Icma.az
close
up
RU
150 ballıq ixtisaslar kimə lazımdır? “Diplomlu işsiz” kütlə artacaq Kamran Əsədov

150 ballıq ixtisaslar kimə lazımdır? “Diplomlu işsiz” kütlə artacaq Kamran Əsədov

Avtosfer portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Ali təhsil müəssisələrində minimal keçid balı 150 olan ixtisaslar mövcuddur. Bu kateqoriyaya əsasən kənd təsərrüfatı ilə bağlı balıqçılıq, meşəçilik, şərabçılıq, zoo mühəndislik və digər ixtisaslar daxildir. Bu ixtisasların bir qismi boş qalmasın deyə aşağı keçid balı ilə qəbul prosesi həyata keçirilir.
Minimal keçid balı 150 olan ixtisaslar uzun illərdir ki, müzakirələrə səbəb olur. İctimaiyyət arasında həmin ixtisasların zəif, əmək bazarında kifayət qədər rəqabət yaratmayan və ya gənclər arasında maraq göstərilməyən sahələr olduğu müzakirə olunur. Bu, əmək bazarında “diplomlu, amma peşəsiz” anlayışının genişlənməsinə səbəb olur ki, həm iqtisadi, həm sosial, həm də təhsil baxımından əlavə mənfilik yaradır.Bir çox universitetlər isə bu ixtisasları saxlayır. Bu isə bir sıra sualları gündəmə gətirir. Görəsən, həqiqətən də 150 ballıq ixtisaslar peşəkar mütəxəssis formalaşdıra bilirmi? 

Avtosfer.az-a açıqlama verən təhsil eksperti Kamran Əsədov bildirib ki, 150 ballıq ixtisasların saxlanması struktur baxımından həm keyfiyyət dilemması yaradır, həm də əmək bazarında “diplomlu, amma peşəsiz” kütlənin artmasına səbəb olur: “Son üç ildə universitetlərə qəbul olunan tələbələrin təxminən 18–20 faizi 200 baldan aşağı nəticə göstərib. Aşağı bal toplayan tələbələrdə təməl bilik çatışmazlığı olduğundan akademik performans orta hesabla 27 faiz zəif nəticə göstərir. “Təhsil haqqında” Qanunun 3-cü maddəsində qeyd olunur ki, ali təhsil “dərin elmi biliklərə, peşə bacarıqlarına və yüksək səviyyəli hazırlığa əsaslanmalıdır”. 150 bal bu tələbin mahiyyətinə uyğun gəlmir, çünki bu bal səviyyəsi orta məktəb səviyyəsində biliklərin belə minimum öyrənilməsini təmin etmir”.

Ekspert universitetlərin niyə bu qədər aşağı ballı qəbul planı saxlamasına da aydınlıq gətirib. Onun sözlərinə görə, universitetlərin bu ixtisasları saxlama motivasiyasının əsas səbəbi maliyyə marağıdır: “150 ballıq ixtisasların mövcudluğu həm də universitetlərin maliyyə modelində rol oynayır. Dövlət universitetlərinin büdcəsi tələbə axınından asılı olduğuna görə qəbul planlarında aşağı bal seqmentinin saxlanılması iqtisadi baxımdan izah olunur. Lakin maliyyə marağı keyfiyyətə üstün gələndə təhsil bazarında struktur problemlər yaranır”.

Kamran Əsədov əmək bazarında yaranan “diplomlu, amma peşəsiz” probleminin əsas generatorlarından birinin 150 ballıq ixtisaslar olduğunu bildirir: “2023-cü ildə Azərbaycanda ali təhsil məzunlarının 41 faizi öz ixtisası üzrə çalışmırdı və bu göstərici əsasən aşağı bal ilə qəbul olan tələbələrin töhfəsidir. Araşdırmalar göstərir ki, aşağı balla qəbul olan tələbələrin məzun olduqdan sonra iş tapma göstəricisi cəmi 28–33 faizdir, lakin 400+ bal toplayan tələbələrdə bu göstərici 67-72 faiz arasında dəyişir. Bu, tələbənin qəbul mərhələsindəki bilik səviyyəsinin birbaşa əmək bazarına çıxışı ilə əlaqəli olduğunu təsdiqləyir. Dünya Bankının Cənubi Qafqaz üzrə hesabatında da qeyd olunur ki, “diplom inflyasiyası” keyfiyyət zəif olduqda daha sürətlə artır və real bacarıq tələbləri ilə diplomlu insanların sayı arasında uçurum yaradır”.

Nurcan Babək

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:286
embedMənbə:https://avtosfer.az
archiveBu xəbər 05 Dekabr 2025 14:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see401

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see379

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see358

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see344

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see340

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see318

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see301

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see232

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see226

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see225

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see221

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see220

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see215

Dərmanlar da icbari tibbi sığortaya daxil edilir Kimlər faydalanacaq?

20 Noyabr 2026 22:21see210

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see204

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see204

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see201

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see201

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see201

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri