Azərbaycanla Ermənistan arasında danışıqlara kim mane olur? RƏY

ATƏT Xarici İşlər Nazirləri Şurasının Maltada keçirilən 31-ci iclasında Azərbaycan XİN rəhbəri Ceyhun Bayramovla Ermənistan XİN rəhbəri Ararat Mirzoyan arasında görüş baş tutmayıb. Görüşün baş tutmama səbəbləri ortaya çıxsa da, əsas səbəb kimi ABŞ dövlət katibi antoni Blinkenin görüşün baş tutması üçün israrla vasitəçilik etmə istəyi olub.

Bilirik ki, Bayden Administrasiyası Azərbaycanla bağlı ədalətsiz, qərəzli siyasət yürüdür. Amma yenə sülhə nail olmaq üçün də tələskənlik göstərir.

Bəs nədir Baydenin administrasiyasının əsas məqsədi? Bıinken niyə vasitəçilik etmək istəyir? Buradakı əsas məsələ nədir?

Mövzu ilə bağlı "Operativ Məlumat Mərkəzi-OMM"-ə açıqlama verən politoloq Elxan Şahinoğlunun sözlərinə görə, Azərbaycanla Ermənistan son danışıqlar prosesində nə əldə ediblərsə, birbaşa danışıqlarda əldə ediblər:

“Ona görə də hər iki tərəf birbaşa danışıqlara üstünlük verməlidir. Azərbaycan bu prinsipə sadiqdir. Bu prinsip də əsas tutularaq iki hökümətin kommisiyaları ilə sərhəd danışıqları aparılır, XİN rəhbərləri sülh sazişinin mətni üzərində işləyirlər. Burada xüsusi bir vasitəçiyə ehtiyyac yoxdur. Sadəcə ABŞ dövlət katibi Blinken 1,5 ay sonra vəzifədə olmayacaq, istəyir ki, vəzifəsindən getdiyi dövrdə hər hansı bir şeylə yadda qalsın”. 

Politoloq deyir ki, bütün bunlara isə rəsmi Bakı ehtiyyac duymur. Gələcək administrasiya hər hansısa təşəbbüslə çıxış etsə, bu təşəbbüs dəyərləndirilə bilər. Amma indiki adminstrasiyanın təşəbbüsü işə yaramayacaq. Çünki il bitmək üzərədir və əsas danışıqlar gələn ilə qalacaq.

Digər müsahibimiz siyasi ekpert Azad İsazadə isə deyir ki, Demokrat partiyası çalışır ki yanvara qədər bəzi məsələlərin bünövrəsini qoysun. Onlar minimum proseslərin başladığını özləri hakimiyyətdə olan vaxt bəyan etmək və gələcək adminstrasiyanın bu prosesləri Trampın periodunda həmin istiqamətdə davam etdirməsini istəyirlər: “Söhbət təkcə Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərindən getmir. Ukraynanın Rusiya ərazisinə hücumuna icazə verməsində, Suriyada vəziyyətin qeyri-sabit olmasında ABŞ-nin də rolu var. Azmüddətli də olsa İsrail ilə Livan arasında atəşkəsin yaranmasında çalışırlar aktivlik göstərsinlər ki, gələcəkdə Tramp hakimiyyətə gələndə onu davam etdirsin”.

İsazadənin fikrincə, demokrat partiyasi ermənipərəstdir. Amma bu o demək deyil ki, Trampın administrasiyasında ermənipərəstlik olmayacaq. Trampla işləyəcəyiksə, elə onları gözləmək daha yaxşıdır. Yanvarın 20-də andiçmədən sonra yeni administrasiya ilə biləcəyik ki, onlar nə istəyir və Trampın köməkçiləri Cənubi Qafqazda siyasəti yürüdəcək.

“Aydındır ki, ilin sonuna kimi sülh müqaviləsinə qol çəkilməyəcək. Belə olduqda isə önümüzə qoyulan hansısa şərtləri görüb, qəbul edib daha sonra onlardan imtina etmək daha problemli ola bilər. Ona görə də biz gözləmə mövqeyini seçmişik”.