Vaşinqtonun Qrenlandiya narahatlığı və ya ada uğrunda mübarizə

ABŞ-da adanın ilhaqı barədə qanun layihəsi təqdim edilib: Tramp qərarlı görünür

ABŞ Konqresinin respublikaçı konqresmeni Rendi Fayn öz veb saytında ABŞ Konqresində "Qrenlandiyanın ilhaq edilməsi və ona dövlət statusu verilməsi" ilə bağlı qanun layihəsinin təqdim olunduğunu açıqlayıb. Bəyanatda deyilir: "Konqresmen Fayn ABŞ-ın Arktikadakı strateji milli təhlükəsizlik maraqlarını inkişaf etdirmək və Çin və Rusiyadan gələn artan təhdidləri aradan qaldırmaq üçün hazırlanmış mühüm qanunvericilik aktı olan Qrenlandiyanın İlhaq Qanununu təqdim etdi".

Qeyd olunub ki, bu sənəd ABŞ Prezidenti Donald Trampa adanı "ilhaq etmək və ya əldə etmək üçün lazım olan hər hansı addımı atmaq" səlahiyyəti verəcək.

Fayn mübahisəli açıqlamaları ilə tanınır. Xüsusilə, o Qəzza zolağında nüvə silahlarından istifadə etməyi təklif edib və 1945-ci ildə ABŞ-ın Yaponiyanı qeyd-şərtsiz təslim etmək üçün bombalaması ilə paralel aparıb: "Biz yaponları qeyd-şərtsiz təslim etmək üçün iki dəfə bombaladıq. Eyni şey burada da baş verməlidir. Bu mədəniyyətdə dərin bir səhv var və bunun öhdəsindən gəlmək lazımdır".

Ağ Ev ABŞ-ın Qrenlandiyanı almaq istəyini izah edib. Ağ Evin mətbuat katibi Kerolin Levitt bildirib ki, Tramp Rusiyanın və ya Çinin adaya iddia edə biləcəyindən qorxduğu üçün Qrenlandiyanı Amerika ərazisi etmək niyyətindədir: "ABŞ Danimarka krallığının bir hissəsini almaq istəyir, çünki ABŞ Prezidenti Donald Tramp hiss edir ki, əgər biz bunu etməsək, sonda Çin və ya Rusiya tərəfindən əldə ediləcək və ya hətta düşmənçiliklə əldə ediləcək. Bu isə ABŞ, Avropa və Qrenlandiya üçün pis olacaq”.

Levitt hesab edir ki, ABŞ-ın bir hissəsi olmaq təkcə Amerikanın deyil, həm də Qrenlandiyanın maraqlarına uyğundur.

"Foreign Affairs" jurnalı yazır ki, Tramp Qrenlandiyanı ABŞ-dan asılı vəziyyətə salmaqla əldə edə bilər. İddiaya görə, Vaşinqton hərbi müdaxilə olmadan Qrenlandiyanı "amerikanlaşdıra" bilər. Buna nail olmaq üçün ABŞ tədricən adanı investisiya və "hüquqi toqquşmalar" yolu ilə öz tərəfinə çəkəcək.

Məqalədə deyilir: "Suverenlik uğrunda kampaniya inandırma kampaniyası deyildi. Bu, yayınma və mənimsəmə kampaniyası idi".

Bu aradA, Tramp adanın güc yolu ilə ələ keçirilməsi ehtimalını istisna etməyib. Xüsusilə, o Qrenlandiyanın müdafiəsinin "iki it komandasından" ibarət olduğunu bildirib. Daha əvvəl o ABŞ-ın bu və ya digər şəkildə Qrenlandiyanı ələ keçirəcəyini bildirmişdi.

Rusiya Dövlət Dumasının deputatı Svetlana Jurova “Lenta.ru”ya Rusiyanın Qrenlandiya ilə bağlı heç bir planının olmadığını söyləyib: "Qrenlandiyanı ələ keçirmək niyyətimiz yoxdur. ABŞ-ın bunu etməyə çalışdığını görürük, amma bu cür hərəkətlər Rusiyanın maraqlarına uyğun deyil. Bizim kifayət qədər ərazimiz və resurslarımız var. Əgər Qrenlandiyanın özü bunu istəsəydi, bu, başqa məsələ olardı. Amma təbii ki, bunun baş verməsi ehtimalı azdır. Qrenlandiyanın Danimarkanın bir hissəsi olmaq tamamilə xoşdur".

Onun fikrincə, ABŞ Rusiyanı Qrenlandiyanı ələ keçirmək planlarında ittiham etməklə bu istiqamətdə öz hərəkətlərini haqlı çıxarmağa və əsaslandırmağa çalışır.

Rusiya Təhlükəsizlik Şurasının sədr müavini Dmitri Medvedev ABŞ-ın Rusiyanın Arktika adasına mümkün iddiaları ilə bağlı narahatlıqlarını lağa qoyub. O Trampa müraciət edərək onu tələsməyə çağırıb. "Təsdiqlənməmiş məlumata görə, bir neçə gün ərzində Qrenlandiya sakinlərinin Rusiyaya birləşmək üçün səs verə biləcəyi referendum keçirilə bilər. Vəssalam! Bayraqda artıq ulduz olmayacaq. Və Rusiyanın yeni, 90-cı federal subyekti olacaq", - deyə siyasətçi zarafatla bildirib.

Rusiyanın Kopenhagendəki səfiri Vladimir Barbin əmindir ki, Qrenlandiyanın özü müstəqilliyə can atır. Diplomat bildirib ki, "Qrenlandiya gələcəkdə Danimarka Krallığının və ya ABŞ-ın bir hissəsi olmaq istəmir".