Bu məhsullar bahalaşacaq, qıtlıq yaranacaq

Adətən havaların yağışlı keçməsinin yaz əkini üçün faydalı olduğunu deyirlər. Yaz əkini bitkilərinin yaxşı inkişaf etməsi üçün yağıntı vacibdir. Torpağın müəyyən hissəsi nəmlənməlidir ki, bitkilər normal şəkildə inkişaf etsin. Lakin son günlər Bakıda və bölgələrdə aprel ayı üçün mövsümə uyğun olmayan hava şəraiti müşahidə edilir. Yağışın həddindən artıq çox olması təsərrüfatla məşğul olanların narahatlığına səbəb olub. Belə ki, bəzi mütəxəssislər yağışın kənd təsərrüfatına mənfi təsir edəcəyini bildirir. 

Maraqlıdır, yaz yağışının hansı təsirləri olacaq? Təsərrüfata dəyən ziyan bahalaşma yarada bilərmi?

Mövzu ilə bağlı Sfera.az-a açıqlamasında kənd təsərrüfatı üzrə ekspert Vahid Məhərrəmli  bildirib ki, bir çox kəndlərdə fermerlərə ciddi ziyan dəyib.

Mütəxəssis qeyd edib ki, regionlarda intensiv yağışların yağması fərqli olub:

“Hazırkı müşahidələrimiz göstərir ki, bəzi ərazilərdə həm güclü külək olub, həm intensiv yağışlar yağıb. Bəzi yerlərdə isə sulu qar yağıb. Bu da ağacların budaqlarının qırılmasına səbəb olub. Hazırda çiçəklənmə dövrü hələ başa çatmayıb, mayalanma dövrü gedir. Havanın buna da müəyyən dərəcədə təsiri var. 
Bundan sonra fermerlərdən çox şey asılıdır. Kənd təsərrüfatının texniki qaydalarına əməl olunarsa, müəyyən ehtiyat tədbirləri görülərsə, məhsuldarlığı bərpa etmək mümkündür”. 

V.Məhərrəmlinin sözlərinə görə, bu yağışların intensivliyi həm də torpağa ziyan vurur:

“Belə olanda torpağın üstündəki humus təbəqəsi yuyulur. Sonrakı illərdə fermerlər daha çox minerallı və üzvi gübrələrdən istifadə etməli olacaqlar. Bizim dağlıq rayonlarımızda da kəndlilər belə hallarla tez-tez üzləşirlər. Əgər bundan sonra Azərbaycanda hava şəraiti normallaşsa, yağışın yağması ot bitkilərinin inkişafına səbəb olacaq. Əgər quraqlıq olsa, bu yağıntının o qədər də əhəmiyyəti olmayacaq. Ona görə də bunu nəzərə almaq lazımdır. Sürətli inkişaf prosesi getməmiş taxıl bitkilərində bir o qədər ziyan olmayacaq. Elə rayonlar var ki, bitkinin hündürlüyü 1 metrdir. Ola bilsin ki, bitkini yağış suyu yatırıb”.  

Ekspertin fikrincə, bu hadisənin müəyyən dərəcədə bazara təsiri mümkün ola bilər:

"Ümumi təsərrüfatlara ziyan dəyib. Ən çox kartofa ziyan dəydiyi deyilir. Müşahidələrimiz göstərir ki, ev təsərrüfatları da ciddi ziyan görüb. Yağışa görə kimin anbarda ehtiyat məhsulları vardısa, yararsız hala düşüb. Soğan və kələm bir-iki gün suyun altında qalandan sonra keyfiyyəti dəyişir. Bu o deməkdir ki, satış üçün uyğun olmayacaq. İstehsalda cüzi azalma ola bilər. Problem təkcə istehsalda deyil. Satışa çıxarılan məhsullar da bəzi yerlərdə suyun altında qalıb. “Meyvəli” Ticarət Mərkəzində belə halın olduğu ilə bağlı xəbərlər yayılıb. Təbii ki, bu da bazara təsir edəcək, qıtlıq yaranacaq. Açıq şəkildə yetişdirilən məhsulların da bazara çıxarılmasında problemlər olacaq. Xüsusən də göy-göyərtini buraya aid edə bilərik ki, onların görünüşü korlanacaq. Bu da müəyyən qədər qiymətlərə təsir edəcək”.

Mütəxəssis belə güclü yağışlar yağanda suyu yığmağı təklif edib:

“Bu güclü yağışlarda suyu yığmaq lazımdır. Əgər su yığılsa, sonra ondan istifadə etmək olar. Onlar suvarma və içməli su kimi istifadə oluna bilər. Kürdən gələn suda ağır metallar var. Gürcüstanın bəzi rayonlarının kanalizasiya sularını birbaşa Kürə axıdır. Azərbaycan yağış suyundan istifadə edərək onu təmizləyib insanlara verə bilər.  Azərbaycanda suvarma suyunun təminatında ciddi problemlər var. Yağışın yağmasının bu kimi müsbət tərəfləri də var. Bunu hökümət nəzərə almalıdır”.

V.Məhərrəmli sonda qeyd edib ki, hökumət ziyana uğramış kəndli və fermerlərə müəyyən məbləğdə yardım göstərməyə çalışmalıdır.

Firuzə Əliyeva