Trampın məktubu: ABŞ Azərbaycan əlaqələrində yeni dinamikanın XƏBƏRÇİSİ

ABŞ Prezidenti Donald Tramp 28 May Müstəqillik Günü ilə əlaqədar Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubu ünvanlayıb. Ekspertlər məktubun məzmunu və kontekstini nəzərə alaraq Vaşinqton-Bakı münasibətlərində yeni mərhələnin başladığını bildirir. 

Trampın məktubunda Azərbaycanla ABŞ arasında münasibətləri bir neçə vacib istiqamət üzrə yüksək qiymətləndirir: Terrorizmə qarşı mübarizə və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq, enerji təhlükəsizliyinin inkişafı, iqtisadi və enerji əlaqələrinin genişləndirilməsi və sair.

Məktub Tramp Administrasiyasının Azərbaycanı regional güc və mühüm tərəfdaş kimi dəyərləndirdiyini açıq şəkildə göstərir. Məktubda xüsusilə diqqətçəkən məqamlardan biri Cənubi Qafqazda “yeni firavanlıq dövrünə” keçid və sülh çağırışıdır ki, bu da Trampın regiona praqmatik baxışını əks etdirir.

Trampın ilk prezidentliyi dövründə (2017–2021) Azərbaycan-ABŞ münasibətlərində iqtisadi, enerji və təhlükəsizlik sahələrində ciddi irəliləyişlər qeydə alınmışdı. ABŞ-ın Azərbaycan vasitəsilə Avropanın enerji təhlükəsizliyinə töhfə verməkdə maraqlı olması Tramp Administrasiyasının əsas prioritetlərindən biridir. Onun ikinci prezidentliyi müddətində də oxşar tendensiya müşahidə edilir.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev də bu gün senator Stiv Deyns ilə görüşü zamanı Trampın prezidentliyi dövründə ikitərəfli münasibətlərə göstərilən diqqəti xüsusi qeyd edib. Deynsin özü Trampın yaxın müttəfiqlərindən biri kimi tanınır və onun Bakıya səfəri və Müstəqillik Günü təbriklərinə qatılması da simvolik anlam daşıyır.

Modern.az-a açıqlamasında sabiq xarici işlər naziri Elmar Məmmədyarov da deyir ki, Donald Trampın təbrik məktubu ilə bir daha Azərbaycan-ABŞ əlaqələrinin inkişaf etdiyini təsdiqləyib:

"Bu həm də ABŞ tərəfinin Azərbaycanla daha sıx əlaqələr qurmaqda maraqlı olduğunu göstərir”.

Qeyd edək ki, bundan əvvəl Baydenin Administrasiyası ilə Azərbaycan arasında münasibətlərdə nisbətən soyuqluq müşahidə olunursu. Xüsusən də Qarabağ müharibəsi sonrası dövrdə Bayden Administrasiyası Ermənistanla münasibətləri daha açıq şəkildə dəstəkləyən siyasət yürütmüş, Azərbaycanın narahatlıqlarına isə kifayət qədər həssas yanaşmamışdı. 

Trampın məktubu yalnız bir təbrik deyil, həm də siyasi mesajdır. O, ABŞ-ın Azərbaycanla münasibətlərində yeni mərhələyə hazır olduğuna işarə edir. Məktubun səmimi və konkret məzmunu, Azərbaycanın geosiyasi roluna və regional təşəbbüslərinə verilən dəyər, eyni zamanda sülh təşəbbüslərinə ABŞ-ın dəstəyini ifadə etməsi Trampın ikinci prezidentlik dövründə Azərbaycanla əməkdaşlığa böyük önəm verdiyini göstərir.