ABŞ Çin gərginliyi fonunda Panama kanalının limanları Maersk ə verildi

Danimarkanın nəqliyyat nəhəngi "Maersk" məhkəmə qərarından sonra Panama kanalındakı iki əsas limanın müvəqqəti idarəçiliyini öz üzərinə götürəcək.

Bizimyol.info xəbər verir ki, Panama Dəniz Administrasiyası (AMP) cümə günü verdiyi açıqlamada bildirib ki, bu qərar ölkənin Ali Məhkəməsinin Honkonqda yerləşən "CK Hutchison" şirkətinə verilmiş liman istismar müqavilələrini konstitusiyaya zidd hesab etməsindən bir gün sonra qəbul olunub.

Məhkəmə qərarı ABŞ prezidenti Donald Trampın Panama kanalının faktiki olaraq Çinin nəzarətində olduğunu iddia edərək, ABŞ-ın bu su yoluna nəzarəti ələ keçirə biləcəyi ilə bağlı dəfələrlə səsləndirdiyi təhdidlərdən sonra verilib. Qərarda qeyd olunub ki, "CK Hutchison" şirkətinə verilmiş müqavilə Honkonq şirkətinin xeyrinə “disproporsional üstünlüklər” yaradıb.

AMP-nin məlumatına görə, "Maersk Qrup"una daxil olan "APM Terminals" şirkəti Panama kanalının hər iki girişində yerləşən Balboa və Kristobal limanlarının müvəqqəti administratoru olacaq.

"Maersk" bu vəzifəni 1997-ci ildən bəri limanları idarə edən və 2021-ci ildə 25 illik güzəşt müqaviləsi yenilənmiş "Panama Ports Company" (PPC)-dən təhvil alacaq. "PPC" "CK Hutchison Holdings"in törəmə şirkətidir.

Süni su yolu olan Panama kanalı ABŞ-ın konteyner daşımalarının təxminən 40 faizini, dünya ticarətinin isə 5 faizini həyata keçirir. Kanal 1999-cu ildən Panama dövlətinin nəzarətindədir. ABŞ bu nəzarəti 1904–1914-cü illərdə maliyyələşdirdiyi tikintidən sonra Panamaya təhvil verib.

Vaşinqton qərarı müsbət qarşıladığını bəyan etsə də, Çinin Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Quo Ciakun Pekinin “Çin şirkətlərinin qanuni hüquq və maraqlarını qorumaq üçün bütün zəruri tədbirləri görəcəyini” bildirib.

Öz növbəsində "PPC" açıqlamasında məhkəmə qərarının “hüquqi əsası olmadığını” və fəaliyyətlərindən asılı olan minlərlə panamalı ailənin rifah və sabitliyini təhlükə altına atdığını qeyd edib.

Uzunluğu 82 kilometr olan Panama kanalının inşasında on minlərlə işçi çalışıb. Kanal gəmilərə Amerikanın şimal və ya cənub uclarını dolanmadan Sakit okeanla Atlantik okeanı arasında keçid imkanı yaradır.

Panama hakimiyyəti isə kanal üzərində Çinin nəzarəti olduğu iddialarını daim təkzib edib. Kanal əsasən ABŞ və Çin tərəfindən istifadə olunur.

Qadir, Bizimyol.info