2050ci ildə dünyada nə baş verəcək? AÇIQLANDI

Nobel mükafatı laureatı, iqtisadçı alim Daron Acemoğlu İstanbulda keçirilən Brand Week sammitində iştirakçılara müraciət edib. 
Demokrat.az xəbər verir ki, Acemoğlu burada diqqətçəkən açıqlamalar verib. 
Nobel mükafatı laureatı 2050-ci ili xüsusilə vurğulayaraq deyib: 
"Biz son 200 ildə dünya əhalisinin artmasına öyrəşmişik, lakin bu, indi sona çatmaq üzrədir. 2050-ci ildə maksimuma çatacaq və azalmağa başlayacaq. Türkiyənin bir çox ölkədən daha sürətli qocaldığını görəcəksiz. Yaşlanan cəmiyyətlər bir çox iqtisadi və sosial problemlərlə üzləşə bilər. 
Sürətlə qocalmağa başlayan ölkələr həm institusional, həm də texnoloji cəhətdən buna daha hazır idilər. 
Görürsən ki, qocaldıqca azalan işçi qüvvəsini əvəz etmək üçün robotlar gətirirlər. Almaniya, Yaponiya və Cənubi Koreyanın robotları olmasaydı, onların dünya avtomobil sənayesini bu şəkildə ələ keçirməsi mümkün olmazdı. 
Texnologiyanın düzgün istiqamətini müəyyənləşdirərək, insanlara sərmayə qoymaqla qocalma problemini həll ediblər. Yeni robotlar gələndə əvvəllər bu işi görənləri öyrədir və onları yüksək ixtisaslı işlərə cəlb edirlər.
İqlim dəyişikliyi ilə həm iqtisadiyyatımız, həm də ətraf mühitimiz dəyişməlidir. Dünya neft və kömürdən uzaqlaşmağa başlayacaq. 
O, bərpa olunan enerjiyə diqqət yetirəcək. Son 15 ildə ABŞ, Avropa və Çində bərpa olunan enerjiyə investisiyalar sürətlə artmağa başlayıb. Külək və ya günəşdən istifadə edərək elektrik enerjisi istehsalı kömürdən daha ucuz oldu. Texnologiyanın istiqamətini düzgün istiqamətləndirə bilsək, böyük imkan var".
Onun sözlərinə görə, ABŞ iqtisadiyyatı böyüyür, məhsuldarlıq yüksəlir, lakin bir çox insanlar real maaşlarının azaldığını görürlər:
"1980-ci ildən 2014-2015-ci ilə qədər fərq xeyli böyüyür. ABŞ tarixində belə bir dövr yoxdur. Elə bir dövr yoxdur ki, əhalinin demək olar yarısı artımda iştirak etməsin. ABŞ-da əmək haqqı bərabərsizliyi siyasi mənzərə ilə əlaqədardır. Bu yalnız ABŞ-a təsir edirmi? Əmək bazarında minimum əmək haqqı çox aşağıdır, həmkarlar ittifaqlarının rolu azalır. ABŞ-da artan bərabərsizlik var, lakin siz bir çox inkişaf etməkdə olan ölkələrdə bərabərsizliyin artdığını görürsünüz. 
ABŞ-da avtomatlaşdırmaya verilən əhəmiyyətin qeyri-bərabərliyə verdiyi töhfə həqiqətən böyükdür. Bu süni intellektlə necə dəyişəcək? Süni intellektin hansı iş üçün istifadə edildiyinə baxsanız, indiyə qədər avtomatlaşdırma çərçivəsində tətbiq edilib. Robotlar tərəfindən hazırlanmış avtomatlaşdırma əlləri ilə işləyən işçilər üçün idi. İndi ağbirçəklər üçün, ofisdə işləyənlər üçündür. Məhsuldarlıq artarsa, hamı faydalanar. 
Süni intellektin məhsuldarlığı artırmaq üçün böyük potensialı var. Amma ondan istifadə etmək üçün süni intellektin istiqaməti vacibdir. Avtomatlaşdırmaya keçərsə, insanların etdiklərini maşınlara verəcəyik. Belə olanda siz istedadlı insanları aradan götürürsünüz. Bunun əvəzinə insanlarla işləyəcək süni intellekt yolunu müəyyən edə bilsək, işçi qüvvəsinin məhsuldarlığını artırmaq olar. Məhsuldarlıq ən böyük problemlərdən birinə çevrilmək üzrədir. Süni intellekt indiki istiqamətdə bunu edəcək vəziyyətdə deyil".
Jalə
Demokrat.az