“ABŞ Ukraynaya təhlükəsizlik zəmanətlərinin verilməsi şərtini açıqlayıb“ “Reuters“

"Trampın dəyişkən xarakteri ABŞ zəmanətlərinin etibarlılığını şübhə altına qoyur..."

ABŞ Ukraynaya açıq şəkildə bildirib ki, təhlükəsizlik zəmanətləri əldə etmək üçün ölkə Rusiya ilə sülh sazişi imzalamalıdır.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Reuters" agentliyi məlumat yayıb.

Sülh sazişinin imzalanması şərtdir

Kiyev bu sənədi dörd illik genişmiqyaslı müharibəni bitirmək üçün əsas dayağı hesab edir. "Reuters"-in məlumatına görə, Vaşinqton Ukraynanı torpaq güzəştlərinə məcbur etmək niyyətində deyil, razılaşmanın detallarını yalnız Kiyev müəyyən etməlidir. Rusiya və Ukrayna nümayəndələrinin fevralın 1-də Abu-Dabidə yenidən görüşməsi gözlənilir və ABŞ-dan Stiv Uitkoff və Cared Kuşner də iştirak edə bilər.

Ukraynanın mövqeyi

Prezident Vladimir Zelenski bildirib ki, ABŞ-ın təqdim etdiyi təhlükəsizlik zəmanətləri sənədi "100 faiz hazırdır" və imzalanma vaxtını gözləyir. Lakin Ukraynanın NATO-dakı səfiri Alyona Getmançuk vurğulayıb ki, Kiyev "məna daşımayan" zəmanətləri qəbul etməyəcək və əsas şərt Rusiyanın gələcək təcavüzündən qorunmanın təmin olunmasıdır. "The Telegraph" xəbər verir ki, bu dəfə Kiyev 2015-ci il Minsk razılaşmasından fərqli olaraq, müdafiəni sülh razılaşmasının ayrılmaz hissəsi kimi görür.

Avropa və ABŞ dəstəyi

Eyni zamanda, Avropa ölkələri Ukraynaya dəstək planları üzərində çalışır. Bu planlarda "çevik reaksiya qüvvələri" nəzərdə tutulur ki, atəşkəs şərtləri pozulsa, müdaxilə edə bilsin. Planın bir hissəsi kimi Avropa və Ukrayna qüvvələri, həmçinin ABŞ-ın dəstəyi də nəzərdə tutulur. Lakin "Foreign Affairs" qeyd edir ki, Trampın dəyişkən xarakteri ABŞ zəmanətlərinin etibarlılığını şübhə altına qoyur: hətta sənəd imzalansa belə, ABŞ istədiyi halda vədini poza bilər.

Ukraynanın müdafiə strategiyası və maliyyə ehtiyacı

Ukrayna həmçinin öz müdafiə imkanlarını gücləndirməli, şəxsi heyət çatışmazlığını aradan qaldırmalı və silahlı qüvvələrin dayanıqlığını təmin etməlidir. "The Economist"-in hesablamalarına görə, 2026-2029-cu illərdə Ukraynaya təxminən 390 milyard dollar büdcə dəstəyi və hərbi yardım lazımdır, bunun 50 milyardı ildə büdcə çatışmazlığını qarşılamaq üçün tələb olunur. ABŞ və Avropa tərəfdaşları dəstək versələr də, uzunmüddətli planın uğuru Ukraynanın öz resursları və strategiyasına bağlıdır.

Nəticə və perspektivlər

Xarici İşlər naziri Andrey Sibiqa bildirib ki, sənəd iki tərəfli - ABŞ-Ukrayna və ABŞ-Rusiya arasında olacaq. ABŞ əsgərləri Ukraynada olmayacaq, lakin bəzi Avropa ölkələri kontingent göndərməyə hazırdır. Bu isə uzunmüddətli sülh və təhlükəsizlik zəmanətlərinin reallıqda necə qorunacağı məsələsini aktuallaşdırır.