Seşki bitdi, dava bitməz RAKURS

Ermənistan Mərkəzi Seçki Komissiyası parlament seçkilərinin yekun nəticələrini açıqlayıb. Yeni parlamentdə Nikol Paşinyanın "Vətəndaş Müqaviləsi" partiyası 64 yer alacaq. Bu, Mərkəzi Bankın rəhbəri, Baş prokuror, Konstitusiya Məhkəməsinin üzvləri və sair kimi əsas vəzifələrə müstəqil şəkildə insanları təyin etmək üçün kifayət edəcək. Lakin bu, Konstitusiyaya dəyişiklik etmək və ya referendum keçirmək üçün kifayət etməyəcək. Samvel Karapetyanın "Güclü Ermənistan Alyansı" 29 yer, Robert Köçəryanın "Ermənistan" bloku isə 12 yer alacaq. Başqa heç bir siyasi qüvvə parlamentə daxil olmayıb.

Ən son ana qədər Qaqik Tsarukyanın "Çiçəklənən Ermənistan" partiyasının seçki həddini keçib-keçməyəcəyi bəlli deyildi. Bu həddə cəmi bir neçə onlarla səs çatışmırdı. Nəticədə Mərkəzi Seçki Komissiyası səsləri yenidən hesabladı və bəzilərinin səhv paylandığını etiraf edib. Bununla belə, "Çiçəklənən Ermənistan"ın yaxşı nəticə göstərdiyi üç seçki məntəqəsindəki seçki nəticələrini ləğv, təkrar səsvermə keçirməkdən imtina edib.

Mərkəzi Seçki Komissiyasının sədri Vaaqn Hovakimyanın sözlərinə görə, üç seçki məntəqəsində seçki nəticələrinin ləğvi səsvermənin ümumi nəticəsinə təsir etməyib. Lakin o, təkrar səsvermənin keçirilməsinin insanların hazırkı parlament tərkibini dəyişdirmək üçün qəsdən Çiçəklənən Ermənistanı dəstəkləməsinə səbəb ola biləcəyini vurğulayıb. "Əgər Çiçəklənən Ermənistana 300 səs çatmasaydı, dörd seçki məntəqəsində nəticələri etibarsız hesab edərdinizmi?" - deyə Çiçəklənən Ermənistan partiyasının nümayəndəsi İveta Tonoyan etiraz edib. Buna cavab olaraq Hovakimyanın qərarına Konstitusiya Məhkəməsində etiraz etməsi təklif edilib.

Diqqətəlayiq haldır ki, hətta Paşinyana sadiq olan Müstəqil Müşahidəçilər Alyansı da Mərkəzi Seçki Komissiyasının qərarının düzgünlüyünü şübhə altına alıb. Təşkilatın rəhbəri Daniel İonesyan bildirib ki, "Bu, açıq-aşkar qanun pozuntusudur".

Əgər Tsarukyanın partiyası parlamentə düşsəydi, "Vətəndaş Müqaviləsi" 60 yerdən az yer alacaq və kadr seçimini müstəqil şəkildə idarə edə bilməyəcəkdi. Buna baxmayaraq, hər şey Paşinyan üçün yaxşı nəticələndi. Parlament sədri Alen Simonyan hətta xalq dəstəyinin artması ilə öyündü - Vətəndaş Müqaviləsi 2021-ci il seçkilərindəkindən 38.058 səs çox aldı. Lakin o vaxtdan bəri müxalifətin populyarlığı (2026-cı ildə ən populyar üç partiya ilə ölçülən) son beş ildə də artıb: 334.000 səsdən 543.000-ə çatıb.

Bu arada, müxalifət seçki prosesinin demokratik mahiyyətini şübhə altına alan birgə bəyanat yayımlayıb. Xüsusilə, Paşinyanın əleyhdarları onun inzibati resurslardan istifadəsini, siyasi repressiyaları, müxalifət seçki kampaniyası ofislərinin zəiflədilməsini, hökumətin Ermənistan cəmiyyətində nifrətin qızışdırılmasını və Mərkəzi Seçki Komissiyasının son qərarlarını qeyd ediblər. Lakin Paşinyanın əleyhdarları israr edirlər ki, onlar ciddi şəkildə qanunun hərfi çərçivəsində hərəkət etmək niyyətindədirlər, yəni çevriliş cəhdi olmayacaq.

İndi müxalifət həlledici bir seçimlə üzləşir: parlament yerlərini tutub-tutmamaq. Bir tərəfdən, Ermənistan və Güclü Ermənistan parlamentdə xidmət etməkdən imtina edən gürcü həmkarlarının nümunəsini görürlər, lakin Gürcü Arzusu heç bir zərər görməyib və özləri də heç nə qazanmayıblar. Digər tərəfdən, Vətəndaş Müqaviləsi Partiyasının Konstitusiyaya dəyişiklik etmək və ya referendum keçirmək üçün cəmi altı əlavə səsə ehtiyacı var. Nəticə etibarilə, bəzi müxalifət deputatlarının hakim partiyalara keçməsi riski var. Lakin müxalifət beş il ərzində onların da bəzi deputatları öz tərəflərinə çəkib Paşinyanın impiçmentini təşkil edə biləcəklərini istisna etmir.

Öz növbəsində, Vətəndaş Müqaviləsi rəqibləri ilə mümkün qədər tez bir zamanda mübarizə aparmaq əzmində olduğunu bəyan edir. "Xalq açıq şəkildə üçbaşlı mafiyanın (Güclü Ermənistan, Ermənistan və Çiçəklənən Ermənistan) diz çökdürülməsini və məhv edilməsini tələb edir və bu, qaçılmaz olaraq baş verməlidir... Hətta seçki kampaniyası zamanı da dedim ki, Ermənistandan qaçmaq fürsətini xəyal edəcəksiniz, amma buna nail olmayacaqsınız", - Paşinyan bildirib.

Qeyd etmək lazımdır ki, seçkilərdən sonra əvvəlcə Tsarukyan, daha sonra isə Ermənistanın keçmiş prezidenti Robert Köçəryan ölkəni tərk etməyə cəhd ediblər. Hər ikisi Zvartnots hava limanında saxlanılıb. Gözlənilmədən 2019-cu ildə "Çiçəklənən Ermənistan" partiyasının liderinə qarşı vergidən yayınma ilə bağlı cinayət işinin açıldığı məlum oldu. Köçəryanın səyahət qadağasının səbəbi izah edilməyib. Karapetyana gəldikdə isə, o, təxminən bir ildir ki, dövlət çevrilişinə çağırış ittihamı ilə həbsdədir. "Güclü Ermənistan" seçki siyahısının lideri Narek Karapetyan Gürcüstan sərhədini keçməyə cəhd edib, lakin bu cəhdi də uğursuz olub.

V.VƏLİLİ