Icma.az
close
up
RU
26 min illik olay təkrarlanır Bu ölkə su altında qala bilər

26 min illik olay təkrarlanır Bu ölkə su altında qala bilər

Icma.az, GlobalInfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

26 000 il əvvəl Şimali Amerikanın böyük hissəsini əhatə edən Lavrentida buz təbəqəsi əriməyə başlamışdı. Buzların əriməsi nəticəsində dünya dənizlərində suyun səviyyəsi 1 santimetr qalxmışdı.

Globalinfo.az Teleqraf-a istinadən xəbər verir ki, ABŞ-nin Kolorado Boulder Universitetinin geofizikləri bu dövrdə baş verənləri təhlil ediblər.

Nəticələri “Nature” jurnalında dərc edilən araşdırmaya görə, əriyən buzlar Şimali Amerika qitə plitəsinin hərəkətini 25 faiz sürətləndirib. Həmçinin hesablamalar göstərir ki, Şimali Amerika və Avrasiya plitələri arasında Mərkəzi Atlantik silsiləsinin genişlənmə sürəti 6000-12000 il əvvəl 40 faiz artıb.

Elm adamlarının fikrincə, trilyonlarla ton buz əriyib okeana qarışdıqca qitə çəkisini itirib və plitə saat əqrəbi istiqamətində fırlanıb. Qeyd olunur ki, bu, həm də Mərkəzi Atlantik silsiləsinin genişlənməsinin artması ilə əlaqədardır.

Məqalənin müəlliflərindən biri Tao Yuan deyir: “Buzun həcmi xeyli azaldıqda, Yer qabığında böyük bir fəallıq baş verib. Alimlər buzların əriməsinin plitələrin qalxmasına səbəb olduğunu bilirdilər. Amma biz göstərdik ki, plitələr buzların əriməsi səbəbindən bir qədər üfüqi istiqamətdə hərəkət edə bilir”.

Yeni araşdırmaya görə, kontinental sürüşmə və dəniz dibinin genişlənməsi milyonlarla ili əhatə edən tədrici bir proseslə yanaşı, daha qısa müddətdə də baş verə bilərdi.

Alimlər həmçinin iddia edirlər ki, Qrenlandiyanın buz təbəqəsinin əriməsi bu gün İslandiyada dağıdıcı nəticələrə səbəb ola bilər.

“Mərkəzi Atlantika silsiləsi İslandiya ərazisindən keçir, məlumdur ki, təxminən 10 000 il əvvəl adada intensiv vulkanik aktivlik yaşanıb. Bu vulkanik fəaliyyətlərin silsilənin uzanmasının sürətlənməsi ilə bağlı olub-olmadığı hələ də məlum deyil. Ancaq belə bir vəziyyətdə genişlənmə maqmanın səthə çıxması və vulkanların püskürməsinə səbəb ola bilərdi. Bu vulkanik fəallığa qismən bizim tədqiq etdiyimiz buzlaqların əriməsi səbəb ola bilərdi”, – tədqiqatın digər müəllifi Şijie Çun söyləyir.

Qrenlandiyada buzların indiki ərimə sürəti qitələrin hərəkətinə təsir edəcək səviyyədə deyil. Bununla belə, tədqiqatçıların fikrincə, bu, yaxın bir neçə yüz ildə İslandiyaya ciddi təsir göstərə bilər, xüsusən də temp artarsa…

Yuan qeyd edir: “Qrenlandiya və Qərbi Antarktikada buz təbəqələri hələ də əriyir. Düşünürük ki, buzların gələcəkdə əriməsi dəniz dibinin genişlənməsini və yaxınlıqdakı orta okean silsilələrində vulkanik fəallığı artıra bilər”.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:338
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 28 Aprel 2025 16:24 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see306

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see298

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see263

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see246

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see245

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see242

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see235

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see228

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see228

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see221

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see204

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see203

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see202

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see201

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see196

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see195

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see193

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see187

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see185

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri