Alimlərdən xəbərdarlıq: Sosial şəbəkələr beyni məhv edir

Müasir sosial media istifadəçiləri "beyin çürüməsi” fenomeni ilə - həddindən artıq miqdarda səthi məzmunun istehlakı səbəbindən idrak qabiliyyətlərinin pisləşməsi ilə üzləşirlər. Yeni araşdırmada elm adamları rəqəmsal asılılıq və məlumat qavrayışlarının dəyişməsi ilə bağlı narahatedici tendensiya müəyyən ediblər. 

Ölkə.az Qaynarinfo-ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə "The Conversation" portalı məlumat yayıb.

Mədəniyyət nəzəriyyəçisi Byunq-Çeol Hanın sözlərinə görə, tələbələr etiraf edirlər ki, onlar özlərini smartfonlarından qoparıb sosial mediada saatlarla vaxt keçirərək qısa videolar arasında gəzə bilmirlər. Bu fenomen rəqəmsal texnologiyaların gündəlik həyatda möhkəm şəkildə yerləşdiyi COVID-19 pandemiyasından sonra xüsusilə kəskinləşib.

Toronto və Ottava Universitetinin sosioloqları müasir medianın mədəniyyəti və şəxsiyyəti necə dəyişdirdiyini təhlil ediblər. Onlar müəyyən ediblər ki, gənclər uzun müddət ərzində konsentrasiya qabiliyyətini əhəmiyyətli dərəcədə azaldıblar. ABŞ-da orta hesabla bir gənc gündə 237 bildiriş alır - hər dörd dəqiqədən bir - bu, daimi diqqəti yayındırır və məlumatla dərindən məşğul ola bilmir.

Han iddia edir ki, bu proses ənənəvi hekayəni məhv edir. İnsanlar mürəkkəb hekayələri dərk etməyə və daha dərin düşüncələrə dalmağa imkan verən yavaş, düşüncəli baxışları itirirlər. Bunu Toronto Universitetinin tədqiqatçılarının eksperimenti təsdiqləyir: tələbələr iki dəqiqə 40 saniyəlik videoya baxa bilməyiblər və bunun çox uzun olduğunu bildiriblər. Nəticədə müəlliflər materialı 16 saniyəlik kliplərə bölməli olublar.

Sosioloqlar xəbərdarlıq edir: sosial şəbəkələr məzmunun yaradıcılarını deyil, istehlakçılarını formalaşdırır. Alqoritmlər təcrübələri homojenləşdirir, mədəni müxtəlifliyi pozur. Nəticədə biz nağılçıların əvəzinə nağılçı oluruq və rəqəmsal dövr biliklərin sərhədlərini genişləndirmək əvəzinə, onların məhvinə gətirib çıxarır.