Beşyaşlı uşaqlar baxçalardan məcburi çıxardılır?

Son illər bir çox dövlət bağçalarında uşaqlar 5 yaşa çatdıqda valideynlərə bağçadan çıxarılıb məktəbəqədər hazırlıq qruplarına yazdırılması tövsiyə olunur. Bu yanaşma isə bir sıra suallar və narahatlıqlar doğurur. Maraqlıdır, baxçaların bu addımı nə qədər düzgündür?

Təhsil eksperti Elmin Nuri Metbuat.az-a açıqlamasında bildirib ki, uşaqların 5 yaşdan etibarən məcburi formada bağçalardan çıxarılması ən azı etik cəhətdən doğru deyil:

"Bildiyimiz kimi, məktəbəhazırlıq qrupları 5 yaşdan başlasa da, icbari xarakter daşımır. Bu yaş dövründəki övladı ilə bağlı qərarı onun valideyni könüllü surətdə verir. O, ailədaxili razılaşmadan sonra azyaşlının məktəbəhazırlıq qruplarına yazdırmaq və ya daha bir il bağçada saxlamaq imkanına malikdir. Belə olan halda uşaqların 5 yaşdan sonra bağçalardan çıxarılmasına təhrik cəhdləri yolverilməz və qeyri-legitim hallardır".

E.Nurinin fikrincə, 5 yaşında olan uşağın bağçada qalmasındansa, elə məktəbəhazırlıq qruplarına yazılması daha məqbuldur:

"Bunun bir neçə səbəb var: birincisi, məlumdur ki, bağçalarımız azyaşlılara metodiki, zehni, psixoloji, eləcə də təfəkkür yönümlü inkişaf baxımından çox şeylər qazandıra bilmir. Bağçaların uşaqları müxtəlif meyarlar baxımından inkişafı üçün resurs və kadr problemi çox ciddidir. Sadəcə valideynlərin işləməsi səbəbindən uşaqların bağçalarda qalması məcburi hala çevrilib. Belə olan təqdirdə biz azyaşlının çox vacib yaş aralığını (5-6 yaş aralığı insanın şəxsiyyətyönümlü inkişafı üçün çox kritik mərhələ hesab olunur) formal şəkildə bağçada itirsin. Məktəbəhazırlıq qruplarının keyfiyyəti və azyaşlı üçün vaciblik dərəcəsi bağçalardan qat-qat artıqdır".

Ekspert həmçinin məktəbəhazırlıq qruplarına qatılan uşaqlarla qatılmayanların arasında ibtidai tədris illərində xeyli böyük fərqlər olduğunu deyib:

"Aparılan araşdırmalar da bunu tam şəkildə təsdiq edir. Odur ki, bağçaların təhriki yolverilməz hal sayılsa da belə, biz beşyaşlı uşaqları oradan uzaqlaşdırıb məktəbəhazırlığa cəlb etməyə daha maraqlı olmalıyıq".
Mütəxəssis qeyd edib ki, bugün ölkədə çox ciddi bağça çatışmazlığı var:

"160 mindən çox bağçayaşlı uşağın yalnız müəyyən qismi məktəbəqədər müəssisələrə gedə bilirlər. Bu təqribən, hər dörd uşaqdan yalnız bir nəfərinə şamil olunur. Belə olan təqdirdə bağçalarda əlavə yerlərin çoxalması üçün 5 yaşlıların hazırlıq qruplarına cəlbini vacib hal hesab edirik. Burada əsas ciddi narazılıq valideynlərlə bağlıdır. Onların da problemini və etirazını başa düşmək olar. Çünki bağça rejimi valideynə işlədiyi müddətdə övladı ilə bağlı bir arxayınlıq, etibarlılıq qazandırmışdı. Valideyn bilirdi ki, o işə getdiyi andan, işdən qayıdacağı vaxta qədər övladı bağçanın məsuliyyətindədir. Amma məktəbəhazırlıq qruplarında rejim tamam fərqlidir. Orada yalnız bir neçə saat dərs olur və erkən çıxan azyaşlılar mütləq valideyn nəzarətində olmalıdır. Bu amil isə çox ciddi sıxıntıya səbəb olur. Valideynləri bu məsələdə tam haqlı saymaq olar. Amma tədrisin də özünün tələb və gələcəyə yönəlik missiyaları var. Həmin missiya isə bizdə şagird üçün bağçanın deyil, məktəbəhazırlıq qruplarının vacibliyini önə çəkir".

Sevinc İbrahimzadə / Metbuat.az