Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Tarixin axarını dəyişdi, 317 il sonra tapıldı: Xəzinənin dəyəri inanılmazdır

Tarixin axarını dəyişdi, 317 il sonra tapıldı: Xəzinənin dəyəri inanılmazdır

Icma.az, Qaynarinfo portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Əsrlərdir Karib dənizinin dibində aşkarlanmağı gözləyən və "batmış gəmilərin müqəddəs kasası" sayılan San Xose kalyonunun tapıldığı rəsmi olaraq təsdiqlənib.

Qaynarinfo xəbər verir ki, 1708-ci ildə Panamanın Portobelo limanından yola çıxan 14 ticarət və 3 mühafizə gəmisi olmaqla ibarət donanmanın önündə San Xose kalyonu gedib. 600 nəfərlik heyəti olan gəmi Peru ərazisindən İspaniyaya doğru yola çıxıb və içərisində yüzlərlə nadir əşya, qızıl və gümüş sikkələr, mirvarilər və qiymətli daşlardan ibarət, dəyəri bu gün 20 milyard dollara çatan xəzinə daşıyıb.

Tarixin axarını dəyişən toqquşma

Britaniya Kral Donanmasının admiral Çarlz Vagerin komandanlığı ilə hərəkət edən donanması Kolumbiyanın Kartexena şəhəri sahillərindəki Baru adası yaxınlığında San Xose ilə qarşılaşıb. Gəmiyə hücum edərək barıt çəlləklərini partladıblar və xəzinə suyun dibinə çöküb. Gəmidəki 600 nəfərdən yalnız 11 nəfər sağ qalıb.

Bu sərvətdən əldə olunacaq gəlirin İspaniyanın Britaniya və müttəfiqlərinə qarşı apardığı İspaniya taxt-tac müharibəsinin maliyyələşdirilməsində istifadə olunması planlaşdırılırdı.

San Xose batdıqdan sonra İspaniya müharibədə mühüm bir maliyyə qaynağından məhrum olub və nəticədə Cəbəllüttariq, Nyufaundlend və Nova Skotiya əraziləri Britaniyanın nəzarətinə keçib. Bu hadisə Britaniyanın tarixi baxımından strateji dönüş nöqtəsi sayılır.


300 ildən çox axtarılırdı

Tədqiqatçılar bu qalığın yerini 300 ildən artıq müddətdə tapmağa çalışırdı. 2015-ci ildə Kolumbiya sahillərində tapılan bir qalığın San Xoseyə aid olduğu iddiası gündəmə gəlmişdi. "The Telegraph" qəzetinin məlumatına görə, kolumbiyalı alimlər bu iddianı indi rəsmi şəkildə təsdiqləyiblər.

Sualtı dronlar vasitəsilə 600 metr dərinlikdə aparılan çəkilişlər nəticəsində ətrafa səpələnmiş qalıqlar görüntülənib. Fotolarda Perunun Lima şəhərindəki zərbxananın işarələrini daşıyan və 1707-ci ilə aid gümüş sikkələr aşkarlanıb. Bundan əlavə, Çin istehsalı olan və 1662–1722-ci illəri əhatə edən Kanqsi dövrünə aid porselenlər, üzərində 1665-ci il yazılmış toplar da tapılıb.

"Bu xüsusiyyətlərə uyğun tək gəmi San Xosedir"

Bütün tapıntılar batığın XVIII əsrin əvvəlində batan bir gəmi olduğunu göstərir. Alimlərin "Antiquity" jurnalında dərc edilən araşdırmasında bu fikirlər yer alıb: "Bu dəlillər batığın San Xose kalyonu olduğuna dair fərziyyəni gücləndirir. Bu hipotez, batıq 2015-ci ildə tapılandan bəri müzakirə olunurdu".

Kolumbiya Dənizçilik Məktəbi və Milli Antropologiya və Tarix İnstitutunun arxeoloqu Daniela Varqas Ariza Daily Mailə verdiyi açıqlamada bildirib: "1707-ci ildə Lima zərbxanasında kəsilmiş sikkələrin tapılması, gəminin XVIII əsrin əvvəllərində Tierra Firme marşrutu üzrə hərəkət etdiyini göstərir. Bu xüsusiyyətlərə uyğun tək gəmi San Xosedir. Bu tapıntılar sualtı arxeoloji məkana çıxış və müstəmləkə dövrü dəniz ticarəti ilə marşrutlarını daha dərindən anlamaq üçün nadir bir fürsət yaradır".


Hüquq iddiaları

San Xose batığının tapıldığı təsdiqləndikdən sonra xəzinənin hüquqi sahibi ilə bağlı mübahisələr yenidən alovlanıb. Kolumbiya, İspaniya və Peru hökumətləri, bölgədə yaşayan yerli icmalar, xəzinəni çıxaran işçilərin varisləri, eləcə də batığı 1981-ci ildə tapdığını iddia edən "Glocca Morra" adlı xəzinə ovçuluğu şirkəti bu qalıqlar üzərində hüquq iddia edir.

"Glocca Morra" şirkətinin varisi olan "Sea Search Armada" adlı qurum qalığın 1981-ci ildə qeyd edilən koordinatlara yaxın ərazidə tapıldığını bildirir və xəzinənin qarşılığında 10 milyard dollar tələb edir. Şirkət Kolumbiya hökumətinin 2020-ci ildə çıxardığı və batıqda olan hər bir obyektin hökumətə aid olduğunu elan edən qanunla mübarizə aparır.

Kolumbiyanın sabiq prezidenti Xuan Manuel Santos isə 2015-ci ildə bu iddiaya qarşı çıxaraq, donanmanın qalıqları fərqli yerdə aşkarladığını bəyan etmişdi. 2022-ci ildə başqa bir komanda batıqdan çəkilmiş heyrətamiz fotolar paylaşmış, 2023-cü ildə isə hökumət xəzinənin prezident Qustavo Petro-nun səlahiyyət müddəti bitənə qədər - 2026-cı ilə kimi sudan çıxarılacağını bildirmişdi.


Sikkələr əsas sübut sayılır

Tədqiqatçılar araşdırmalarında bildiriblər ki, sikkələr xüsusilə qatmış gəmilərin tarixləndirilməsi və maddi mədəniyyətin öyrənilməsi baxımından çox əhəmiyyətlidir. İngiliscədə "cob”, ispan dilində isə "macuquina” olaraq bilinən əyri formalı, əl işi sikkələr iki əsrdən çox müddətdə Amerika qitəsində əsas pul vahidi kimi istifadə olunub. Bəzi sikkələrdə İspaniya imperiyasının simvolları olan Kastilya və Leon nişanları da mövcuddur.

Əvvəlki karbon analizləri də batıqdan əldə olunan nümunələrin təqribən 300 illik olduğunu göstərmişdi. Gəminin yükü, batıq "invaziv olmayan metodlarla tam olaraq sənədləşdirilənə” qədər sudan çıxarılmayacaq. Kalyonun çox dərinlikdə yerləşməsi isə tədqiqatçıların fiziki olaraq batığa enib araşdırma aparmasını mümkün etmir.

Aydın

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:208
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 11 İyun 2025 22:11 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see294

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see283

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see274

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see271

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see248

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see245

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see236

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see232

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see227

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see224

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see224

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see215

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see206

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see201

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see200

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see182

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see180

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see179

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see177

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri