Icma.az
close
up
RU
Menu

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

​Virtual sərhədlərin etibarlı qalxanı Azərbaycanda yeni kibermüdafiə modeli

​Virtual sərhədlərin etibarlı qalxanı Azərbaycanda yeni kibermüdafiə modeli

Icma.az, Azpolitika.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Azərbaycanın rəqəmsal gələcəyə doğru apardığı institusional islahatların təməli bu ilin fevralında Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə keçirilən strateji müşavirədə qoyuldu. Dövlət siyasətinin vahid mərkəzdən və bir-biri ilə əlaqəli şəkildə idarə olunması üçün Rəqəmsal İnkişaf Şurası yaradıldı. 

Bu çərçivədə, Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın sədrliyi ilə keçirilən Şuranın ilk tarixi iclasında xüsusi olaraq vurğulandı ki, süni intellektdən tutmuş startapların dəstəklənməsinə qədər qəbul edilən hər bir texnoloji qərar mütləq şəkildə Azərbaycanın milli maraqlarına və təhlükəsizliyinə xidmət etməlidir.

Rəqəmsal transformasiyanın, yəni hər şeyin virtual müstəviyə keçməsinin ən riskli tərəfi təhlükəsizlikdir. Qlobal kiberhücumların və rəqəmsal təhdidlərin geosiyasi silaha çevrildiyi bir dövrdə, Azərbaycan dövlətin, biznesin və sıravi vətəndaşların virtual müdafiəsini təmin etmək üçün tamamilə yeni idarəetmə modelinə keçir.

Mövzu ilə bağlı “AzPolitika”ya fikirlərini bölüşən kibertəhlükəsizlik sahəsi üzrə mütəxəssis Nemət Nemətov bildirib ki, reallaşdırılan rəqəmsal transformasiya siyasətinin əsas strateji istiqamətlərindən birini məhz milli kibertəhlükəsizlik ekosisteminin davamlılığının təmin edilməsi təşkil edir. 

Ekspert qeyd edib ki, hazırda dövlət, biznes mühiti və vətəndaş faktoru olmaqla, rəqəmsal mühitin bütün iştirakçılarını əhatə edən institusional və hüquqi islahatlar paketi masadadır.

Mütəxəssis Nemət Nemətovun təhlilinə əsasən, bu yeni strategiya bütövlükdə 5 əsas istiqaməti əhatə edir. Hüquqi müstəvidə görülən işlərin rəqəmsal mühitdə risklərin tənzimlənməsi üçün zəruri zəmin yaratdığını vurğulayan ekspert diqqətə çatdırıb ki, Azərbaycan qanunvericiliyində ilk dəfə olaraq kiberdayanıqlıq, kibergigiyena, kiberməkan və kibertəhlükəsizlik kimi müasir anlayışların hüquqi çərçivəsi və sərhədləri dəqiq müəyyən edilir. Bu, dövlətin rəqəmsal mühitdə hansı qaydalarla qorunacağını və risklərin necə idar olunacağını qanunla təsbit edir.

Nemət Nemətov idarəetmə strukturunun optimallaşdırılması məqsədilə Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyinin tabeliyində Milli Kibertəhlükəsizlik Agentliyinin fəaliyyətə başlamasını sahə üzrə koordinasiyanı gücləndirən əsas amil kimi qiymətləndirib.

Qeyd edək ki, bu Agentlik vahid bir beyin mərkəzi rolunu oynayacaq və onun çətiri altında üç mühüm qurum fəaliyyət göstərəcək:

-Milli təhlükəsizlik əməliyyatları mərkəzi (SOC): Təhdidlərin real vaxt rejimində daimi monitorinqi;

-Milli kiber insidentlərə qarşı mübarizə mərkəzi (CERT): Baş verən hücumlara operativ və anında reaksiya vermək;

-Rəqəmsal tədqiqat mərkəzi: Rəqəmsal sübutların araşdırılması və texnoloji analizlər üçün.

Kritik infrastrukturun zirehlənməsi

Banklar, sığorta şirkətləri, energetika və nəqliyyat sistemləri kimi dövlətin və cəmiyyətin həyatı üçün kritik əhəmiyyət kəsb edən bütün qurumlara sərt kibertəhlükəsizlik tələbləri qoyulur.

Ekspert bildirib ki, yeni yanaşmaya görə, bu strateji obyektlərin hər birində xüsusi CERT və SOC funksiyaları yaradılacaq və hər hansı kiberinsident baş verən kimi dərhal Milli CERT-ə məlumat verilməsi artıq hüquqi bir öhdəlik olacaq. Belə bir qarşılıqlı əlaqə ümumi infrastrukturun müdafiə qabiliyyətini əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Müasir kibermüdafiə sistemlərində süni intellekt texnologiyalarının tətbiqinin əhəmiyyətinə toxunan Nemət Nemətov qeyd edib ki, təhdidləri hələ qarşı tərəf düyməyə basmamışdan əvvəl, qabaqlayıcı instinktlə aşkarlamaq üçün bu texnologiyalardan istifadə ediləcək. Dövlət qurumları və özəl sektor arasında real vaxt rejimində məlumat mübadiləsini təmin edən vahid milli platforma yaradılır. Eyni zamanda, dövlətin bütün data bazası təhlükəsizliyin ən yüksək səviyyədə qorunduğu Hökumət Buludu (G-Cloud) sisteminə köçürülür.

Vurğulayaq ki, sistem nə qədər mükəmməl olursa-olsun, təhlükəsizliyin ən zəif həlqəsi insandır. Digər tərəfdən, rəqəmsal transformasiya mühitində kiberdayanıqlılığın təmin edilməsi insan kapitalının inkişafından asılıdır. Mütəxəssis bu məqsədlə ali və peşə təhsili müəssisələrində beynəlxalq kibertəhlükəsizlik sertifikatlaşdırma proqramlarının tətbiq olunacağını bildirib. Paralel olaraq, əhalinin internetdən təhlükəsiz istifadə qaydalarını, yəni kibergigiyenanı öyrənməsi üçün geniş maarifləndirmə dalğası başladılır.

Nemət Nemətov sonda bildirib ki, Azərbaycanın atdığı bu böyük texnoloji və hüquqi addımlar, beynəlxalq reytinqlərdə ölkənin kibertəhlükəsizlik göstəricilərini yuxarı daşımaqla yanaşı, həm də daxili sabitliyin virtual təminatıdır. “Avropa İttifaqı ilə aparılan Hərtərəfli Əməkdaşlıq Müqaviləsi müzakirələrində Bakının rəqəmsal qanunvericilik və kibermüdafiə sahəsində artıq öz daxili milli modelini və sərt qalxanını formalaşdırmış bir tərəfdaş kimi masa arxasında oturması, Azərbaycanın bu qlobal prosesdə şərt diktə edən tərəfə çevrilməsini şərtləndirir. Rəqəmsal dünya sürətlə qurulur və Bakı bu dünyada öz suveren sərhədlərini çox möhkəm cızır”, - o qeyd edib.

Rasim Əliyev

AzPolitika.info

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:162
embedMənbə:https://azpolitika.info
archiveBu xəbər 03 İyul 2026 16:57 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see277

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see271

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see255

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see252

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see245

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see237

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see233

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see227

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see227

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see227

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see220

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see218

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see215

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see214

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see212

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see202

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see197

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see193

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see191

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri