2 300 il əvvəl basdırılan məzarlar aşkarlandı

Arxeoloqlar Türkiyədə təxminən 2 300 il əvvələ aid üç məzar aşkar ediblər. Tapıntı qədim Het şəhəri Hattuşanın ərazisində aparılan qazıntılar zamanı üzə çıxarılıb.

Arxeoloqların diqqətini çəkən əsas məqam məzarların ətrafında yaradılmış dairəvi daş strukturlardır. Yeni aşkar edilmiş məzarlardan birinin ətrafındakı dairə təxminən 23 fut, yəni 7 metr diametrindədir.

Hattuşa indiki Türkiyənin Çorum vilayətində yerləşir və qədim Het imperiyasının paytaxtı olub. Şəhər 1986-cı ildə UNESCO-nun Dünya İrsi siyahısına daxil edilib.

Məzarların yaşı necə müəyyənləşdirilib?

Arxeoloji qazıntılarda tapıntıların yaşının müəyyənləşdirilməsi üçün müxtəlif elmi üsullardan istifadə edilir. Burada da məzarların e.ə. IV əsrə aid olduğu müəyyənləşdirilib.

Bu dövr Het imperiyasının klassik dövründən sonrakı mərhələyə təsadüf edir və bölgənin siyasi və mədəni tarixində mühüm dəyişikliklərin baş verdiyi dövr hesab olunur.

Dairəvi daş quruluş nə deməkdir?

Arxeoloqları xüsusilə məzarların ətrafındakı dairəvi daş konstruksiyalar maraqlandırır. Tədqiqatçıların fikrincə, bu cür quruluşlar həmin dövrün dəfn adətləri və insanların ölülərlə bağlı inancları haqqında yeni məlumat verə bilər.

Məzarın ətrafındakı strukturun bu qədər yaxşı qorunması isə tapıntının elmi əhəmiyyətini artırır. Arxeoloqlar üçün yalnız məzarın özündəki əşyalar deyil, onun yerləşdiyi mühit və tikinti forması da mühüm məlumat mənbəyidir.

Arxeologiyada hər tapıntı nə üçün vacibdir?

Qədim məzarlar yalnız insan qalıqlarının öyrənilməsi üçün əhəmiyyət daşımır. Onlar həmin dövrdə yaşayan insanların sosial statusu, dini inancları, dəfn mərasimləri, tikinti texnologiyaları və gündəlik həyatı haqqında məlumat verə bilər.

Məsələn, bu ilin avqustunda Misirin Tell El-Deir ərazisində e.ə. 712-ci ildən eramızın 641-ci ilinə qədər istifadə edilmiş dəfn kompleksinin aşkarlandığı bildirilmişdi. Buradan insan təsvirləri olan 20 əhəngdaşı stela, yağ lampaları, keramika tabutlar və dəfn amuletləri tapılıb.

Belə tapıntılar göstərir ki, arxeoloji qazıntılar yalnız keçmişdə yaşamış insanların izlərini üzə çıxarmır. Hər yeni məzar, yazı, heykəl və məişət əşyası qədim cəmiyyətlərin necə yaşadığını anlamaq üçün yeni məlumat verir.

AzPost.az