Tətilə gedəndə niyə yata bilmirik? SƏBƏB

Əksər insanlar istirahət etmək üçün tətilə gedirlər. Bu zaman rahat yataraq istirahət etməyi düşünsək də, bəzən yuxu problemləri yaranır. Hətta tətildə olan bəzi cütlüklər bu səbəbdən ayrı yatmağa üstünlük verirlər.

News24.az Lent.az-a istinadla xəbər verir ki, tətildə yuxunun keyfiyyətinə bir çox amillər təsir göstərir.

Otellərdə ən rahat otel çarpayıları və ya yastıqları olduqda belə bəzi turistlər yuxuya gedə bilmir. Buna onların təbii yuxu rejimini poza bilən bir sıra psixoloji, nevroloji və ətraf mühit amilləri kömək edir,  

Mütəxəssislərin fikrincə, tanış olmayan mühitdə zəif yuxunun əsas səbəblərindən biri “ilk gecə effekti” adlanan hadisədir – insan beyni yeni mühitdə daha ayıq qalmağa köklənib. Beləliklə, əksər otel otaqları təhlükəsiz olsa da, beyin onları naməlum bir mühit kimi qəbul edir və yuxu zamanı bir yarımkürəni ayıq qalmaq üçün daha aktiv saxlayır. Ancaq adından da göründüyü kimi, bu fenomen çox uzun sürməməlidir.

"İlk gecə effekti bir və ya iki gecə davam edə bilər, lakin beyin yeni mühitə uyğunlaşdıqca tez-tez azalır. Bu səbəbdən insanlar bir neçə gecəni eyni yerdə keçirdikdən sonra adətən daha yaxşı yatırlar. Beyin, mahiyyətcə, yeni mühitin təhlükəsiz olduğunu öyrənir, ona görə də o, artıq bir yarımkürəsini gərginləşdirməyə ehtiyac duymur”, - deyə psixoloq Madeleine Jago deyib. 

Ancaq yataq otaqlarının özləri də insanın yuxusuna təsir göstərir. Öz yataq otaqlarında insanlar temperatura, döşək növünə, yastığın möhkəmliyinə və hətta bəzi qoxulara və ya ətraf mühitin səslərinə, məsələn, çöldəki nəqliyyatın səsinə öyrəşiblər. Ancaq bir oteldə bu amillər kökündən fərqli ola bilər.

Yataq da yuxunun keyfiyyətində mühüm rol oynayır. Otellər tez-tez qonaqların əksəriyyətinə uyğun olan döşək möhkəmliyi baxımından orta yer tapmağa çalışırlar. Lakin, məsələn, yumşaq döşəyə öyrəşmiş insanlar daha möhkəm bir otel döşəyində narahatlıq hiss edə bilərlər ki, bu da yanlış duruşa və narahat yuxuya səbəb olacaq.

Standart otellərdə yatmaqda çətinlik çəkən qonaqlar üçün ekspertlər qeydiyyatdan əvvəl xüsusi müraciət etməyi məsləhət görürlər. Məsələn, sıx küçədən uzaqda pəncərələri olan bir otaq və ya daha sərt-yumşaq döşək istəyin.

Bundan əlavə, stress insanın yuxusuna çox təsir edir - hətta ən rahat yataq da kömək etməyəcək. Belə hallarda turistlərə istirahət etmək üçün bir yol tapmaq tövsiyə olunur. Bu meditasiya, yoqa və ya spaya səfər ola bilər. Normal gündəlik rejimi saxlamaq və 7-9 saat yatmaq da vacibdir.

Turistlərə həmçinin otellərdə yatmağa kömək etmək üçün bəzi sadə məsləhətlər var: 

1. Qoxular haqqında düşünün. Məsələn, evdə istifadə etdiyiniz ətir diffuzorunu səyahətə özünüzlə apara bilərsiniz.

2. İçməyi dayandırın. Səyahət həzminizə təsir edə bilər, bu da yuxunu pozan narahatlığa səbəb ola bilər. Alkoqol bu problemi daha da ağırlaşdıracaq.

3. Gündəlik rejimə riayət edin. Bu, beyinə hətta yeni bir mühitdə də istirahət etməyin vaxtının gəldiyini bildirə bilər. 

4.  Uyğunlaşın. Məsələn, yuxu maskası və qulaqlıqlardan istifadə edə, otaqda optimal temperaturu təyin edə bilərsiniz.

5. Stressi idarə edin. Meditasiya, yüngül idman fəaliyyəti və ya sadəcə isti vanna buna kömək edə bilər.