“Cəhənnəm”in “birinci xanımı”

Pasportunu yırtın, ölkəyə buraxmayın!

Suriyanın hazırkı hökuməti Britaniya hökumətinə xəbərdarlıq edib ki, diktator Bəşər Əsədin britaniyalı həyat yoldaşı boşanıb Londona köçmək istəyir. Britaniya hökumətinə çağırış edilib ki, Əsma Əsədin pasportunu əlindən alıb onu ölkəyə buraxmasınlar. “Şərq” “Milliyet.com.tr”yə istinadən bildirir ki, 49 yaşlı Əsma Əsəd rejiminin süqutundan sonra diktator əri ilə birlikdə Rusiyaya sığınıb. Süqutları ölkə daxilində və dünyada suriyalılar tərəfindən bayram edilən cütlüyün Moskvaya sığındıqdan sonra həbs edildiyi və mal-mülkülərinin dondurulduğu bildirilir. Britaniyalı deputatlar ötən gecə xəbərdarlıq ediblər ki, Əsəd ailəsinin illər ərzində törətdiyi vəhşilikləri nəzərə alaraq, Əsədin Böyük Britaniyaya qayıtmasına icazə verilməməlidir. Əsma Əsədin pasportunun ləğv edilməsi və vətəndaşlıqdan məhrum edilməsi də tələb edilir. Britaniya kölgə kabinetinin ədliyyə katibi Robert Cenrik mövzu ilə bağlı "The Telegraph" qəzetinə açıqlamasında  “Əsmanın İngiltərədə dəbdəbəli həyata qayıtması Əsədin milyonlarla qurbanı üçün təhqir olardı. Əsəd ailəsi müasir dövrün ən pis vəhşiliklərinə görə məsuliyyət daşıyır", deyib. Xarici işlər naziri David Lammi də əvvəllər deyib ki, xanım Əsəd “sanksiyaya məruz qalan şəxsdir və Böyük Britaniyada xoş qarşılanmır”. O, Əsədin Böyük Britaniyaya qayıtmasının qarşısını almaq üçün onun vətəndaşlığından məhrum edilə bilərmi sualına şərh verməyib. “Amma görəcəksiniz ki, Əsəd ailəsinə və köhnə rejimə qarşı çox sərt sanksiyalarımız var və onlar hələ də qüvvədədir”. Lamminin açıqlaması ilə Əsədin ölkəyə daxil olmasına mane olan sanksiyaların qüvvədə qaldığı təsdiqlənib. Əsma Əsədin Böyük Britaniyadakı aktivləri ərinin diktaturasına qəzəbləndiyi üçün 2012-ci ilin martında Aİ-nin sanksiya proqramı çərçivəsində dondurulmuşdu. Bu sanksiyalar "Brexit"dən sonra da davam edir. Həmçinin 2021-ci ildə Met Polisi onun Suriyada 13 ildir davam edən vətəndaş müharibəsi zamanı Əsəd rejimi tərəfindən törədilən müharibə cinayətlərini təhrik etdiyi və onlara kömək etdiyi iddiaları ilə bağlı ilkin araşdırmaya başladı. Britaniya hökuməti bəyan edib ki, sanksiyalar, o cümlədən səyahət qadağası və aktivlərinin dondurulması Əsədin İngiltərəyə qayıtmasına mane olacaq. 

Əsma Əsəd 1975-ci ildə anadan olub və beynəlxalq bankçılıq sahəsində uğurlu karyera qurmazdan əvvəl gözəl bir uşaqlıq dövrü keçirib. Şimali Aktonda kardioloq atası və diplomat anası tərəfindən böyüdülən Əsəd Suriyanın birinci xanımı kimi zəngin həyat sürməyə başlayıb, əri isə siyasi rəqiblərini sıxışdırmaq üçün terror kampaniyası aparıb. Görünür, o, zəhmətkeş suriyalı valideynləri tərəfindən böyüdüyü üçün cazibədar bir karyeraya sahib idi. Uşaq ikən o, təxminən 9000 funt-sterlinq semestr ödənişləri ilə prestijli məktəb olan "Queens College", "Marylebone"yə daxil olub və 1996-cı ildə London Kral Kollecini kompüter elmləri və fransız ədəbiyyatı ixtisası üzrə bitirib. O, 2000-ci ildə Londona təhsil almağa gələndə Bəşər Əsədlə tanış olub və onlar evləniblər. Hətta məktəbdə dostları arasında “Emma” kimi tanınan xanım Əsəd belə, Suriyanı dəmir yumruqla idarə edəcək avtoritar prezidentlə evlənəcəyini ağlına belə gətirə bilməzdi. Daha sonra ona “Cəhənnəmin birinci xanımı” ləqəbi verilib. “The Jerusalem Post” yazır ki, Əsma Əsəd Rusiyadan İngiltərəyə getmək üçün icazə almaq üçün Rusiya məhkəməsinə müraciət edib. Məlumatlara görə, hazırda Əsədin müraciəti Rusiya hakimiyyət orqanları tərəfindən dəyərləndirilir. Əsədin böyük ailəsinin Rusiya paytaxtında onlarla mənzili olduğu güman edilir və Əsəd Suriyadan qaçarkən Moskvaya 270 kiloqram qızıl və 1,6 milyard funt-sterlinq aparıb. Lakin onun ölkədəki aktivlərinin və pullarının dondurulduğu bildirilir.