Smartfon artıq çəki yaradır: səbəbəri sizi heyrətləndirəcək

Smartfon tədricən sağlamlığa, duruşa təsir edir və hətta artıq çəkinin yaranmasına səbəb ola bilər. 

Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, mütəxəssislər smartfonun artıq çəki ilə əlaqəli olmasının əsas səbəblərini izah ediblər. 

Birinci səbəb oturaq həyat tərzidir.

Smartfondan müntəzəm istifadə çox vaxt hərəkət aktivliyinin azalmasına gətirib çıxarır: qısa gəzintilər və ya sadə məşqlər etmək əvəzinə, bir çox insan xəbərlər lentini və ya sosial şəbəkələri vərəqləməyi seçir. Bu, tədricən azhərəkətli həyat tərzi formalaşdırır, nəticədə maddələr mübadiləsi zəifləyir və artıq çəki yığmaq riski artır. 

İkinci səbəb duruşun pozulmasıdır.

Bundan əlavə, başı ekrana doğru əyərək oturmaq vərdişi ‘smartfon boynu’ adlanan davamlı əyilmiş duruş yaradır. Bu, döş qəfəsinin hərəkətliliyini azaldır, nəfəs almanı çətinləşdirir və nəticədə orqanizmin oksigenlə təminatını aşağı salır. Bütün bunlar birbaşa metabolizmə və enerji mübadiləsinə təsir edir. 

Üçüncü səbəb sirkadiyan ritmlərin pozulmasıdır.

Smartfon ekranı yuxu hormonu olan melatoninin ifrazını azaldan mavi işıq yayır. Yəni yuxuya getmək çətinləşir, yuxu daha səthi olur. Xroniki yuxusuzluq isə kortizol səviyyəsinin artmasına və şirin, yağlı qidalara meylin güclənməsinə səbəb olur. Yuxusuzluq birbaşa piylənmə ilə əlaqəlidir.

Dördüncü səbəb psixoloji amildir.

Psixoloji faktor da rol oynayır: insanlar çox vaxt stressi və ya darıxmağı azaltmaq üçün smartfondan istifadə edirlər. Bu, yeməklə birlikdə olduqda emosiyaları ‘yeməklə basdırmaq’ vərdişini daha da gücləndirir. 

Bütün bu müasir həyat tərzi xüsusiyyətləri birlikdə əzələlərin işinə və maddələr mübadiləsinə mənfi təsir göstərir. NEAT adlanan göstərici, yəni məşq etmədən gündəlik aktivlik azalır. Bu, gün ərzində hərəkət etdiyimiz zaman yandırdığımız kalorilərdir: gəzmək, jest etmək, masadan qalxmaq və s. Nə qədər çox “ekrana ilişib qalırıqsa”, bir o qədər az enerji sərf edirik.