Icma.az
close
up
RU
Yuxular təsadüfi deyil, beyin reallığını yenidən formalaşdırır Maraqlı kəşf

Yuxular təsadüfi deyil, beyin reallığını yenidən formalaşdırır Maraqlı kəşf

Icma.az bildirir, Moderator.az saytına əsaslanaraq.

Yuxular sadəcə gün ərzində yaşanan hadisələrin təkrarı deyil. Alimlər müəyyən ediblər ki, beyin yuxu zamanı xatirələri təxəyyül, emosiyalar və gözləntilərlə birləşdirərək tamamilə yeni ssenarilər yaradır.

Bu nəticəyə İtaliyanın Lucca şəhərində fəaliyyət göstərən IMT Qabaqcıl Araşdırmalar Məktəbinin alimləri gəliblər.

Minlərlə yuxu analiz edilib

Araşdırmada 18-70 yaş arasında 287 nəfər iştirak edib. Könüllülər iki həftə ərzində gördükləri yuxuları və gün ərzində baş verən hadisələri qeyd ediblər. Nəticədə alimlər 3 700-dən çox yuxu təsvirini və gündəlik hadisələri təhlil ediblər.

Tədqiqat zamanı iştirakçıların şəxsiyyət xüsusiyyətləri, psixoloji vəziyyəti, idrak qabiliyyətləri və yuxu keyfiyyəti də nəzərə alınıb. Toplanan məlumatların işlənməsi üçün süni intellektə əsaslanan təbii dil emalı texnologiyalarından istifadə olunub. Bu texnologiya sözlər və ideyalar arasındakı əlaqələri müəyyən etməyə imkan verir.

Beyin gördüklərimizi olduğu kimi təkrarlamır

Tədqiqat göstərib ki, yuxular xaotik hadisələr toplusu deyil. Beyin gün ərzində yaşananları olduğu kimi təkrarlamaq əvəzinə, tanış məkanları, insanları və hadisələri fərqli mühitlər, yeni məkanlar və gözlənilməz süjetlərlə birləşdirir. Məsələn, iş yeri, xəstəxana və ya universitet auditoriyası yuxuda tamamilə başqa hadisələrin baş verdiyi məkana çevrilə bilər.

Alimlər hesab edirlər ki, bu proses zamanı beyin keçmiş xatirələri təxəyyül, emosiyalar və gələcəklə bağlı ehtimallarla birləşdirərək yeni reallıq yaradır. Məhz buna görə yuxular bəzən son dərəcə real, bəzən isə qeyri-adi və sürreal görünür.

Yuxuların parlaqlığı nədən asılıdır?

Araşdırma göstərib ki, gün ərzində fikirləri tez-tez yayınan insanlar daha parçalanmış və hadisələrin sürətlə dəyişdiyi yuxular görürlər. Yuxularına xüsusi məna verən iştirakçılar isə daha canlı, detallı və reallığa yaxın yuxular gördüklərini bildiriblər. Bununla belə, tədqiqat müəllifləri vurğulayırlar ki, bu nəticələr yuxulara inanmaqla onların daha parlaq olması arasında birbaşa səbəb-nəticə əlaqəsini sübut etmir. Sadəcə belə bir uyğunluq müşahidə olunub.

Pandemiya dövründə yuxular da dəyişib

Alimlər nəticələri COVID-19 pandemiyası zamanı toplanmış yuxu qeydləri ilə də müqayisə ediblər. Məlum olub ki, həmin dövrdə insanların yuxularında qorxu, narahatlıq, təcrid, məhdudiyyət və müxtəlif maneələrlə bağlı motivlər daha çox yer alıb. Zaman keçdikcə isə bu mövzuların intensivliyi azalıb.

Tədqiqat müəlliflərinin fikrincə, bu, yuxuların insanın psixoloji vəziyyəti və stresə uyğunlaşma prosesi ilə birlikdə dəyişdiyini göstərir. Alimlər hesab edirlər ki, gələcəkdə süni intellektdən istifadə etməklə daha böyük həcmdə yuxu məlumatlarını təhlil etmək, insan şüuru, yaddaşı, emosiyaları və psixi sağlamlığı haqqında daha ətraflı məlumat əldə etmək mümkün olacaq. /Lent.az/

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:87
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 10 Avqust 2026 13:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see319

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see319

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see316

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see312

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see294

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see293

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see278

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see275

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see269

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see269

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see267

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see265

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see259

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see256

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see254

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see243

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see240

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see235

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see219

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see211
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri