Icma.az
close
up
RU
Cəhənnəmin qapısı sönə bilər: bu hansı nəticələrə gətirib çıxaracaq

Cəhənnəmin qapısı sönə bilər: bu hansı nəticələrə gətirib çıxaracaq

Icma.az, Lent az portalına istinadən məlumat verir.

50 ildən çoxdur ki, yanan Darvaza qaz krateri intensivliyini itirməyə başlayıb. Lakin tamamilə yox olması gözlənilmir.

Lent.az-ın xarici mediaya istinadən xəbərinə görə, Türkmənistanda daha çox "Cəhənnəm qapısı" kimi tanınan məşhur Darvaza qaz krateri tədricən sönür. Təbii metanla alovlanan yanğın orada yarım əsrdən çoxdur ki, yanır, lakin son illərdə intensivliyi nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb.

Krater Qaraqum səhrasında yerləşir və diametri təxminən 70 metr, dərinliyi isə 20 metrdən çoxdur. Ən geniş yayılmış nəzəriyyəyə görə, o, 1971-ci ildə sovet geoloqları neft axtararkən yeraltı qaz boşluğuna təsadüfən rast gəldikdən sonra əmələ gəlib.

Zəhərli qazların yayılmasının qarşısını almaq üçün onu tez bir zamanda yanacağına ümid edərək yandırıblar. Lakin alov heç vaxt sönməyib və bu günə qədər davam edir.

Dövlət enerji şirkəti olan "Türkmənqaz"ın nümayəndəsi İrina Luryevanın sözlərinə görə, kraterdəki yanğının intensivliyi 2025-ci ildə təxminən üç dəfə azalıb. Qeyd olunur ki, alovların zəifləməsi ilə bağlı məlumatlar neft-qaz sektorunda emissiyaların monitorinqi üzrə ixtisaslaşmış Britaniyanın "Capterio" şirkətinin müstəqil peyk müşahidələri ilə də təsdiqlənir.

Türkmənistan hökuməti bu dəyişiklikləri 2024-cü ildə krater yaxınlığında iki quyunun qazılması ilə əlaqələndirir ki, bu da müəyyən təbii qaz hasil etməyə imkan verəcək. Lakin “Capterio” analitikləri intensivliyin azalmasının hətta bundan əvvəl də başlamış ola biləcəyinə və son səbəblərin hələ də bəlli olmadığına inanırlar.

Alovların azalmasına baxmayaraq, krater xeyli miqdarda metan buraxmağa davam edir. Qeyri-kommersiya təşkilatı “Carbon Mapper”in məlumatına görə, 2022-ci ildən 2025-ci ilə qədər orta emissiya sürəti saatda təxminən 1300 kiloqram olub. 2025-ci ilin oktyabr ayında bu sürət saatda təxminən 1960 kiloqrama yüksəlib.

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, metan ən güclü istixana qazlarından biridir və atmosferdəki istiliyi karbon qazından daha effektiv şəkildə tutur. Eyni zamanda, kraterdəki yanğın zamanı o, qısa müddətdə daha az zərərli hesab edilən CO₂-ya çevrilir. Buna görə də, yanğının tamamilə sönməsi atmosferə daha çox emal olunmamış metanın buraxılmasına səbəb ola bilər.

Metanın qlobal istixana qazı tullantılarının təxminən 11 faizini təşkil etdiyi təxmin edilir və bu da onu karbon qazından sonra ikinci ən çox yayılmış qaz halına gətirir. Məhz buna görə də kraterin taleyi ekoloqlar arasında müzakirə mənbəyidir.

Eyni zamanda, “The New York Times” qəzetinin qeyd etdiyi kimi, hətta hazırkı templə belə, "Cəhənnəm qapısı"nın yaxın gələcəkdə tamamilə sönməsi ehtimalı azdır.
 

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:245
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 10 May 2026 18:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see313

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see301

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see297

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see293

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see293

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see289

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see280

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see277

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see272

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see271

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see249

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see246

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see242

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see240

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see240

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see235

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see229

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see228

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see226

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see224
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri