Icma.az
close
up
RU
26 min illik olay təkrarlanır Bu ölkə su altında qala bilər

26 min illik olay təkrarlanır Bu ölkə su altında qala bilər

Icma.az, GlobalInfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

26 000 il əvvəl Şimali Amerikanın böyük hissəsini əhatə edən Lavrentida buz təbəqəsi əriməyə başlamışdı. Buzların əriməsi nəticəsində dünya dənizlərində suyun səviyyəsi 1 santimetr qalxmışdı.

Globalinfo.az Teleqraf-a istinadən xəbər verir ki, ABŞ-nin Kolorado Boulder Universitetinin geofizikləri bu dövrdə baş verənləri təhlil ediblər.

Nəticələri “Nature” jurnalında dərc edilən araşdırmaya görə, əriyən buzlar Şimali Amerika qitə plitəsinin hərəkətini 25 faiz sürətləndirib. Həmçinin hesablamalar göstərir ki, Şimali Amerika və Avrasiya plitələri arasında Mərkəzi Atlantik silsiləsinin genişlənmə sürəti 6000-12000 il əvvəl 40 faiz artıb.

Elm adamlarının fikrincə, trilyonlarla ton buz əriyib okeana qarışdıqca qitə çəkisini itirib və plitə saat əqrəbi istiqamətində fırlanıb. Qeyd olunur ki, bu, həm də Mərkəzi Atlantik silsiləsinin genişlənməsinin artması ilə əlaqədardır.

Məqalənin müəlliflərindən biri Tao Yuan deyir: “Buzun həcmi xeyli azaldıqda, Yer qabığında böyük bir fəallıq baş verib. Alimlər buzların əriməsinin plitələrin qalxmasına səbəb olduğunu bilirdilər. Amma biz göstərdik ki, plitələr buzların əriməsi səbəbindən bir qədər üfüqi istiqamətdə hərəkət edə bilir”.

Yeni araşdırmaya görə, kontinental sürüşmə və dəniz dibinin genişlənməsi milyonlarla ili əhatə edən tədrici bir proseslə yanaşı, daha qısa müddətdə də baş verə bilərdi.

Alimlər həmçinin iddia edirlər ki, Qrenlandiyanın buz təbəqəsinin əriməsi bu gün İslandiyada dağıdıcı nəticələrə səbəb ola bilər.

“Mərkəzi Atlantika silsiləsi İslandiya ərazisindən keçir, məlumdur ki, təxminən 10 000 il əvvəl adada intensiv vulkanik aktivlik yaşanıb. Bu vulkanik fəaliyyətlərin silsilənin uzanmasının sürətlənməsi ilə bağlı olub-olmadığı hələ də məlum deyil. Ancaq belə bir vəziyyətdə genişlənmə maqmanın səthə çıxması və vulkanların püskürməsinə səbəb ola bilərdi. Bu vulkanik fəallığa qismən bizim tədqiq etdiyimiz buzlaqların əriməsi səbəb ola bilərdi”, – tədqiqatın digər müəllifi Şijie Çun söyləyir.

Qrenlandiyada buzların indiki ərimə sürəti qitələrin hərəkətinə təsir edəcək səviyyədə deyil. Bununla belə, tədqiqatçıların fikrincə, bu, yaxın bir neçə yüz ildə İslandiyaya ciddi təsir göstərə bilər, xüsusən də temp artarsa…

Yuan qeyd edir: “Qrenlandiya və Qərbi Antarktikada buz təbəqələri hələ də əriyir. Düşünürük ki, buzların gələcəkdə əriməsi dəniz dibinin genişlənməsini və yaxınlıqdakı orta okean silsilələrində vulkanik fəallığı artıra bilər”.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:329
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 28 Aprel 2025 16:24 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see307

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see297

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see281

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see279

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see273

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see271

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see253

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see224

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see219

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see219

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see216

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see213

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see207

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see203

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see197

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see194

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see191

Yuxusuz gecədən sonra bunu edin

15 Noyabr 2026 02:02see188

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see180

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

15 Noyabr 2026 02:58see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri