Avropa özbək miqrantlar üçün Rusiyanı əvəz edəcək

Özbəkistan Böyük Britaniya, Rumıniya və Sloveniya ilə əməkdaşlıq müqavilələri imzalayaraq öz vətəndaşları üçün iş axtarışı coğrafiyasını genişləndirir. Rusiya Federasiyası əmək miqrantlarının sayına görə lider mövqeyinə baxmayaraq, Mərkəzi Asiyadakı tərəfdaşlarının nəzərində tədricən öz cəlbediciliyini itirir. Daşkənd öz vətəndaşları üçün yeni iş imkanlarını araşdırır.

Nazirlər Kabineti yanında Miqrasiya Agentliyinin direktoru Bexzod Musayevin rəhbərlik etdiyi Özbəkistan nümayəndə heyəti Londonda işgüzar səfərdə olub. Böyük Britaniyanın Qanqmasterlər və Əmək Sui-istifadə Təşkilatının (GLAA) baş direktoru Eliza McAffrey ilə danışıqlar zamanı əməkdaşlıq memorandumu imzalanıb.

Sənəd Özbəkistan vətəndaşlarının Böyük Britaniyada işləmək üçün işə qəbulunu tənzimləmək məqsədi daşıyır.

Kənd təsərrüfatı və əlaqəli sənayelərdə özəl işə götürmə agentliklərinin lisenziyalaşdırılması və onlara nəzarətdən məsul olan əsas Böyük Britaniya agentliyi olan GLAA yeni əmək proqramlarının həyata keçirilməsində Özbəkistanla əməkdaşlıq edəcək. Əldə edilmiş razılaşmalar özbək əmək miqrantları üçün kvotaların artırılmasını, həmçinin Böyük Britaniyada işləyərkən onların hüquq və qanuni maraqlarına daha güclü təminat verilməsini nəzərdə tutur.

Davam edən iqtisadi islahatlara baxmayaraq, Özbəkistan artan əhalisini hələ də işlə təmin edə bilmir. Rusiya hələ uzun illər əmək miqrantları üçün bir nömrəli ölkə olaraq qalacaq. Ən populyar ikinci yer olan Cənubi Koreyada təxminən 47.000 özbək miqrantı var. Müqayisə üçün qeyd edək ki, ekspert hesablamalarına görə, Rusiya Federasiyasında özbək əmək miqrantlarının sayı 2023-cü ildəki 2 milyondan çox olduğu halda, 2025-ci ilin əvvəlinə 1,3 milyon nəfərə qədər azalıb.

Bu tendensiya Rusiya Federasiyasında miqrasiya qanunvericiliyinin sərtləşdirilməsi ilə bağlıdır. Dövlət Duması qeyri-qanuni miqrasiyaya qarşı mübarizəyə yönəlmiş 20-dən çox qanun qəbul edib və Rusiyanın regionları müxtəlif sektorlarda miqrantların məşğulluğuna məhdudiyyətlər qoyur.

Məsələn, Sankt-Peterburq lisenziyası olan əcnəbilərə taksi sürücüsü və kuryer kimi işləməyi qadağan edib. Xabarovsk diyarında elektrik enerjisi, qaz, su təchizatı, nəqliyyat və məişət xidmətləri göstərən şirkətlərə məhdudiyyətlər qoyulub. Bundan başqa, Rusiyanın İqtisadi İnkişaf naziri Maksim Reşetnikovun “qaytarma miqrasiyası” – gəlmə, qazanma və çox vaxt ailəsiz getmə – haqqında bəyanatı miqrantlar arasında yeni narahatlıq dalğasına səbəb oldu.

Eyni zamanda, Daşkənd digər ölkələrlə - Böyük Britaniya, Rumıniya və Sloveniya ilə tərəfdaşlıq əlaqələri qurmaq məqsədi ilə əmək miqrasiyası sahəsində beynəlxalq əməkdaşlığı fəal şəkildə inkişaf etdirməkdə davam edir.

Özbəkistan Respublikası xarici işlər nazirinin müavini Olimjon Abdullayev Rumıniyanın səfiri Daniel Kristian Çiobanu ilə məhsuldar danışıqlar aparıb. Dialoqda mütəşəkkil əmək miqrasiyası sahəsində ikitərəfli əməkdaşlığın perspektivləri müzakirə olunub.

Görüş zamanı tərəflər gələcək əməkdaşlığın əsas aspektlərini, o cümlədən Özbəkistan vətəndaşlarının Rumıniyada məşğulluq prosesinin qanuniləşdirilməsi və sadələşdirilməsinə yönəlmiş hökumətlərarası sazişin hazırlanması və bağlanmasını ətraflı müzakirə ediblər. Hər iki ölkə üçün prioritet olan qanunsuz miqrasiyaya qarşı birgə mübarizəyə xüsusi diqqət yetirilib. Yaranan problemlərin operativ həlli və miqrantların hüquqlarının müdafiəsi üçün müntəzəm konsulluq məsləhətləşmələrinin təşkili mexanizmləri də müzakirə olunub.

Özbəkistan Xarici İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətinin məlumatına görə, tərəflər sistemli və uzunmüddətli dialoqun qurulmasında qarşılıqlı maraqlı olduqlarını təsdiqləyiblər. Danışıqların yekununda hər iki ölkə üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən bu sahədə əməkdaşlığın gücləndirilməsinə yönəlmiş konkret praktiki addımların həyata keçirilməsinə dair razılıq əldə olunub.

Sloveniya Qapılarını Özbək İşçilərinə Açır. Ötən həftə Sloveniya Respublikasının Məşğulluq Xidmətinin rəhbəri Qreta Metkanın rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti mütəşəkkil məşğulluq sahəsində əməkdaşlığın qurulması məqsədilə Özbəkistanda səfərdə olub. Daşkənd, Səmərqənd və Buxara vilayətlərində özbək mütəxəssisləri ilə görüşlər keçirilib.

Sloveniyalı işəgötürənlər altı müxtəlif sahə üzrə 200 vakansiya təqdim ediblər. Kəskin işçi qüvvəsi çatışmazlığının yaşandığı ərazilər xüsusi maraq kəsb edirdi. Vurğulanıb ki, Sloveniyanın ixtisaslı mütəxəssislərə ciddi ehtiyacı var – hazırda ölkədə 160 mindən çox vakant yer var və özbək işçilərə tələbat artmaqda davam edir. Nəticədə, Özbəkistanın Miqrasiya Agentliyinin Sloveniya Respublikasının Məşğulluq Xidməti ilə birgə həyata keçirdiyi mütəşəkkil məşğulluq proqramı çərçivəsində sloveniyalı işəgötürənlər 100 Özbəkistan vətəndaşı ilə ilk əmək müqavilələri imzalayıblar.

Əziz Mustafa