Tramp və Putin Zelenskini masaya oturtmaq istəyir: YENİ PLAN

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Rusiya və Ukrayna prezidentləri Vladimir Putin və Volodimir Zelenskinin hələ sülh sazişi bağlamağa hazır olmadığı barədə fikir bildirib. Eyni zamanda o əlavə edib ki, yaxın vaxtlarda “nəsə olacaq” və vəziyyət dəyişəcək.

Mövzu ilə bağlı fikirlərini Redaktor.az-a bildirən siyasi şərhçi Abutalıb Səmədov bildirdi ki, son aylar Ukrayna ətrafında baş verən prosesləri və Trampın bəyanatlarını ardıcıl izləyənlər onun bu son açıqlamasına ciddi yanaşmayacaqlar:

"Çünki o, müharibə ilə bağlı dəfələrlə bəyanatlar verib, müəyyən tarixlər göstərib, lakin həmin vaxt tamam olanda heç bir addım atmayıb. Məlumdur ki, Alyaskada Trampla Putin Ukrayna məsələsini əsasən razılaşdırıblar. Tramp açıq şəkildə bildirib ki, yalnız bir-iki məqam razılaşdırılmamış qalıb. Bu kontekstdə hər iki lider ortaq mövqedən çıxış edir və Zelenskini sülh razılaşmasını imzalamağa məcbur etməyə çalışırlar. Razılaşdırılmış məqamlar hansılardır? Əvvəla, Ukrayna neytral statusa malik olmalı, NATO-ya üzv qəbul edilməməli və qeyri-nüvə dövləti kimi qalmalıdır. Bu məsələdə Tramp və Putinin mövqeyi üst-üstə düşür.

Bundan əlavə, Tramp ərazi mübadiləsini təklif edir. Bu ideyanın əsas konturlarını isə Putin açıqlayıb. Ukrayna Donetsk və Luqansk vilayətlərini inzibati sərhədləri çərçivəsində Rusiyaya verməlidir. Zaporoji və Xerson ətrafında isə təmas xəttinə əsaslanan sərhəd müəyyənləşdirilməlidir. Əvvəllər Rusiya bu iki vilayətin də tam şəkildə təhvil verilməsini tələb edirdi. İndi isə guya geri çəkilərək həmin ərazilərin bir hissəsindən imtina etdiyini bildirir. Əvəzində Rusiya Dnepropetrovsk, Sumı və Xarkovda nəzarətində saxladığı bölgələri Ukraynaya qaytara biləcəyini deyir. Lakin bu ərazilərin dəqiq həcmi danışıqlar zamanı müəyyən olunmalıdır".

Müsahibimiz əlavə etdi ki, Moskvanın əlavə tələbləri də qalır:

"Rus dilinin rəsmi status alması, kilsə ilə bağlı məsələlər və başqa şərtlər gündəmdədir. Bəs hansı tələblərdən imtina olunub? Bu barədə dəqiq məlumat yoxdur. Zamanında əsas istəklərdən biri Ukrayna ordusunun güclü olmaması idi. İndi Rusiya bu mövqeyindən geri çəkilə bilər. Yəni, bu tələbini yumşaltması mümkündür. Təhlükəsizlik təminatları ilə bağlı da müəyyən güzəştlərin edilməsi ehtimalı var. Amma bir şey dəqiqdir: Tramp və Putin eyni mövqedən çıxış edir və məqsədləri Zelenskini sülhə razı salmaqdır. Trampın Rusiyaya və Putinə qarşı sərt addımlar atmaq niyyəti yoxdur. O, əsasən mənasız bəyanatlarla çıxış edir. Lakin Alyaska görüşü artıq reallıqdır və təəssüf ki, həmin görüşdə razılaşdırılan məsələlər Ukraynanın maraqlarına uyğun deyil".

Nuriyyə NATİQQIZI