyil, əksinə, ümumi müdafiə strategiyasının bir parçasıdır. Bu, yalnız Ukrayna ilə məhdudlaşmayan, daha geniş coğrafiyada baş verə biləcək hərbi ssenarilərə qarşı qabaqlayıcı hazırlıq kimi qiymətləndirilə bilər. “Bütün bu hazırlıqlar Rusiya ilə NATO arasında açıq hərbi qarşıdurma riskini tam reallığa çevirməsə də, gərginliyin təhlükəli şəkildə artdığını göstərir. Hər iki tərəf birbaşa müharibədən çəkinməyə çalışsa da, səhv hesablamalar və lokal eskalasiyalar bu cür ssenarini istisna etmir. NATO-nun bu addımları, eyni zamanda Rusiya üçün güc nümayişi və qarşı tərəfin iradəsini sınaqdan keçirmə cəhdi kimi də qiymətləndirilə bilər. Beləliklə, Rotterdam limanındakı hərbi-logistik hazırlıqlar, Avropada yeni təhlükəsizlik reallığının konturlarını daha da kəskinləşdirir və NATO-Rusiya münasibətlərində növbəti mərhələnin konturlarını ortaya qoyur”,-deyə politoloq qeyd edib.

N.BAYRAMLI