Zəngilan: Böyük Qayıdışın yeni ünvanı ŞƏRH

20 Oktyabr – Zəngilan Şəhəri Günü

Zəngilanın işğaldan azad edilməsi Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində mühüm tarixi mərhələlərdən biri olmaqla yanaşı, doğma torpaqlara qayıdışın və yeni quruculuq dövrünün başlanğıcıdır. 2020-ci il oktyabrın 20-də Zəngilan şəhərinin azad olunması xəbəri xalqımızın yaddaşında xüsusi yer tutdu. Bu tarix bu gün təkcə şəhərin azadlığını deyil, həm də onun yenidən qurulması, dirçəldilməsi və sakinlərinə qaytarılması prosesini ifadə edir.

Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin Zəngilana mütəmadi səfərləri dövlətin azad edilmiş ərazilərə münasibətinin, bərpa işlərinə verilən önəmin və Böyük Qayıdış strategiyasının ardıcıl icrasının aydın göstəricisidir. Dövlət başçısı 2020-ci il dekabrın 23-də Zəngilan şəhərində Dövlət Bayrağını ucaltdı, işğal dövründə dağıdılmış məscidə baxış keçirdi. Bu səfər şəhərin azadlığının rəmzi olmaqla yanaşı, qarşıda duran bərpa və quruculuq vəzifələrinin də başlanğıc nöqtəsinə çevrildi.

Sonrakı səfərlər zamanı Zəngilanda həyata keçirilən layihələrin əhatə dairəsi genişləndi. 2021-ci ildə Ağalı kəndində “Ağıllı kənd” layihəsinin təməli qoyuldu, Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanının tikintisinə başlanıldı, enerji və yol infrastrukturu üzrə mühüm addımlar atıldı. Bu layihələr azad edilmiş ərazilərin yalnız fiziki baxımdan bərpasını deyil, müasir yaşayış standartlarına uyğun inkişafını da nəzərdə tutur. Ağalıda tətbiq edilən yeni yanaşma kənd yaşayış məntəqələrinin müasir texnologiyalar, sosial xidmətlər və dayanıqlı infrastruktur əsasında qurulmasının nümunəsinə çevrildi.

Zəngilanın gələcək inkişafı üçün nəqliyyat əlaqələrinin bərpası xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Avtomobil və dəmir yollarının, hava limanının, enerji və kommunal sistemlərin qurulması rayonun iqtisadi imkanlarının genişlənməsinə, sahibkarlığın inkişafına və bölgənin ölkənin ümumi iqtisadi məkanına daha sıx inteqrasiyasına xidmət edir. Zəngilanın coğrafi mövqeyi də bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Nəqliyyat bağlantılarının genişləndirilməsi şəhərin və rayonun gələcəkdə regional iqtisadi əlaqələrdə rolunun artmasına imkan yaradır.

Prezident İlham Əliyevin 2022-ci il oktyabrın 19-da Zəngilana səfəri zamanı Ağalı kənd məktəbində müəllim və şagirdlərlə görüşməsi, şəhərdə ilk yaşayış binasının və məktəbin təməlinin qoyulması bərpanın sosial mahiyyətini bir daha göstərdi. Çünki doğma torpaqlarda həyatın bərpası yalnız yeni binaların inşası ilə ölçülmür. Məktəb, səhiyyə, məşğulluq, sosial xidmətlər və təhlükəsiz yaşayış mühiti insanların öz yurdlarında davamlı məskunlaşması üçün əsas şərtlərdir.

Böyük Qayıdışın əsas məqsədi keçmiş məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına təhlükəsiz və layiqli şəkildə qayıtmalarını təmin etməkdir. Zəngilanda yaşayış evlərinin, sosial obyektlərin və ictimai infrastrukturun yaradılması bu məqsədin mərhələli şəkildə həyata keçirildiyini göstərir. 2022-ci ilin iyulundan etibarən rayonun Ağalı kəndinə sakinlərin qayıdışına başlanılması bu prosesin real nəticələrindən biri oldu. Sonrakı mərhələlərdə Zəngilan şəhərində və rayonun digər yaşayış məntəqələrində quruculuq işləri davam etdirildi.

2026-cı il mayın 10-da Prezident İlham Əliyevin Zəngilan şəhərində 104 mənzilli ilk yaşayış kompleksinin açılışında iştirakı və yeni mənzillərə köçən ailələrlə görüşməsi şəhərin dirçəlişində mühüm hadisə oldu. Sakinlərə mənzillərin açarlarının təqdim edilməsi Böyük Qayıdışın konkret nəticəsini – insanların uzun illərdən sonra doğma şəhərlərində yeni həyata başlamasını nümayiş etdirdi. Bu, görülən işlərin əsas məqsədinin insanların öz torpaqlarında təhlükəsiz, rahat və davamlı həyat şəraitinin təmin olunması olduğunu bir daha təsdiqləyir.

Zəngilanın bərpası həm də tarixi-mədəni irsin qorunmasını, şəhərin özünəməxsus simasının yaşadılmasını və gələcək nəsillərə ötürülməsini tələb edir. İşğal dövründə dağıdılmış və zərər görmüş abidələrin qorunması, dini və tarixi məkanların bərpası ümumi quruculuq siyasətinin mühüm istiqamətlərindəndir. Müasir şəhərsalma prinsipləri ilə tarixi irsə hörmətin uzlaşdırılması Zəngilanın gələcək inkişafının vacib şərtidir.

20 Oktyabr – Zəngilan şəhəri günü azadlığın, dövlət iradəsinin və quruculuq əzminin ifadəsidir. Bu günün mənası yalnız keçmişə nəzər salmaqla məhdudlaşmır; o, Zəngilanın gələcəyinə, sakinlərinin doğma yurdda möhkəmlənməsinə və bölgənin iqtisadi-sosial həyatının canlanmasına yönəlmiş prosesləri də əhatə edir. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən bərpa və məskunlaşma tədbirləri Zəngilanın yenidən ölkənin inkişaf edən yaşayış və iqtisadi mərkəzlərindən birinə çevrilməsi üçün zəmin yaradır.

Zəngilanın bu günü azad edilmiş torpaqlarda dövlət quruculuğunun davam etdiyini, Böyük Qayıdışın real nəticələrlə möhkəmləndiyini göstərir. Şəhərin yenidən qurulması və sakinlərinə qaytarılması Azərbaycanın öz ərazi bütövlüyünü bərpa etdikdən sonra qarşıya qoyduğu əsas vəzifələrdən birinin ardıcıl şəkildə həyata keçirilməsinin nümunəsidir.

Anar Məmmədov,

YAP Gədəbəy rayon təşkilatının əməkdaşı